Đạo diễn Minh Beta và nhiều tâm huyết cho sự phát triển công nghiệp văn hóa

Đạo diễn Minh Beta trên trường quay phim Tết - Mùi phở

Đường đua phim Việt dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ hứa hẹn sẽ rất sôi động với sự góp mặt của nhiều ứng viên với những màu sắc, phong cách thể hiện khác biệt, có cả những đạo diễn "bách chiến bách thắng", những cái tên bảo chứng phòng vé và có cả tân binh như đạo diễn Minh Beta. Mùi phở cũng là một trường hợp khá đặc biệt với chuỗi hoạt động quảng bá được khởi động từ sớm (khoảng 3 tháng trước ngày công chiếu), lan tỏa vào cộng đồng qua nhiều hoạt động ý nghĩa.

Thời báo VTV có cuộc trò chuyện với đạo diễn Minh Beta bên thềm talkshow với chủ đề Điện ảnh & Khởi nghiệp: Từ ý tưởng đến màn ảnh rộng. Đây nơi anh trao truyền tới các sinh viên ngọn lửa đam mê nghệ thuật cùng với những tâm huyết trong việc cùng chung tay hiện thực hóa các mục tiêu trong Chiến lược phát triển công nghiệp văn hóa Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2025 theo phê duyệt của Thủ tướng Chính phủ.

Quyết định đưa Mùi phở vào đường đua phim Tết được anh đưa ra như thế nào? Anh có nghĩ mình liều lĩnh với tác phẩm điện ảnh đầu tay?

Khi thực hiện phim điện ảnh đầu tay, tôi mong muốn rằng tác phẩm của mình có khả năng thành công cao nhất, được đón nhận nồng nhiệt nhất. Với kinh nghiệm làm việc trong ngành chiếu phim nhiều năm, tôi nghĩ mình hiểu rõ về thị hiếu, thói quen xem phim. Khán giả hai miền Nam - Bắc có sự phân hóa về nhu cầu thưởng thức nhưng dịp Tết là thời điểm sự ủng hộ dành cho phim Việt cao nhất, là khi tâm thức mọi người đều hướng về gia đình, nguồn cội. Đó cũng là điều thôi thúc tôi làm một bộ phim hướng về đại gia đình Việt bao hàm ý nghĩa rằng, ở đó có câu chuyện về nhiều thế hệ, đồng thời quy tụ dàn diễn viên tài năng, được yêu mến của cả hai miền.

Không khó để nhận thấy, trong những năm qua, các phim Việt ăn khách đa số được thực hiện bởi các nghệ sĩ miền Nam nhưng với chiến lược phát triển công nghiệp văn hóa của đất nước, tôi mong muốn góp phần nào đó tạo nên sự cân bằng hơn, mở rộng hơn biên độ cảm thụ, các nội dung phản ánh trong phim ảnh.

Anh có từng dự đoán trước rằng đường đua phim Việt mua Tết năm nay sẽ có nhiều đối thủ nặng ký như vậy?

Là người quản lý, vận hành chuỗi rạp phim, tôi thấy, việc đường đua phim Tết "xôm tụ" như vậy là tín hiệu rất đáng mừng. Đây là minh chứng cho thấy nhu cầu thưởng thức phim của khán giả ngày càng nhiều và khán giả cũng thêm tin tưởng, lựa chọn phim Việt.

Thay vì lo lắng, e ngại, tôi cho rằng, mình đã làm hết khả năng, trọn vẹn tâm huyết để giới thiệu một bộ phim chất lượng. Hướng đi riêng, nét độc đáo, những điều mới lạ lần đầu tiên xuất hiện trên màn ảnh rộng trong mùa phim Tết tôi cũng đều đã nhìn thấy ở Mùi phở. Phim có câu chuyện gần gũi, bình dị, mang tính phổ quát với những đánh giá ban đầu rất tích cực, vượt trên cả kỳ vọng của chính tôi. Những gì tiếp theo xin đợi sự đón nhận, phản hồi từ khán giả khi phim chính thức khởi chiếu. Dù bộ phim Tết nào thắng thì tôi cũng cho rằng mình là người chiến thắng xét trên vai trò của người vận hành chuỗi rạp.

Nhưng hẳn sẽ vẫn có con số kỳ vọng gửi gắm vào Mùi phở?

Bộ phim có ngân sách sản xuất thuộc loại cao vì tôi cầu kỳ, kỹ tính, tỉ mỉ cho "đứa con tinh thần" đầu tay. Ban đầu dự kiến quay 25 ngày thôi nhưng sau đó lên tới hơn 40 ngày, cùng với đó là các đợt quay bổ sung lớn nhỏ. Để hòa vốn cũng phải cần doanh thu trăm tỉ đấy!

Thẳng thắn mà nói, với năng lực tài chính của cá nhân và của đơn vị, nếu không đạt doanh thu như kỳ vọng, tôi nghĩ cũng không phải vấn đề gì quá lớn khi đã nhìn nhận rõ đây là tác phẩm xứng đáng để làm, là cơ duyên để tôi đóng góp tất cả năng lực, nguồn lực, đội ngũ cống hiến cho điện ảnh nói riêng và sự phát triển công nghiệp văn hóa của Việt Nam nói chung. Tôi luôn nhắc bản thân rằng, mình đã may mắn được "ăn lộc" nhiều năm rồi từ điện ảnh thì khi có cơ hội làm tác phẩm có thể tạo giá trị mới, hãy làm hết sức mình, thực sự chỉn chu, chất lượng. Khán giả hiểu được tâm huyết ấy sẽ dành sự đón nhận xứng đáng.

Những câu chuyện hậu trường về Mùi phở tập trung khá nhiều vào việc quảng bá tinh hoa, giá trị của phở Việt, điều này đặt ra cho ekip những thách thức ra sao trong quá trình thể hiện câu chuyện về phở trên màn ảnh?

Mùi phở không hoàn toàn tập trung vào phở, vào khía cạnh ẩm thực. Phim mượn phở và mong muốn truyền nghề để kể câu chuyện phổ quát, gần gũi về các thế hệ trong gia đình với cả những yêu thương, xung đột, về ước mơ, về cuộc sống muôn màu muôn vẻ. Ngoài ra phim còn tôn vinh nhiều giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc như hát chầu văn, chèo, xẩm, một chút liên tưởng khéo léo về hài kịch…

Phở như gợi điều gì đó về sự no đủ, về niềm sung sướng khi được thưởng thức, tôi mong khán giả cũng sẽ có cảm nhận vừa thật thân quen, vừa như món "lạ" trong thực đơn Tết, và cảm thấy thật tròn đầy về cảm xúc khi xem phim.

Dù câu chuyện về phở chỉ là "nền" để dẫn dắt nhưng trong quá trình thực hiện chúng tôi vẫn phối hợp chặt chẽ với Chi hội Phở Vân Cù - một trong những cái nôi về phở để có được sự hướng dẫn cặn kẽ, chính xác trong từng thao tác. Trong phim cũng có cả không khí chân thực của những ngày diễn ra Lễ hội Phở.

Được biết, bối cảnh mà anh lựa chọn cho quán phở của ông Mùi - nhân vật do nghệ sĩ Xuân Hinh thể hiện - cũng khá đặc biệt?

Để nói về quá trình tìm kiếm, thiết kế bối cảnh cho phim, tôi có rất nhiều cảm xúc vì đó là kết quả của cả một quá trình kéo dài nhiều tháng, trải qua nhiều tỉnh thành. Tôi cùng ekip đã đi qua không biết bao nhiêu nơi để rồi thấy trái tim mình tìm thấy điểm chạm ở con phố Hoàng Văn Thụ của Nam Định (nay là phường Nam Định, tỉnh Ninh Bình).

Ở đó "nếp" thời gian, "hồn" Bắc bộ rất đầy đặn. Chúng tôi khúc phố có hai cửa hàng gần đối diện vẫn đang kinh doanh để dựng quán phở Mùi và phở Dần. Nhờ bối cảnh thật nên mọi thứ diễn ra rất tự nhiên, như thể từng góc đều đã thấm đẫm "linh hồn" của một quán phở thực sự. Sự yêu thương, hợp tác của người dân địa phương trong những ngày quay càng khiến chúng tôi vô cùng hạnh phúc. Tôi rất háo hức đến ngày khởi chiếu được mời bà con tới thưởng thức, để xem khu phố của mình, hàng quán của mình lên phim rực rỡ, sinh động như thế nào.

Tiếp sau dấu ấn thành công vang dội với âm nhạc khi là người sáng tác, thể hiện ca khúc Việt Nam ơi, phải chăng định hướng tiếp theo của anh là tập trung cho điện ảnh?

Tôi không đóng khung bản thân mình là doanh nhân hay nghệ sĩ, nhạc sĩ hay đạo diễn mà tùy từng thời điểm, tôi luôn chọn để có thể cống hiến được nhiều nhất cho cộng đồng. Việc vận hành hệ thống rạp chiếu phim giúp tôi tạo nền móng vững chắc để sau đó mở rộng bộ kỹ năng, mở rộng phạm vi hoạt động vì mục đích chung tay vì sự phát triển ngành công nghiệp văn hóa của nước nhà. Trong chiến lược phát triển ấy của quốc gia, điện ảnh được xác định là một trọng tâm và thị trường cũng đang có những tín hiệu phát triển rất tích cực.

Góp phần vào bức tranh điện ảnh nhiều điểm sáng ấy, tôi có những nỗ lực của riêng mình trong việc quảng bá những tác phẩm từ Đào, Phở, Piano đến những bộ phim giàu giá trị nghệ thuật của điện ảnh thế giới, đưa điện ảnh đến với đại chúng qua hệ thống rạp với mức giá bình dân… Tôi nghĩ việc làm phim mở rộng khả năng cống hiến của bản thân, hiện thực hóa những tâm huyết mà mình ấp ủ cho sự phát triển chung của công nghiệp văn hóa.

Xin cảm ơn anh về cuộc trò chuyện!