Việt Nam: Bến đỗ chiến lược và hành trình nâng tầm dòng vốn đầu tư nước ngoài năm 2026

Nhịp đập mạnh mẽ của dòng vốn và niềm tin bền vững từ nhà đầu tư quốc tế

Khép lại năm 2025, bức tranh thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) của Việt Nam hiện lên với những gam màu tươi sáng và đầy hy vọng. Trong một năm mà dòng chảy đầu tư toàn cầu có nhiều biến động, Việt Nam vẫn khẳng định vị thế là một "thỏi nam châm" đầy sức hút khi tổng vốn đầu tư đăng ký đạt con số ấn tượng trên 38,4 tỷ USD.

Tuy nhiên, điểm nhấn thực sự làm nức lòng giới quan sát chính là con số vốn thực hiện đạt trên 27,6 tỷ USD, tăng 9% so với cùng kỳ và xác lập mức cao nhất trong vòng 5 năm qua. Đây không chỉ là những con số thống kê khô khan, mà là lời khẳng định đanh thép cho niềm tin bền vững của cộng đồng quốc tế vào sự ổn định và triển vọng phát triển dài hạn của nền kinh tế Việt Nam.

Trao đổi với phóng viên, TS Nguyễn Trí Hiếu nhấn mạnh, sự chuyển dịch trong cơ cấu đầu tư cũng mang đến những tín hiệu rất lạc quan. Dù các nhà đầu tư mới có phần thận trọng hơn trước những cơn gió ngược của kinh tế toàn cầu, thì các doanh nghiệp hiện hữu lại cho thấy sự gắn bó sâu sắc khi liên tục mở rộng quy mô. Hình thức góp vốn, mua cổ phần tăng trưởng mạnh mẽ tới 54,8% cho thấy một làn sóng M&A đang diễn ra sôi động, nơi các nhà đầu tư nước ngoài tìm kiếm sự cộng hưởng với các đối tác nội địa để cùng vươn tầm.

Đặc biệt, ngành công nghiệp chế biến, chế tạo tiếp tục giữ vững ngôi vương khi chiếm hơn một nửa tổng vốn đầu tư cho thấy, Việt Nam vẫn đang là mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng toàn cầu, nơi những sản phẩm công nghệ cao được kết tinh từ đôi bàn tay khéo léo của người lao động Việt.

Phân tích về động lực này, TS Nguyễn Đức Độ, Phó Viện trưởng phụ trách Viện Kinh tế - Tài chính cho rằng, sự gia tăng của vốn thực hiện là minh chứng cho khả năng hấp thụ vốn tuyệt vời của nền kinh tế. Theo ông, trong năm 2025, Việt Nam đã kiến tạo được một môi trường vĩ mô cực kỳ ổn định với lạm phát được kiểm soát ở mức 3,31%, tạo điều kiện cho các dự án FDI giải ngân nhanh chóng.

Bên cạnh đó, ông Độ cũng tin rằng, khi bước sang năm 2026, với đà tăng trưởng GDP mục tiêu lên tới 10%, dòng vốn FDI sẽ không chỉ tập trung vào số lượng mà sẽ chuyển hướng mạnh mẽ sang các dự án có hàm lượng công nghệ cao và bảo vệ môi trường. Chính sự ổn định vĩ mô là "bảo hiểm" tốt nhất để các tập đoàn đa quốc gia yên tâm đổ vốn vào các dự án mang tính dài hạn.

Khát vọng chọn lọc dòng vốn chất lượng cao và sự cộng hưởng nội lực để vươn tầm thế giới

Bước sang năm 2026, Việt Nam không chỉ dừng lại ở việc thu hút vốn mà đang hướng tới một tư duy mới: đầu tư có chọn lọc, chất lượng và bền vững. Mục tiêu không còn là thu hút bằng mọi giá, mà là tìm kiếm những dự án mang lại giá trị gia tăng cao, giúp doanh nghiệp trong nước tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu. Sự xuất hiện của các dự án quy mô lớn tại các địa phương mới như Tây Ninh, Hưng Yên hay Phú Thọ…cho thấy, quá trình lan tỏa đầu tư đang diễn ra rất tích cực. Các khu công nghiệp không còn chỉ là nơi cho thuê đất mà đang dần trở thành các hệ sinh thái công nghiệp hiện đại, nơi công nghệ được chuyển giao và tri thức được chia sẻ.

Ở góc độ cộng đồng doanh nghiệp trong nước, TS Mạc Quốc Anh, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa thành phố Hà Nội chia sẻ một góc nhìn đầy triển vọng về sự cộng hưởng giữa khối FDI và doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME). Theo ông, sự bùng nổ của vốn thực hiện FDI trong năm 2025 đã mở ra cơ hội vàng cho các doanh nghiệp Việt trở thành nhà cung cấp phụ trợ. 

"Trong năm 2026, nếu các chính sách hỗ trợ kết nối được đẩy mạnh hơn nữa, chúng ta sẽ thấy một sự chuyển mình mạnh mẽ của các SME. Các doanh nghiệp Việt không chỉ nhìn FDI như những "người khổng lồ" lân cận, mà là những đối tác chiến lược để cùng học hỏi quy trình quản trị và tiêu chuẩn kỹ thuật quốc tế. Sự lạc quan của ông dựa trên thực tế rằng nhiều doanh nghiệp nội địa đã bắt đầu đầu tư mạnh mẽ vào máy móc và công nghệ để đáp ứng các đơn hàng khắt khe từ các tập đoàn FDI lớn", ông Anh nhấn mạnh.

Sự chuyển dịch của dòng vốn FDI vào ngành kinh doanh bất động sản và bán lẻ cũng là một điểm sáng đáng chú ý cho năm 2026. Với sự gia tăng của tầng lớp trung lưu và tốc độ đô thị hóa nhanh chóng, các nhà đầu tư nước ngoài đang nhìn thấy cơ hội khổng lồ từ thị trường nội địa hơn 100 triệu dân. Việc ngành bất động sản thu hút trên 7,1 tỷ USD trong năm qua cho thấy các dự án hạ tầng, khu đô thị thông minh và bất động sản công nghiệp vẫn đang là những mỏ neo quan trọng. Các chuyên gia dự báo năm 2026 sẽ là năm của những dự án bất động sản tích hợp, nơi công nghệ số được ứng dụng để tạo ra những không gian sống và làm việc xanh, đáp ứng tiêu chuẩn ESG (Môi trường - Xã hội - Quản trị) mà thế giới đang hướng tới.

Bên cạnh đó, hiệu quả của việc sáp nhập địa phương và cải cách hành chính đã bắt đầu phát huy tác dụng rõ rệt. TP. Hồ Chí Minh, Bắc Ninh và Hà Nội vẫn là những đầu tàu dẫn dắt, nhưng sự trỗi dậy của các tỉnh thành như Hải Phòng, Đồng Nai hay Tây Ninh cho thấy sức cạnh tranh của các địa phương đang ngày càng đồng đều. Chính phủ đã và đang đẩy mạnh việc phân cấp, phân quyền, giúp các địa phương chủ động hơn trong việc trải thảm đỏ đón nhà đầu tư. Niềm tin vào một năm 2026 rực rỡ còn đến từ việc hoàn thiện các dự án hạ tầng giao thông trọng điểm, giúp rút ngắn khoảng cách địa lý và giảm chi phí logistics, một trong những yếu tố then chốt để các nhà đầu tư FDI quyết định đặt nền móng lâu dài.

Tương lai của FDI tại Việt Nam đang rộng mở với những cơ hội chưa từng có. Khi niềm tin của các nhà đầu tư được củng cố bằng những hành động cụ thể, khi nội lực của doanh nghiệp trong nước được nâng tầm bằng sự cộng hưởng quốc tế, chúng ta hoàn toàn có thể tin tưởng vào một năm 2026 bùng nổ về chất lượng. Việt Nam sẽ tiếp tục là điểm đến an toàn, hấp dẫn và tràn đầy niềm cảm hứng cho dòng vốn toàn cầu, góp phần quan trọng vào mục tiêu đưa quốc gia trở thành nước phát triển, thu nhập cao trong tương lai không xa./.