Sáng 22/10, Bộ Công Thương và UBND TP Hồ Chí Minh đồng chủ trì Hội nghị ngành Công Thương các tỉnh, thành phố khu vực phía Nam lần thứ XII - năm 2026, với chủ đề "Đẩy mạnh hợp tác liên kết vùng nhằm khơi thông nguồn lực góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế hai con số giai đoạn 2026 - 2030".
Hội nghị có lãnh đạo Bộ Công Thương, UBND TP Hồ Chí Minh và lãnh đạo Sở Công Thương 8 địa phương gồm TP Hồ Chí Minh, Đồng Nai, Cần Thơ, Tây Ninh, An Giang, Đồng Tháp, Vĩnh Long, Cà Mau, cùng các hiệp hội và doanh nghiệp.
8 địa phương này chiếm 19,5% diện tích nhưng tập trung gần 42% dân số cả nước, với hơn 42,7 triệu người. Ngoài việc đánh giá kết quả 9 tháng và bàn kịch bản tăng trưởng quý IV, hội nghị còn rút kinh nghiệm vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp trong lĩnh vực Công Thương.
Sản xuất tăng tốc, nhu cầu điện tăng theo
Theo báo cáo tại hội nghị, chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) toàn khu vực 9 tháng năm 2026 tăng 12,9% so với cùng kỳ, cao hơn mức 11,1% của năm 2025 và cao hơn bình quân cả nước (12,3%). Có 6/8 địa phương đạt mức tăng vượt bình quân chung cả nước. Dẫn đầu là Tây Ninh (15%), tiếp theo là Vĩnh Long (14,4%), An Giang (13,7%), Đồng Tháp (13%), Cà Mau (12,7%) và Đồng Nai (12,6%).
Tốc độ sản xuất công nghiệp của các tỉnh, thành phía nam năm 2025 và 9 tháng năm 2026. Nguồn: Tổng hợp từ Sở Công Thương các tỉnh, thành.
Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ của khu vực đạt hơn 2,85 triệu tỷ đồng, tăng 16,5%, chiếm 48,2% cả nước. Tất cả địa phương đều tăng cao hơn mức bình quân 13,4% của cả nước. Kim ngạch xuất khẩu đạt 138,4 tỷ USD, tăng 10,9%; riêng TP Hồ Chí Minh đạt khoảng 76 tỷ USD, tăng 10,6%. Nhập khẩu đạt 120,7 tỷ USD, tăng 11,8%.
Sản xuất tăng tốc kéo theo nhu cầu năng lượng tăng mạnh. Sản lượng điện thương phẩm 9 tháng của khu vực đạt gần 94,7 tỷ kWh, tương đương khoảng 92% sản lượng cả năm 2025. Riêng TP Hồ Chí Minh đạt hơn 45 tỷ kWh trong 9 tháng, vượt sản lượng cả năm trước (38,9 tỷ kWh).
Ở phía nguồn cung, sản lượng điện sản xuất của Đồng Nai tăng 70,7% nhờ hai nhà máy Nhơn Trạch 3 và Nhơn Trạch 4 đi vào vận hành. Cà Mau tăng 9,4%, Tây Ninh tăng 6,2%. Khí thương phẩm của Cà Mau tăng 3,24%.
Dù vậy, báo cáo dự báo quý IV có nhiều thách thức. Căng thẳng địa chính trị đẩy giá năng lượng và chi phí logistics lên cao, làm tăng chi phí sản xuất. Trong nước, tăng trưởng công nghiệp có nguy cơ giảm tốc do điểm nghẽn về đơn hàng, nguyên vật liệu và tiến độ bổ sung nguồn điện. Trong khi đó, quý IV là cao điểm tiêu dùng cuối năm và Tết Nguyên đán Đinh Mùi 2027, nên nhu cầu xăng dầu, điện và hàng thiết yếu sẽ tăng.
An ninh năng lượng và xăng dầu là nhiệm vụ tiên quyết
Phát biểu chỉ đạo hội nghị, Thứ trưởng Bộ Công Thương Phan Thị Thắng nêu 5 nhóm nhiệm vụ để hoàn thành chỉ tiêu quý IV và chuẩn bị kế hoạch năm 2027.
Thứ trưởng Bộ Công Thương Phan Thị Thắng phát biểu tại hội nghị.
Thứ trưởng yêu cầu bảo đảm an ninh năng lượng và nguồn cung xăng dầu là nhiệm vụ tiên quyết. Các Sở Công Thương cần chủ động tham mưu UBND cấp tỉnh rà soát các chỉ tiêu của ngành về dịch vụ, bán lẻ, xuất khẩu, dự trữ hàng hóa. Theo bà, thiết lập cơ chế bám sát số liệu chặt chẽ là yếu tố cốt lõi để hoàn thành các chỉ tiêu Chính phủ và địa phương giao.
Ngành Công Thương các cấp phối hợp chặt chẽ với ngành điện xây dựng phương án bảo đảm an ninh năng lượng và phòng chống thiên tai. Trong đó, ưu tiên cấp điện ổn định cho các khu công nghiệp lớn. Đồng thời, cần đổi mới công tác giám sát, quản lý chặt chẽ chuỗi phân phối xăng dầu và công tác tích trữ, để tuyệt đối không xảy ra tình trạng thiếu hụt nguồn cung năng lượng.
Thứ trưởng cũng đề nghị các địa phương đẩy mạnh thị trường nội địa, kích cầu tiêu dùng và bảo vệ hàng hóa sản xuất trong nước; kiểm soát nguồn gốc, xuất xứ và xây dựng tiêu chuẩn chất lượng cho nông, thủy sản và sản phẩm công nghiệp chủ lực. Đồng thời, tăng tốc xuất khẩu và chủ động ứng phó phòng vệ thương mại; phối hợp với cơ quan thương vụ ở nước ngoài để cảnh báo sớm rủi ro, giúp doanh nghiệp khai thác tối đa lợi thế từ các FTA.
Thứ trưởng Phan Thị Thắng kỳ vọng, với tinh thần hành động quyết liệt và sự phối hợp đồng bộ giữa Bộ và các địa phương, ngành Công Thương sẽ vượt qua thách thức, tạo đột phá mạnh mẽ trong thời gian tới.
Địa phương chuẩn bị gì cho "bài toán" năng lượng?
Về xăng dầu, các địa phương cho biết đã củng cố hạ tầng phân phối và dự trữ, đặc biệt cho dịp lễ, Tết.
TP Hồ Chí Minh có 12 thương nhân đầu mối, 63 thương nhân phân phối và 1.179 cửa hàng bán lẻ xăng dầu. Cần Thơ có 950 cửa hàng, 11 kho đầu mối và 8 kho trung chuyển với tổng sức chứa gần 354.000 m³, giữ vai trò đầu mối cung ứng cho Đồng bằng sông Cửu Long. Tây Ninh có năng lực dự trữ toàn tỉnh gần 100.000 m³, đủ đáp ứng nhu cầu trong khoảng 30 ngày. An Giang có 1.162 cửa hàng và 24 kho với sức chứa hơn 62.000 m³; khoảng 89,5% cửa hàng đã bán xăng sinh học E5, E10. Vĩnh Long có 979 cửa hàng. Cà Mau có 608 cửa hàng và 9 kho với sức chứa 10.625 m³. Các địa phương cũng đang triển khai hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền trong kinh doanh xăng dầu để tăng minh bạch chuỗi phân phối.
Về điện, các địa phương đã ban hành kế hoạch thực hiện Nghị quyết 70-NQ/TW của Bộ Chính trị về bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia đến năm 2030, tầm nhìn 2045. An Giang ban hành kế hoạch từ tháng 2/2026 và lập tổ công tác rà soát vướng mắc của các dự án, công trình điện. TP.HCM ban hành kế hoạch triển khai từ cuối tháng 3/2026.
Nguồn điện mới cũng đang được bổ sung. Tây Ninh có 19 nhà máy điện mặt trời đang vận hành với tổng công suất 1.201 MW; hai tuyến đường dây 220 kV dự kiến hoàn thành trong năm 2026. Vĩnh Long có tổng công suất đang vận hành khoảng 5.518 MW và đang làm thủ tục đầu tư thêm 18 dự án điện gió. Cần Thơ đẩy nhanh các dự án thuộc Trung tâm Điện lực Ô Môn và đã khởi công Nhà máy Nhiệt điện Ô Môn IV. Đồng Nai hiện có 24 nhà máy điện với tổng công suất gần 4.929 MW, cùng khoảng 1.222 MWp điện mặt trời mái nhà.
Cà Mau, sau khi hợp nhất với Bạc Liêu, đặt mục tiêu trở thành Trung tâm năng lượng tái tạo của vùng Đồng bằng sông Cửu Long. Tỉnh hiện có 694,2 MW điện gió đang vận hành và dự kiến bổ sung thêm 300 MW trong năm 2026. Tiềm năng điện gió ngoài khơi của Cà Mau được ước tính khoảng 20.000 MW.
Trong 3 tháng cuối năm, các Sở Công Thương thống nhất nhóm giải pháp chung: bám sát kịch bản tăng trưởng GRDP hai con số của từng địa phương và chủ động xây dựng phương án vận hành hệ thống điện. Các sở sẽ phối hợp với công ty điện lực, đơn vị truyền tải, Bộ Công Thương và EVN trong điều độ, xử lý kịp thời các tình huống phát sinh.
Với khu vực đóng góp gần một nửa tổng mức bán lẻ và gần 1/3 kim ngạch xuất khẩu cả nước, việc bảo đảm điện và xăng dầu ổn định không chỉ là bài toán ngành mà còn là điều kiện để phía Nam giữ vai trò đầu tàu trong mục tiêu tăng trưởng hai con số.
Bình luận (0)