Bị phản ứng dữ dội, triển lãm về NTK thời trang nổi tiếng John Galliano bị huỷ bỏ

Triển lãm về nhà thiết kế thời trang John Galliano dự kiến diễn ra cùng sự kiện Met Gala nhưng trước làn sóng phản đối dữ dội, bảo tàng đã phải hủy bỏ kế hoạch thực hiện triển lãm này - một kế hoạch từng vấp phải sự phản đối gay gắt từ cộng đồng Do Thái và dư luận nói chung do những phát ngôn mang tính bài Do Thái và phân biệt chủng tộc trong quá khứ của John Galliano.

Thông tin này đã được Bảo tàng cho biết vào hôm qua (31/8), theo đó, triển lãm mùa xuân đầy hứa hẹn của Viện Trang phục (Costume Institute) mang tên "John Galliano: Horizons" - vốn dự kiến ra mắt cùng sự kiện thường niên Met Gala vào tháng 5 tới - sẽ được thay thế bằng một triển lãm khác.

"Sau khi thảo luận kỹ lưỡng với John Galliano, chúng tôi đã cùng quyết định không tiếp tục thực hiện triển lãm này" - Max Hollein, Giám đốc kiêm CEO của bảo tàng, thông báo trong một tuyên bố.

Nhà thiết kế John Galliano cũng tham gia vào tuyên bố trên và chia sẻ: "Sau nhiều suy ngẫm và thảo luận với The Met cùng tất cả các bên liên quan, với nỗi buồn sâu sắc, tôi quyết định rằng tốt nhất là triển lãm không nên diễn ra vào thời điểm này. Tôi hoàn toàn chịu trách nhiệm về những tổn thương do lời nói của mình trong quá khứ gây ra, đặc biệt là nỗi đau mà tôi đã gây ra cho cộng đồng người Do Thái và người châu Á, và tôi vô cùng hối tiếc về điều đó".

Galliano từng bị kết án trong một phiên tòa xét xử hành vi bài Do Thái tại Pháp

Trong lịch sử thời trang thế giới, John Galliano, người từ lâu được công nhận là một trong những tài năng lớn nhất của làng thời trang nhờ các thiết kế đầy sáng tạo và phá cách, từng có nhiều năm đứng trên đỉnh cao sự nghiệp với vai trò giám đốc sáng tạo của Christian Dior. Ông bị sa thải khỏi vị trí này khi hàng loạt bình luận phân biệt chủng tộc và bài Do Thái từ năm 2010 và 2011 bị phanh phui và lan truyền rộng rãi, dẫn đến việc ông bị kết án trong một phiên tòa xét xử hành vi bài Do Thái tại Pháp.

Trong số những lời lẽ mà Galliano nói với các khách hàng tại quán bar được ghi lại trong video có câu "Tôi yêu Hitler". Ông cũng nói với những khách hàng là người Do Thái những lời độc địa và cay nghiệt. Ngoài ra, John còn có những lời lẽ miệt thị nhắm vào một khách hàng người châu Á.

Sau khi bị Dior sa thải, Galliano đã dành nhiều năm nỗ lực - cả công khai lẫn riêng tư - để vực dậy hình ảnh và sự nghiệp. Ông trở lại vào năm 2014 khi được nhà mốt Maison Margiela của Paris tuyển dụng và gắn bó với thương hiệu này suốt một thập kỷ.

John Galliano lẽ ra đã trở thành nhà thiết kế còn sống thứ ba được vinh danh bằng một triển lãm cá nhân tại Viện Trang phục. Anna Wintour gọi quyết định tạm rút lui của Galliano là hành động dũng cảm.

Triển lãm mùa xuân thường được khai mạc bằng sự kiện Met Gala quy tụ nhiều ngôi sao. Đây là sự kiện nổi bật nhất trong làng thời trang – nơi các khách mời danh giá tham quan các khu trưng bày trong tiệc chiêu đãi. Sự kiện này do Anna Wintour, Giám đốc biên tập toàn cầu của tạp chí Vogue và là một trong những nhân vật có tầm ảnh hưởng lớn nhất trong ngành thời trang, trực tiếp chỉ đạo. Bà Wintour vốn là người ủng hộ lâu năm của Galliano.

Trong tuyên bố do bảo tàng công bố, Anna Wintour nói: "Quyết định của John về việc hoãn tổ chức triển lãm dành riêng cho các tác phẩm của mình vào thời điểm này là vô cùng dũng cảm, qua đó cho thấy bản lĩnh con người ông. Tôi tin rằng đây là quyết định đúng đắn, và cả ông ấy lẫn Bảo tàng đều nhận được sự ủng hộ hoàn toàn từ tôi".

Ông Andrew Bolton, người phụ trách lâu năm của Viện Trang phục (Costume Institute), cũng bày tỏ sự đồng tình với quyết định này, xét đến "những tổn thương và lo ngại mà triển lãm đã gây ra".

Khi công bố triển lãm vào cuối tháng 7, Bảo tàng Met đã đặc biệt nhấn mạnh rằng sự kiện sẽ nhìn nhận một cách thẳng thắn về những sai lầm trong quá khứ của Galliano. Họ cũng đã thảo luận với các nhà lãnh đạo cộng đồng Do Thái trước khi công bố triển lãm, trong một nỗ lực bất thành nhằm ngăn chặn làn sóng phản đối được dự báo trước.

Một trong những người chỉ trích gay gắt nhất kế hoạch triển lãm này là bà Julie Menin – Chủ tịch Hội đồng Thành phố New York. Cha mẹ bà Julie Menin là những người sống sót sau thảm họa Holocaust. Hôm thứ Hai, bà đã đưa ra tuyên bố cho biết mình từng nhiều lần gặp gỡ đại diện bảo tàng để bày tỏ sự phản đối đối với việc tổ chức triển lãm tôn vinh Galliano.

"Ngay từ đầu, tôi đã nói rõ rằng mình cực lực phản đối quyết định này; trong bối cảnh tư tưởng bài Do Thái đang gia tăng, sự kiện này chẳng khác nào một cú giáng mạnh vào cộng đồng Do Thái" - bà Menin chia sẻ - "Đây là quyết định đúng đắn, bởi những tổn thương và nỗi đau mà sự kiện này gây ra là điều hoàn toàn không thể chấp nhận được".

Một vấn đề phức tạp khác đối với bảo tàng là theo truyền thống, Met Gala thường diễn ra vào thứ Hai đầu tiên của tháng 5. Tuy nhiên, vào năm 2027, ngày này lại trùng với Ngày Tưởng niệm Holocaust. Đã có những đồn đoán rằng bảo tàng có thể sẽ thay đổi ngày tổ chức vì lý do này. 

Phản ứng của những người chỉ trích triển lãm Galliano

Hôm thứ Hai, Jonathan Greenblatt - Giám đốc điều hành của Liên đoàn Chống Phỉ báng (ADL) - đã viết trên mạng xã hội X rằng việc tổ chức triển lãm này là "một nước đi sai lầm vào thời điểm không thích hợp".

"Trong bối cảnh nạn bài Do Thái đang ở mức báo động, việc Bảo tàng Met vinh danh John Galliano vào lúc này là thiếu sáng suốt; ngay cả bản thân Galliano rốt cuộc cũng nhận ra điều mà Met lẽ ra nên làm ngay từ đầu" - ông Greenblatt phát biểu. Theo một nguồn tin nắm rõ sự việc, ông Greenblatt đã gặp gỡ ông Hollein cùng một thành viên hội đồng quản trị của Met cách đây vài tuần để thuyết phục giám đốc bảo tàng hủy bỏ sự kiện.

Trong những bình luận đưa ra khi triển lãm mới được công bố, ông Greenblatt từng ca ngợi nỗ lực của Galliano nhằm khắc phục hậu quả từ những phát ngôn gây tranh cãi trước đây, đồng thời cho biết ADL đã chấp nhận lời xin lỗi của nhà thiết kế này từ lâu. Tuy nhiên, ông cũng chỉ ra rằng thời điểm này không phù hợp để trao một vinh dự như vậy và kêu gọi bảo tàng cân nhắc thực tế đó.

Một người khác gần đây cũng công khai chỉ trích triển lãm là David Ingber - một giáo sĩ Do Thái kiêm Giám đốc cấp cao phụ trách các hoạt động đời sống Do Thái tại Trung tâm Bronfman thuộc 92NY, một tổ chức Do Thái uy tín ở New York. Ông Ingber hoan nghênh quyết định rút lui khỏi việc nhận vinh dự này của John Galliano, coi đó là hành động thể hiện sự thấu hiểu đối với những tổn thương mà người khác phải gánh chịu.

Đối với Bảo tàng Met, ông cho rằng có sự khác biệt lớn giữa việc một cá nhân tìm kiếm sự chuộc lỗi và việc trao tặng một vinh dự hiếm có, mang tầm ảnh hưởng lớn. Ông nói: "Sự chuộc lỗi không đồng nghĩa với việc một người đương nhiên được trao mọi vinh dự mà chúng ta có".

"Vấn đề không chỉ nằm ở việc Met nghiên cứu các tác phẩm của Galliano," ông Ingber nói tiếp - - "Đây là một triển lãm cá nhân sẽ được khai mạc tại đêm dạ tiệc (gala), đồng nghĩa với việc tổ chức này chính thức tôn vinh các tác phẩm của ông ấy. Galliano đâu có bị xóa bỏ khỏi đời sống... vấn đề là liệu Met có nên xây dựng sự kiện dạ tiệc thường niên hào nhoáng nhất của mình xoay quanh ông ấy hay không".