Người lao động đăng ký tìm việc tại hội chợ việc làm ở Sunrise, bang Florida (Mỹ). (Ảnh: Getty Images/TTXVN)
Số liệu mới nhất cho thấy 72.000 việc làm trong lĩnh vực này đã “bốc hơi” kể từ khi Tổng thống Donald Trump công bố gói thuế quan "Ngày Giải phóng" vào tháng 4/2025.
Theo các báo cáo thống kê, làn sóng cắt giảm nhân sự trong ngành sản xuất bắt đầu từ tháng 5/2025 và chưa có dấu hiệu dừng lại. Riêng trong tháng 12/2025, lĩnh vực này đã mất thêm 8.000 vị trí.
Diễn biến này trái ngược hoàn toàn với không khí hân hoan hồi tháng 2/2025, khi Nhà Trắng thông báo tạo thêm 10.000 việc làm và tuyên bố "Ngành sản xuất đang phục hồi mạnh mẽ trở lại". Chính quyền cũng từng nhấn mạnh việc so sánh với con số 100.000 việc làm bị cắt giảm trong năm cuối nhiệm kỳ của cựu Tổng thống Joe Biden. Tuy nhiên, đà tăng trưởng đầu năm đã nhanh chóng bị đảo chiều.
Giới chuyên gia nhận định chính sách thuế quan không phải là liều thuốc thần kỳ cho ngành sản xuất như kỳ vọng của Tổng thống Trump. Ông Gordon Hanson, Giáo sư chính sách đô thị tại Trường Harvard Kennedy, cho biết thuế nhập khẩu tuy làm giảm áp lực cạnh tranh từ nước ngoài nhưng lại đẩy chi phí linh kiện đầu vào lên cao đối với các nhà sản xuất nội địa.
Điển hình là ngành xe điện Mỹ, vốn phụ thuộc lớn vào pin và các nguyên tố đất hiếm nhập khẩu. Ông Hanson nhấn mạnh một số linh kiện đơn giản là không được sản xuất tại Mỹ. Bên cạnh đó, các ngành như dệt may về cơ bản đã rời khỏi Mỹ từ lâu, khiến việc khôi phục sản xuất trở nên bất khả thi do thiếu hụt hạ tầng nhà xưởng.
Sự khó lường trong các quyết định thuế quan của chính quyền đương nhiệm cũng là nguyên nhân khiến doanh nghiệp chùn bước. Ông Dean Baker, chuyên gia kinh tế cấp cao tại Trung tâm Nghiên cứu Kinh tế và Chính sách (CEPR), nhận định rằng sự thay đổi liên tục của các mức thuế khiến doanh nghiệp khó lập kế hoạch kinh doanh.
Chẳng hạn các đe dọa áp thuế lên một số quốc gia châu Âu liên quan đến vấn đề Greenland, dù chỉ xuất hiện trong vài ngày, đã gây ra biến động trên thị trường chứng khoán. Ông Baker cho biết nhiều doanh nghiệp đã cắt giảm kế hoạch đầu tư vì họ không biết liệu những kế hoạch đó có còn hợp lý trong tương lai hay không.
Giáo sư Robert Lawrence từ Viện Kinh tế Quốc tế Peterson chỉ ra rằng sự suy giảm của ngành sản xuất là quy luật chung của các nền kinh tế công nghiệp phát triển, bất kể cán cân thương mại thặng dư hay thâm hụt.
Thực tế tại Mỹ cho thấy, tăng trưởng việc làm trong năm 2025 chủ yếu tập trung vào khu vực dịch vụ như y tế và hỗ trợ xã hội. Chi tiêu cho xây dựng nhà máy, vốn bùng nổ sau các đạo luật cơ sở hạ tầng và Đạo luật CHIPS dưới thời chính quyền tiền nhiệm, cũng đã giảm trong năm 2025.
Bức tranh việc làm có thể còn ảm đạm hơn khi Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) Jerome Powell hồi tháng 12/2025 cảnh báo rằng các số liệu thống kê liên bang có thể đã thổi phồng mức tăng trưởng việc làm khoảng 60.000 vị trí mỗi tháng.
Bình luận (0)