Cảnh giác xuất huyết tiêu hóa ở người cao tuổi khi trời chuyển lạnh

Khoa Cấp cứu, Bệnh viện 19-8 (Bộ Công an) tiếp nhận bệnh nhân Nguyễn L.B., 71 tuổi, trong tình trạng đi ngoài phân đen số lượng nhiều. Khi nhập viện, người bệnh da xanh, niêm mạc nhợt, mạch 109 lần/phút, huyết áp 80/50 mmHg.

Bệnh nhân có tiền sử tăng huyết áp, đột quỵ não cũ và thoái hóa khớp gối. Một ngày trước khi nhập viện, người bệnh đi ngoài phân đen, nhão, mùi khắm hai lần với số lượng nhiều, kèm đau âm ỉ vùng thượng vị nhưng chưa được điều trị. Qua thăm khám và xét nghiệm, các bác sĩ chẩn đoán theo dõi xuất huyết tiêu hóa trên mức độ nặng. Người bệnh được chuyển đến Khoa Điều trị tích cực và Chống độc để tiếp tục điều trị, theo dõi sát.

Xuất huyết tiêu hóa là tình trạng nguy hiểm, đặc biệt ở người cao tuổi và người có nhiều bệnh lý nền. Khi mất máu nhiều, người bệnh có thể tụt huyết áp, sốc mất máu và đe dọa tính mạng. Các biểu hiện ban đầu đôi khi không rõ ràng nên dễ bị bỏ qua.

Theo các bác sĩ, thời tiết lạnh có thể làm tăng gánh nặng lên hệ tim mạch và khiến việc kiểm soát một số bệnh lý nền khó khăn hơn, nhưng không nên xem đây là nguyên nhân trực tiếp gây xuất huyết tiêu hóa. Tình trạng này thường liên quan đến các bệnh lý như loét dạ dày – tá tràng, viêm trợt niêm mạc đường tiêu hóa và những nguyên nhân chảy máu khác.

Đáng chú ý, người thường xuyên sử dụng thuốc giảm đau, chống viêm không steroid (NSAIDs) như ibuprofen, diclofenac, naproxen có nguy cơ tổn thương niêm mạc dạ dày – tá tràng và xuất huyết tiêu hóa. Nguy cơ cao hơn ở người cao tuổi, người có tiền sử loét hoặc xuất huyết tiêu hóa, người sử dụng thuốc chống đông, thuốc chống kết tập tiểu cầu hoặc mắc nhiều bệnh lý nền.

Các dấu hiệu cảnh báo cần lưu ý gồm đi ngoài phân đen như nhựa đường, phân có máu hoặc đi ngoài ra máu đỏ; nôn ra máu; chóng mặt, hoa mắt, vã mồ hôi, da xanh tái, mệt lả; tim đập nhanh, tụt huyết áp, ngất hoặc rối loạn ý thức. Khi xuất hiện những biểu hiện này, người bệnh cần được đưa đến cơ sở y tế cấp cứu ngay, không tự điều trị tại nhà hoặc chờ triệu chứng tự hết.

Để phòng ngừa, người dân không tự ý sử dụng thuốc giảm đau, chống viêm kéo dài hoặc phối hợp nhiều loại thuốc khi chưa có tư vấn chuyên môn. Người đang dùng thuốc chống đông, thuốc chống kết tập tiểu cầu không tự ý ngừng thuốc mà cần trao đổi với bác sĩ khi có dấu hiệu bất thường. Người cao tuổi và người mắc bệnh mạn tính cần khám định kỳ, sử dụng thuốc đúng chỉ định, hạn chế rượu bia và duy trì chế độ sinh hoạt hợp lý.