VTV.vn - Sơn La – Với thiên nhiên hoang sơ, hữu tình cùng với nhiều giá trị văn hóa đặc sắc của vùng Tây Bắc là điểm đến hấp dẫn du khách trong và ngoài nước.
Du lịch cộng đồng - Giải pháp cho phát triển bền vững? - Ảnh 1.

hông chỉ hấp dẫn du khách bởi những địa danh nổi tiếng như Mộc Châu với những đồi chè xanh ngút ngàn, 4 mùa rực rỡ sắc hoa; thác Dải Yếm thơ mộng; Ngũ Động Bản Ôn…, du khách đến với Sơn La còn bị cuốn hút bởi những bộ trang phục thổ cẩm, điệu múa xòe say đắm lòng người, của rượu cần nồng đượm và sức hấp dẫn của ẩm thực địa phương. Nhiều du khách khi đến với Sơn La đã lựa chọn hình thức ngủ bản (homestay) để trải nghiệm cảm nhận trọn vẹn cuộc sống của đồng bào dân tộc Tây Bắc.

Du lịch cộng đồng - Giải pháp cho phát triển bền vững? - Ảnh 3.

Khí hậu trong lành cùng với những nét văn hóa đặc sắc đã giúp thúc đẩy mô hình du lịch cộng đồng tại Sơn La, mang lại cuộc sống mới cho đồng bào tại đây.

Ông Lê Tuấn Anh, Trưởng ban Hợp tác Quốc tế, Hiệp hội Du lịch Việt Nam cho rằng: "Lợi thế rất lớn của Sơn La là môi trường đang còn rất trong lành cùng với nét độc đáo trong đời sống của đồng bào dân tộc. Đây là những điểm rất hấp dẫn khách du lịch, khi họ muốn tìm kiếm những sự trải nghiệm mới mẻ.

Đặc biệt, việc phát triển mô hình du lịch cộng đồng là rất phù hợp với nơi đây, bởi trong điều kiện kinh tế còn khó khăn thì mô hình này không mất quá nhiều chi phí để đầu tư. Các gia đình chỉ cần cải tạo trên nền sẵn có theo một tiêu chuẩn phù hợp là đã có thể khai thác du lịch. Vấn đề lớn nhất cần lưu ý là không chạy theo các mô hình đại trà, bởi khi đó sẽ mất đi lợi thế, mất đi những nét đặc sắc riêng có của địa phương".

Du lịch cộng đồng - Giải pháp cho phát triển bền vững? - Ảnh 4.

Nhận thấy những cơ hội đến từ du lịch, từ năm 2017 thành phố đã đầu tư thực hiện thí điểm mô hình nhà nghỉ lưu trú cộng đồng. Những hộ được chọn đầu tư đều có cơ sở vật chất khang trang, sạch đẹp, khuôn viên rộng rãi. Bên cạnh đó, những chủ homestay này đều có khả năng tổ chức các hoạt động văn hóa văn nghệ giới thiệu cho du khách, biết nấu ăn ngon và mang lại cho khách du lịch sự thân thiện, vui vẻ trong thời gian lưu trú.

Trong năm 2018, thành phố tiếp tục hỗ trợ các hộ xây dựng nhà nghỉ cộng đồng theo tiêu chuẩn quốc gia về nhà ở có phòng cho khách du lịch thuê, quan tâm đến thiết kế, kiến trúc, tiện nghi, khu vực vệ sinh, không gian sinh hoạt cộng đồng… Hỗ trợ các bản được công nhận du lịch cộng đồng củng cố thiết chế văn hóa, phát triển thêm các sản phẩm du lịch, khôi phục nghề truyền thống, củng cố các đội văn nghệ…

Du lịch cộng đồng - Giải pháp cho phát triển bền vững? - Ảnh 5.

Quan điểm của lãnh đạo thành phố là sẽ phát triển du lịch theo hướng bền vững. Tinh thần đó cũng đã được truyền tải và thống nhất đến từng người dân, nhất là các hộ đang thực hiện lưu trú cộng đồng. Hầu hết các chủ homestay ở đây đều cho biết họ thường xuyên kín khách đến ở. Ngoài nguồn thu nhập ổn định mang lại, thì sự hài lòng của du khách cùng với cơ hội được giới thiệu những nét đặc sắc của địa phương, của con người Sơn La ra khắp cả nước và thế giới là động lực rất lớn để họ chăm chút cho ngôi nhà của mình.

Du lịch cộng đồng - Giải pháp cho phát triển bền vững? - Ảnh 6.

Hiện nay, ngành du lịch đang được coi là một trong những ngành kinh tế có quy mô và ảnh hưởng lớn trong nền kinh tế thế giới. Theo số liệu từ Hiệp Hội Du lịch Việt Nam, du lịch đã được xác định là một trong những ngành kinh tế mũi nhọn của đất nước. Năm 2018, Việt Nam đã đón 15 triệu lượt khách quốc tế, phục vụ 60 triệu lượt khách nội địa và đóng góp trên 620 nghìn tỷ đồng. Tại tỉnh Sơn La, 6 tháng đầu năm 2019 tổng lượt khách du lịch vào tỉnh ước đạt trên 1 triệu lượt, tổng doanh thu từ hoạt động du lịch ước đạt 818 tỷ đồng.

Bên cạnh đóng góp về mặt kinh tế, ngành du lịch cũng là một ngành có khả năng đóng góp vào việc bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa, môi trường; đóng góp vào phát triển bền vững, bảo tồn các giá trị di sản văn hóa, đem lại lợi ích và cải thiện chất lượng đời sống cho cộng đồng địa phương.

Tuy nhiên, trong thực tiễn, phát triển du lịch cũng như bất kỳ ngành kinh tế nào, đều mang lại cả yếu tố tích cực và tiêu cực. Những hậu quả tiêu cực có thể kể đến như làm thay đổi cơ cấu kinh tế, suy thoái môi trường thậm chí là gây ô nhiễm môi trường, thay đổi giá trị văn hóa bản địa. Vậy đâu sẽ là giải pháp để du lịch mang lại những giá trị bền vững?

Du lịch cộng đồng - Giải pháp cho phát triển bền vững? - Ảnh 7.

Theo ông Lê Tuấn Anh, Trưởng ban Hợp tác Quốc tế, Hiệp Hội Du lịch Việt Nam: "Mô hình phát triển du lịch bền vững không chỉ là định hướng mà còn là con đường góp phần đưa du lịch ở Việt Nam cũng như các khu vực miền núi, đồng bào dân tộc đóng góp vào các mục tiêu kinh tế, xã hội và môi trường một cách thiết thực. Tại những điểm du lịch mới, đặc biệt tại khu vực miền núi phía Bắc, phát triển du lịch vừa hướng tới mục tiêu kinh tế xóa đói, giảm nghèo, từng bước nâng cao đời sống của người dân mà còn góp phần cải thiện hạ tầng, giữ gìn cảnh quan, bảo vệ môi trường, duy trì giá trị văn hóa độc đáo và phong phú của đồng bào dân tộc tại đây".

Phát triển du lịch trong tổng hòa mối quan hệ với môi trường, văn hóa, xã hội là vấn đề đặt ra ở bất cứ đâu. Chính vì vậy, các mô hình phát triển du lịch bền vững đang nhận được ngày càng nhiều sự quan tâm của cơ quan quản lý nhà nước, cộng đồng địa phương và của khối doanh nghiệp. Du lịch bền vững không chỉ giải quyết được mối quan hệ giữa ba yếu tố: kinh tế, xã hội và môi trường mà còn tiếp tục duy trì những giá trị vật chất và tinh thần từ hoạt động du lịch.

Du lịch cộng đồng - Giải pháp cho phát triển bền vững? - Ảnh 9.
Du lịch cộng đồng - Giải pháp cho phát triển bền vững? - Ảnh 10.

Với mục tiêu nâng cao nhận thức và hiểu biết cho cộng đồng về tầm quan trọng của phát triển du lịch bền vững đối với môi trường, nền kinh tế và sức khoẻ con người, mới đây Hội thảo Phụ nữ sống xanh: Du lịch cộng đồng và vai trò với phát triển du lịch bền vững đã được tổ chức tại Sơn La thu hút hàng trăm đại biểu tham dự.

Sự kiện đã thiết kế những hoạt động ý nghĩa mang tính tương tác cao như tìm hiểu về mô hình du lịch phát triển bền vững; tìm hiểu về giá trị của hạnh phúc và những phương pháp thiết thực giúp phụ nữ có thể nâng cao năng lực cảm nhận hạnh phúc, nuôi dưỡng hạnh phúc, giúp họ biết cách yêu thương chính mình, từ đó lan toả và chia sẻ hạnh phúc đến gia đình và cộng đồng xung quanh, cải thiện chất lượng đời sống tinh thần.

Đặc biệt, hội thảo đã tổ chức "Chuyên đề ẩm thực phù hợp dành cho du khách" và nhận được sự hưởng ứng nhiệt tình của những người tham gia. Chương trình giao lưu ẩm thực có sự góp mặt của đầu bếp Nguyễn Mạnh Hùng, một gương mặt quen thuộc trên kênh truyền hình VTV3 và VTV7 kids đã truyền cảm hứng và mang lại không chỉ kiến thức ẩm thực cơ bản mà còn gửi đến một thông điệp về du lịch xanh cho những người tham gia.

Du lịch cộng đồng - Giải pháp cho phát triển bền vững? - Ảnh 11.

Hiện nay du lịch cộng đồng đang được coi là loại hình du lịch mang lại nhiều lợi ích phát triển kinh tế bền vững nhất cho cư dân bản địa. Du lịch cộng đồng không chỉ giúp người dân bảo vệ tài nguyên môi trường sinh thái, mà còn  bảo tồn và phát huy những nét văn hoá độc đáo của địa phương. Sơn La là địa phương có nhiều tiềm năng về cảnh quan thiên nhiên, giá trị về lịch sử, văn hóa bản địa của các dân tộc, tập tục và lối sống, văn hóa ẩm thực phong phú của các vùng miền là cơ sở để phát triển mạnh loại hình du lịch cộng đồng.

Theo bà Nguyễn Thị Ý Như, Trưởng phòng Truyền thông và Đối ngoại Công ty Coca-Cola Việt Nam: "Với lịch sử hình thành và phát triển hơn 130 năm trên toàn cầu và hơn 25 năm tại Việt Nam, ngoài các hoạt động sản xuất kinh doanh, chúng tôi luôn chú trọng mục tiêu đồng hành cùng phát triển bền vững ở nước sở tại. Trong đó, chúng tôi đánh giá cao vai trò của du lịch và ẩm thực đối với sự phát triển kinh tế, cũng như văn hoá và xã hội của Việt Nam, đặc biệt là đặc trưng văn hoá thú vị tại các tỉnh miền núi phía Bắc luôn thu hút nhiều du khách. Cùng với mong muốn góp phần thúc đẩy sự phát triển của mô hình du lịch bền vững, chúng tôi cũng rất quan tâm tới việc hỗ trợ thúc đẩy vai trò và đóng góp của phụ nữ trong quá trình phát triển của mô hình này."

Du lịch cộng đồng - Giải pháp cho phát triển bền vững? - Ảnh 12.

Tại sự kiện, bà Bùi Thị Hiền, Chủ tịch hội Liên hiệp phụ nữ tỉnh Sơn La cho biết, với cơ cấu dân số 49,6% là nữ, phụ nữ tỉnh Sơn La đang có đóng góp quan trọng trong phát triển kinh tế xã hội nói riêng và du lịch nói chung. Lần đầu tiên có cơ hội tham gia một sự kiện được tổ chức quy mô và bài bản, những phụ nữ đang làm du lịch tại Sơn La đã học hỏi được rất nhiều, trong đó quan trọng nhất là tư duy làm du lịch xanh và phát triển bền vững.

Việc phát triển các sản phẩm du lịch cộng đồng là phù hợp với xu thế thời đại, đáp ứng nhu cầu khám phá của đông đảo du khách muốn tìm hiểu văn hoá dân tộc đặc sắc. Tuy nhiên, muốn du lịch cộng đồng phát triển cần giữ nguyên gốc, nguyên sơ, chất phác chân thực của văn hoá bản địa, đó là giá trị cốt lõi của cộng đồng. Bên cạnh đó, một nền du lịch bền vững thì người dân phải được hưởng lợi từ sự phát triển du lịch của địa phương…

Thực hiện: P.V

Thiết kế: Minh Thu, Ảnh: Trường Giang/Xuân Trọng

X

ĐANG PHÁT

Bản tin thời tiết chào buổi sáng 3 phút trước