Có những nơi, chỉ riêng việc giữ được một tiếng khóc chào đời đã là một hành trình gian nan. Ở Angola, nơi cách Việt Nam hơn mười nghìn cây số, giữa những thiếu thốn tưởng chừng không có chỗ cho hy vọng, hành trình chào đón một sinh linh ra đời đã được gìn giữ bằng những nỗ lực thầm lặng của các bác sĩ Việt Nam. Bằng tri thức, bằng trách nhiệm và bằng trái tim của người thầy thuốc.

Ở nơi ấy, họ giữ lại sự sống trong những khoảnh khắc mong manh nhất. Và từ đó, sự sẻ chia của người Việt âm thầm ở lại cùng mảnh đất này.

Bác sĩ Cao Văn Vinh là chuyên gia y tế Việt Nam sang công tác tại Angola theo chương trình của Bộ Y tế. Ông hiện làm việc tại Khoa sản, bệnh viện Cela, huyện Waku kungo, tỉnh Cuanza Sul, Angola. Hơn 14 năm gắn bó với đất nước ở Tây Nam Phi này, bác sĩ chuyên khoa sản ấy đã thực hiện hàng nghìn ca mổ đẻ. Trong điều kiện y tế còn rất nhiều khó khăn, mỗi ca phẫu thuật với bác sĩ Vinh và các đồng nghiệp là cuộc chạy đua thầm lặng để giữ lại sự sống cho cả mẹ và con.

"Lúc đầu mới đến thì các thầy ở Việt Nam nói là công việc mới, con người mới, miền đất mới đang chờ đón các bạn. Nhưng khi sang đến nơi thì cảm thấy muốn về vì nhiều cái chưa quen. Thực sự thì người ta nói vạn sự khởi đầu nan nhưng sang đây thấy thiếu thốn nhiều quá!" - bác sĩ Cao Văn Vinh nhớ lại những ngày đầu tiên đến đây - "Trong việc giao thông chưa phát triển thì việc đi lại rất khó khăn. Thực ra ở đây người ta dùng xe ba bánh bên mình gọi là công nông ba bánh chở bệnh nhân đến viện. Nhiều bệnh nhân chưa đến tuyến trên đang trên đường đã tử vong".

"Năm đầu chỉ có 200 ca. Năm thứ 3 mổ đến 300 ca. Sau đấy 500 ca luôn. Lúc đầu quá áp lực luôn vì đông quá!" - bác sĩ Vinh nói tiếp.

Chuyên gia y tế người Việt Dương Thị Kim Chung nói thêm về tình hình mà bác sĩ Vinh và cô phải đối mặt khi đến Angola: "Mấy chục năm làm ở Việt Nam ít khi gặp những ca sản giật, hay những ca vỡ tử cung, chửa ngoài tử cung nhưng đến đây mình thấy nhiều quá! Hệ ngoại sản thì vô cùng thiếu. Bây giờ chỉ có một bác sĩ sản của Việt Nam thôi".

Bác sĩ Vinh cũng nói, một tai biến sản khoa hiếm gặp ở Việt Nam nhưng ở Angola lại xảy ra khá nhiều đó là vỡ tử cung. Nhiều sản phụ sinh tại nhà, khi chuyển dạ khó thì bà đỡ tự ý tiêm thuốc thúc đẻ như oxytocin dẫn đến tổn thương nghiêm trọng gây vỡ tử cung, khó xác định được vị trí chảy máu. Khi đến bệnh viện thì đã quá muộn. 

"Bệnh nhân tử vong mất máu nhiều. Nỗi buồn lớn nhất của người thầy thuốc là không cứu được bệnh nhân. Đáng lẽ cứu được mà mình không cứu được vì thiếu thốn nhiều quá. Tôi nghỉ vài ngày không đi làm. Cũng phải suy nghĩ" - bác sĩ Vinh nói - "Nhiều lúc tôi cũng nhớ nhà muốn về. Nhớ con gái hôm nó viết một bài thơ hôm đấy gần Tết mới sang không về được.

“Con nhớ bố nhiều lắm,

ở nước ngoài xa thẳm

Bố có nhớ Việt Nam

Mùa xuân đang trở về...”

Muốn về luôn chẳng muốn ở nữa. Thấy thương con gái nhớ mình ở xa".

"Nhưng mà bệnh nhân có nhiều câu nói rất thương: “Ông HÃY GIÚP TÔI... Tôi nghĩ rằng tôi sẽ chết.”. Thấy họ cũng cần được sự giúp đỡ, cần được khám bệnh cần được chữa bệnh. Tôi ở lại, tôi không về nữa".

Bác sĩ Cao Văn Vinh.

"Thiếu thốn nhiều quá nhưng khắc phục cũng có thể khắc phục thay thế được. Mình làm hết khả năng vì họ là con người họ cũng cần sống". 

Sau khi quyết định ở lại vì những sản phụ cần đến mình, bác sĩ Vinh nói: "Sang đây chưa đi chưa biết Angola mà đi thì thấy cực kỳ yêu thương!".

Bà Maria Chilanda - điều dưỡng phòng phẫu thuật, bệnh viện Cela, Angola - nói về các bác sĩ đến từ Việt Nam: "Các bác sĩ Việt Nam rất tuyệt vời với tôi. Trước hết, tôi cảm ơn Chúa vì các bác sĩ Việt Nam rất giỏi. Kỹ thuật phẫu thuật của họ cũng rất xuất sắc điều này giúp được rất nhiều cho chúng tôi. Chúng tôi học hỏi được rất nhiều từ họ".

Bà Maria Filomena Francisco - điều dưỡng trưởng khoa Nhi, bệnh viện Cela, Angola: "Điều khiến tôi ấn tượng ở đây là các bác sĩ người Việt Nam và sự tận tâm của họ, như bác sĩ Chung và bác sĩ Vinh. Đặc biệt bác sĩ Vinh làm việc khá vất vả vì có quá nhiều ca mổ. Họ làm việc rất tốt và bằng cả trái tim của mình. Cảm ơn, cảm ơn rất nhiều vì đã đến đây!".

"Khi thấy đứa bé thở đều, mẹ tròn con vuông, Tôi cảm thấy rất vui vẻ. Khi có một sự sống mới ra đời. Đó là điều hạnh phúc nhất của người thầy thuốc và làm chúng ta yêu nghề nghiệp của chúng ta hơn".

Bác sĩ Cao Văn Vinh.

Để nghe nhiều hơn những câu chuyện về những người Việt đặc biệt - những người gieo hạt - trong Ngày trở về 2026, mời các bạn xem chương trình vào 20h05 hôm nay (19/2, tức mùng 3 Tết Nguyên đán) trên kệnh VTV1.