Ngày 30/8 là thời hạn hoàn thành giai đoạn 1 xây dựng các trường phổ thông nội trú liên cấp tại các xã biên giới. Sau một năm triển khai, nhiều công trình đang bước vào những phần việc cuối cùng, sẵn sàng đưa vào sử dụng trong năm học mới.
Hơn 100 trường được xây dựng trong một năm
Đưa trường học đến gần hơn với học sinh vùng biên là một chủ trương lớn, nhằm tạo điều kiện học tập, ăn ở và sinh hoạt tốt hơn cho trẻ em tại các địa bàn còn nhiều khó khăn.
Trong giai đoạn 1, có 108 trường phổ thông nội trú liên cấp được triển khai tại 19 tỉnh, thành phố.
Theo báo cáo mới nhất của Bộ Giáo dục và Đào tạo, trong số 99 trường sử dụng ngân sách Trung ương, 41 trường đã đạt từ 91% khối lượng trở lên, 54 trường đạt 71-90%.
Các địa phương cam kết đến ngày khai giảng 5/9, toàn bộ 108 trường sẽ đủ điều kiện cơ bản để đón học sinh. Tuy nhiên, 56 trường vẫn còn một số hạng mục tiếp tục được hoàn thiện sau thời điểm khai giảng.
Đây là cuộc chạy đua với thời gian, khi các địa phương phải đồng thời bảo đảm tiến độ xây dựng, chất lượng công trình và an toàn để học sinh có thể bắt đầu năm học mới đúng hẹn.
Mô hình trường phổ thông nội trú liên cấp được tổ chức với các phân khu như lớp học, khu nội trú, nhà ăn, không gian thể thao, sinh hoạt và nhà công vụ giáo viên. Các hạng mục được bố trí trong một khuôn viên khép kín, giúp học sinh có thể học tập, ăn ở và rèn luyện ngay tại trường.
Gieo thêm cơ hội học tập cho học sinh vùng biên
Tại Cao Bằng, những học sinh đầu tiên đã có dịp trải nghiệm ngôi trường nội trú mới.
Trường Phổ thông nội trú Tiểu học và THCS Hạ Lang có hơn 1.000 học sinh, phần lớn là người Tày và Nùng. Với nhiều em, đây là lần đầu tiên được học tập trong một ngôi trường nội trú được đầu tư đồng bộ.
Triệu Thị Mai Phương, học sinh Trường Phổ thông nội trú Tiểu học và THCS Hạ Lang, cho biết bố mẹ phải dầm mưa dãi nắng kiếm tiền nuôi hai chị em ăn học. Hai chị em vì vậy phải tự lo cho bản thân và cố gắng học tập thật tốt.
Với Phương, học tập là cách để em có thể đi xa hơn hoàn cảnh của gia đình. Ngôi trường mới mang đến cho em thêm điều kiện để thực hiện ước mơ đó.
Học sinh Trường Phổ thông nội trú Tiểu học và THCS Hạ Lang
Không chỉ Phương, nhiều học sinh khác cũng bày tỏ sự hào hứng khi bước vào ngôi trường mới. Hoàng Văn Thành Đạt, học sinh Trường Phổ thông nội trú Tiểu học và THCS Hạ Lang, cho biết em ấn tượng với quy mô của trường và mong muốn có một sân bóng lớn để học sinh vui chơi.
Niềm vui của học sinh là một trong những dấu hiệu đầu tiên cho thấy những ngôi trường mới đang mở ra một môi trường học tập khác biệt ở vùng biên.
Tuy nhiên, để những điều kiện về cơ sở vật chất thực sự phát huy hiệu quả, các địa phương còn phải chuẩn bị một yếu tố quan trọng khác là đội ngũ vận hành.
Tại Cao Bằng, ngành giáo dục đã bố trí cho 11 trường gần 800 cán bộ quản lý, giáo viên và nhân viên phục vụ. Tỉnh xác định biệt phái giáo viên là một trong những ưu tiên, trọng tâm là bảo đảm đủ giáo viên để tổ chức dạy học chính khóa, dạy hai buổi mỗi ngày và các hoạt động giáo dục.
Gần 12.000 học sinh trường nội trú vùng biên tại Cao Bằng đã sẵn sàng cho ngày khai trường.
Khánh thành chỉ là điểm bắt đầu
Trong số các trường phổ thông liên cấp được xây dựng, trường tại Si Pa Phìn, tỉnh Điện Biên, là công trình được đưa vào sử dụng sớm nhất, từ đầu năm nay.
Ngoài ra, 5 trường đã hoàn thành 100% khối lượng, gồm 3 trường tại An Giang và 2 trường tại Đắk Lắk.
Tại một số địa phương, địa hình, địa chất phức tạp, tình trạng sạt lở và điều kiện thi công khiến công trình cần thêm thời gian. Quảng Ninh, Cao Bằng, Lai Châu và Nghệ An đang tiếp tục nỗ lực để hoàn thành các phần việc còn lại.
Mục tiêu trước mắt vẫn là ngày 5/9: bảo đảm những điều kiện thiết yếu cơ bản nhất để học sinh vùng biên có thể bước vào năm học mới đúng hẹn.
Nhưng với trường nội trú, hoàn thành xây dựng mới chỉ là điểm bắt đầu.
Theo Hiệu trưởng Trường Phổ thông nội trú Tiểu học và THCS Hạ Lang Hà Thế Thành, giáo viên tại trường chưa có nhiều kinh nghiệm trong chăm sóc học sinh nội trú. Vì vậy, nhà trường đề nghị có thêm các chương trình tập huấn, hướng dẫn và quy trình cụ thể để giáo viên thực hiện đúng nhiệm vụ.
Khi học sinh ở lại trường cả ngày và đêm, nhà trường cần không chỉ giáo viên mà còn có quản sinh, nhân viên y tế, cấp dưỡng và cán bộ quản lý. Điều này đồng nghĩa nguồn lực dành cho mô hình phải được bảo đảm không chỉ ở giai đoạn xây dựng mà trong suốt quá trình vận hành.
Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Ngọc Thưởng cho biết Bộ đã tham mưu Chính phủ ban hành Nghị định 188 về chế độ, chính sách đối với trường dân tộc nội trú biên giới, đồng thời ban hành thông tư về quy chế tổ chức và mô hình vận hành, trong đó đặc biệt chú trọng công tác quản sinh 24/24 giờ.
Theo Nghị định 188, từ ngày 15/7, học sinh được hưởng chính sách hỗ trợ riêng, trong đó có 100.000 đồng/học sinh/tháng cho duy trì, bảo trì và 1,17 triệu đồng/học sinh/tháng tiền ăn, tối đa 9 tháng mỗi năm học.
Bài toán nguồn lực lâu dài
Đầu tư xây dựng trường học là bước đầu, còn bảo đảm nguồn lực để các trường hoạt động ổn định trong nhiều năm là bài toán lâu dài đối với các địa phương.
Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Nguyễn Đắc Vinh cho rằng cần đánh giá toàn diện những vấn đề có thể phát sinh, đặc biệt là nguồn kinh phí để bảo đảm hoạt động của các trường.
Tại Cao Bằng, riêng chi thường xuyên cho 11 trường liên cấp dự kiến khoảng 850 tỷ đồng mỗi năm. Con số này đặt ra yêu cầu địa phương phải tính toán kỹ về quy mô cũng như cách tổ chức mạng lưới trường lớp.
Chủ tịch UBND tỉnh Cao Bằng Lê Hải Hòa cho biết tỉnh sẽ xem xét khả năng một trường có thể phục vụ học sinh từ nhiều xã, nếu vẫn bảo đảm việc đi học đầy đủ. Theo đó, địa phương ưu tiên giảm bớt các điểm trường trong trường hợp có thể tổ chức hiệu quả hơn.
Ngược lại, nếu địa phương xây dựng trường ở tất cả các xã nhưng tuyển sinh không đạt, nguy cơ lãng phí nguồn lực sẽ gia tăng. Vì vậy, trong giai đoạn 2, Cao Bằng dự kiến thu gọn một số điểm trường nhằm giảm chi phí thường xuyên và tổ chức mạng lưới phù hợp hơn.
Những ngôi trường mới đang dần hoàn thiện nơi biên cương. Phía sau mỗi công trình không chỉ là những dãy phòng học khang trang mà còn là yêu cầu về đội ngũ, nguồn lực và một mô hình vận hành ổn định.
Trong năm học này, 116.000 học sinh được tuyển vào 108 trường nội trú trên cả nước, trong đó khoảng 74.000 học sinh ở nội trú.
Trước mắt, các địa phương đang chạy đua để 108 trường đủ điều kiện cơ bản đón học sinh vào ngày 5/9. Về lâu dài, việc đầu tư đồng bộ từ trường lớp, thiết bị đến đội ngũ giáo viên sẽ là nền tảng để các trường phổ thông nội trú liên cấp vùng biên trở thành những địa chỉ giáo dục ổn định, mở thêm cơ hội học tập cho trẻ em tại những địa bàn còn nhiều khó khăn.
Bình luận (0)