Bộ GDĐT yêu cầu trường học tập trung xây dựng môi trường an toàn, nhân văn, hạnh phúc

Bộ Giáo dục và Đào tạo (GDĐT) vừa ban hành văn bản gửi các sở GDĐT, cơ sở giáo dục đại học và cơ sở giáo dục nghề nghiệp về việc lưu ý tập trung thực hiện một số nội dung trong công tác học sinh, sinh viên (HSSV) năm học 2026-2027.

Theo đó, bên cạnh việc tiếp tục thực hiện nghiêm các quy định của pháp luật, nghị quyết, chỉ thị, chương trình, đề án, kế hoạch và các văn bản chỉ đạo hiện hành, Bộ GDĐT yêu cầu các đơn vị tập trung vào một số nhiệm vụ trọng tâm.

Bồi đắp lòng yêu nước, trách nhiệm công dân

Bộ GDĐT yêu cầu tăng cường giáo dục chính trị, tư tưởng, lý tưởng cách mạng, đạo đức, lối sống và đẩy mạnh xây dựng văn hóa học đường.

Các cơ sở giáo dục cần thực hiện nghiêm Bộ quy tắc ứng xử, chú trọng giáo dục bản lĩnh chính trị, bồi đắp lòng yêu nước, khát vọng cống hiến, trách nhiệm công dân và ý thức chấp hành pháp luật cho HSSV. Cán bộ quản lý và nhà giáo được yêu cầu chú trọng việc nêu gương để tạo ảnh hưởng tích cực.

Cùng với đó, cần nâng cao chất lượng giáo dục thể chất, đưa phong trào thể thao trường học đi vào chiều sâu. Các sở GDĐT chủ động chuẩn bị lực lượng tham gia Giải Thể thao học sinh phổ thông toàn quốc năm 2027 và các giải thể thao dành cho HSSV quốc tế; phát hiện, bồi dưỡng nguồn vận động viên chất lượng cao hướng tới Hội khỏe Phù Đổng toàn quốc năm 2028.

Khám sức khỏe, xây dựng trường học an toàn

Về y tế học đường, Bộ GDĐT yêu cầu tổ chức khám sức khỏe hoặc khám sàng lọc miễn phí đầu năm học và tạo lập sổ sức khỏe điện tử cho trẻ mầm non, HSSV theo kế hoạch của địa phương.

Các sở GDĐT chủ động phối hợp với sở Y tế tham mưu UBND cấp tỉnh phê duyệt kế hoạch khám sức khỏe cho học sinh phổ thông. Các cơ sở giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp chủ động phối hợp tổ chức khám sức khỏe miễn phí cho HSSV theo lộ trình.

Bộ yêu cầu thực hiện đầy đủ các quy định về y tế học đường, không phát sinh thêm thủ tục, hồ sơ hành chính ngoài quy định.

Các cơ sở giáo dục cũng cần xây dựng trường học an toàn, thân thiện, tăng cường phòng, chống bạo lực học đường, chuyển từ xử lý vụ việc đã xảy ra sang ưu tiên nhận diện, phòng ngừa và can thiệp sớm.

Nhà trường cần chú trọng nắm bắt diễn biến tư tưởng, tình hình lớp học hằng ngày để hóa giải mâu thuẫn, không để mâu thuẫn kéo dài dẫn đến bạo lực học đường. Đồng thời, phát huy hiệu quả của Tổ tư vấn tâm lý học đường và rà soát các kênh tiếp nhận thông tin, liên lạc với gia đình để cùng nhận diện, tháo gỡ sớm những vướng mắc tâm lý của HSSV, không để các em bị cô lập hay kỳ thị.

Kiểm soát chặt bữa ăn nội trú, bán trú

Bộ GDĐT yêu cầu thực hiện nghiêm việc bảo đảm dinh dưỡng hợp lý và an toàn thực phẩm trong tổ chức bữa ăn nội trú, bán trú theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ.

Các cơ sở giáo dục phải kiểm soát chặt chẽ nguồn gốc, chất lượng nguyên liệu và quy trình chế biến tại các bếp ăn, đồng thời chủ động các biện pháp dự phòng nhằm bảo đảm an toàn sức khỏe cho người học.

Bên cạnh đó, các đơn vị được yêu cầu đẩy mạnh chuyển đổi số và bảo vệ người học trên môi trường mạng.

Nhà trường cần phối hợp với lực lượng công an địa phương để quản lý, phòng ngừa và xử lý rủi ro cho HSSV khi tham gia mạng xã hội; đồng hành, hướng dẫn người học nhận diện thông tin độc hại, lừa đảo, khai thác trí tuệ nhân tạo và các nền tảng số một cách lành mạnh.

Các cơ sở giáo dục cũng cần thiết lập kết nối thường xuyên với gia đình để hỗ trợ học sinh hình thành thói quen sử dụng mạng xã hội chừng mực, đồng thời cập nhật kịp thời thông tin HSSV lên cơ sở dữ liệu ngành.

Hỗ trợ sinh viên khởi nghiệp đi vào chiều sâu

Bộ GDĐT yêu cầu đổi mới, nâng cao hiệu quả hoạt động Đoàn, Đội và tăng cường phối hợp giữa nhà trường, gia đình và xã hội.

Nội dung, hình thức sinh hoạt Đoàn, Đội cần linh hoạt, phù hợp với tâm lý từng lứa tuổi, ưu tiên các hoạt động rèn luyện kỹ năng thực tế và trải nghiệm tình nguyện. Nhà trường cần thường xuyên trao đổi thông tin với phụ huynh để đồng hành và hỗ trợ người học toàn diện hơn.

Về hướng nghiệp và hỗ trợ sinh viên khởi nghiệp, các cơ sở giáo dục cần quan tâm xây dựng hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo hiệu quả, gắn với Chương trình Hỗ trợ học sinh, sinh viên khởi nghiệp giai đoạn 2026-2030.

Theo Bộ GDĐT, các hoạt động cần đi vào chiều sâu, mang lại giá trị cụ thể và thực sự trở thành điểm tựa cho những dự án khởi nghiệp của HSSV.

Các cơ sở giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp cũng cần nâng cao hiệu quả quản lý HSSV, đặc biệt là HSSV nội trú, ngoại trú; chủ động nắm bắt tình hình tư tưởng, phối hợp với chính quyền, công an địa phương để bảo đảm an ninh, trật tự, an toàn tại ký túc xá và khu vực có đông HSSV thuê trọ.

Bộ đồng thời yêu cầu bảo đảm đầy đủ, kịp thời các chế độ, chính sách tín dụng, học bổng, hỗ trợ chi phí học tập cho HSSV có hoàn cảnh khó khăn, HSSV vùng sâu, vùng xa, đồng bào dân tộc thiểu số.

Không yêu cầu thêm kế hoạch, báo cáo, hồ sơ minh chứng

Một nội dung được Bộ GDĐT lưu ý là các sở GDĐT và cơ sở giáo dục cần rà soát, nhận diện đúng những vấn đề trọng tâm, cấp thiết tại địa phương, đơn vị; lựa chọn ít nhất 2 nhiệm vụ cấp thiết để tập trung nguồn lực thực hiện.

Mục tiêu là tạo chuyển biến rõ nét trong xây dựng trường học an toàn, nhân văn, hạnh phúc.

Bộ GDĐT yêu cầu các đơn vị lồng ghép những nội dung chỉ đạo vào kế hoạch giáo dục hiện có của nhà trường, không yêu cầu xây dựng thêm kế hoạch, báo cáo hay hồ sơ minh chứng riêng lẻ, nhằm giảm áp lực cho cơ sở giáo dục và giáo viên.

Công tác kiểm tra, đánh giá cần dựa trên sự chuyển biến thực chất về nhận thức và hành vi của người học, mức độ an toàn của môi trường giáo dục và sự tiến bộ của HSSV; tránh hình thức, chạy theo số lượng.

Người đứng đầu cơ sở giáo dục phải bám sát tình hình thực tế, giải quyết vấn đề từ sớm và kịp thời phối hợp với các cơ quan chức năng khi có vụ việc phát sinh tại đơn vị.