Sắc màu văn hóa – sức mạnh gắn kết cộng đồng nơi biên cương
Những ngày cuối tháng 11, không khí tại xã biên giới Mường Nhà trở nên rộn ràng với Ngày hội Văn hóa các dân tộc lần thứ nhất năm 2026. Những bộ trang phục truyền thống rực rỡ sắc màu, tiếng khèn Mông, điệu xòe Thái, những làn điệu dân ca cùng các gian hàng giới thiệu sản vật địa phương đã tạo nên không gian văn hóa đa sắc màu giữa vùng biên cương Tây Bắc.
Ngày hội có sự tham dự của đồng chí Lò Văn Cương, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh; đại diện lãnh đạo các sở, ban, ngành, các xã trong tỉnh; đại biểu huyện Phôn Thoong, tỉnh Luông Pha Băng (nước CHDCND Lào) và một số xã thuộc tỉnh Sơn La cùng đông đảo nhân dân địa phương.

Đồng chí Lò Văn Cương, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Điện Biên cùng các đại biểu dự Ngày hội Văn hóa các dân tộc xã Mường Nhà lần thứ nhất năm 2026. Ảnh: MN
Với chủ đề “Mường Nhà - Sắc màu văn hóa, đoàn kết, phát triển, giữ vững vùng biên của Tổ quốc”, ngày hội không chỉ tôn vinh những giá trị văn hóa truyền thống mà còn thể hiện tinh thần gắn bó, đoàn kết giữa các dân tộc, giữa nhân dân các địa phương có chung đường biên giới.
Mường Nhà là vùng đất có bề dày truyền thống lịch sử, văn hóa, nơi đồng bào các dân tộc Mông, Thái, Lào, Khơ Mú, Kinh cùng sinh sống. Mỗi dân tộc mang một sắc thái văn hóa riêng, từ trang phục, tiếng nói, phong tục tập quán đến các loại hình nghệ thuật dân gian, tạo nên bản sắc đặc trưng của vùng đất biên cương.

Ngày hội Văn hóa các dân tộc xã Mường Nhà là dịp tôn vinh, quảng bá những giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào các dân tộc vùng biên. Ảnh: MN
Trong khuôn khổ ngày hội diễn ra từ ngày 20 - 22/11, nhiều hoạt động được tổ chức như trưng bày trang phục, nhạc cụ, đồ dùng sinh hoạt truyền thống; trình diễn dân ca, dân vũ, giới thiệu nghề thủ công, quảng bá nông sản, sản phẩm đặc trưng và ẩm thực địa phương. Những hoạt động này góp phần khơi dậy niềm tự hào, ý thức trách nhiệm của mỗi người dân trong gìn giữ, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc.

Đồng chí Lò Văn Cương, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh phát biểu tại Ngày hội Văn hóa các dân tộc xã Mường Nhà lần thứ nhất năm 2026. Ảnh: MN
Phát biểu tại ngày hội, đồng chí Lò Văn Cương ghi nhận, đánh giá cao nỗ lực của cấp ủy, chính quyền và nhân dân xã Mường Nhà trong tổ chức các hoạt động văn hóa, góp phần tăng cường tình đoàn kết, gắn bó giữa các dân tộc. Đồng chí đề nghị địa phương tiếp tục củng cố khối đại đoàn kết toàn dân, coi văn hóa là nền tảng tinh thần, nguồn lực quan trọng gắn kết cộng đồng; đồng thời khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế để phát triển kinh tế, nâng cao đời sống nhân dân, giữ vững quốc phòng, an ninh nơi biên giới.

Đại biểu tham dự ngày hội. Ảnh: MN
Từ một ngày hội văn hóa, thông điệp về đoàn kết, hợp tác và phát triển được lan tỏa rộng rãi. Đây cũng là nền tảng để Mường Nhà huy động sức dân, phát huy nội lực, từng bước xây dựng vùng biên giới ổn định, giàu bản sắc và phát triển bền vững.
Chuyển đổi sản xuất, tạo sinh kế bền vững cho người dân
Sau khi thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính, xã Mường Nhà được thành lập trên cơ sở sáp nhập 3 xã Mường Nhà, Mường Lói và Phu Luông. Địa bàn mới có quy mô diện tích tự nhiên hơn 46.377ha, 28 bản với gần 9.700 nhân khẩu. Đây là địa bàn có nhiều tiềm năng phát triển nông nghiệp, lâm nghiệp nhưng cũng đối mặt không ít khó khăn do địa hình rộng, chia cắt, dân cư phân bố không đồng đều và điều kiện sản xuất ở nhiều bản còn hạn chế.
Xác định phát triển kinh tế, nâng cao thu nhập là nhiệm vụ trọng tâm, cấp ủy, chính quyền xã đang tập trung lãnh đạo nhân dân chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi theo hướng phù hợp với điều kiện thổ nhưỡng, khí hậu; từng bước hình thành các vùng sản xuất hàng hóa tập trung, thay thế những diện tích cây trồng kém hiệu quả bằng các loại cây có giá trị kinh tế cao.

Vùng trồng dứa của HTX Dứa mật Pu Lau. Ảnh: MN
Những năm gần đây, Mường Nhà đã hình thành vùng sản xuất tập trung với diện tích hơn 4.143ha. Trong đó, dứa mật có 256,5ha, mắc ca 1.058ha, cà phê 10ha. Đây là những cây trồng được kỳ vọng tạo thêm nguồn thu nhập, mở ra hướng phát triển sản xuất hàng hóa cho người dân địa phương. Xã cũng đã có sản phẩm đạt chứng nhận OCOP 3 sao, từng bước đưa sản phẩm nông nghiệp đặc trưng tham gia thị trường.
Sự chuyển đổi không chỉ nằm ở việc thay đổi giống cây trồng mà quan trọng hơn là thay đổi tư duy sản xuất. Từ phương thức canh tác nhỏ lẻ, phụ thuộc nhiều vào điều kiện tự nhiên, người dân từng bước quan tâm hơn đến hiệu quả kinh tế, lựa chọn cây trồng phù hợp, liên kết sản xuất và tìm kiếm đầu ra cho sản phẩm.
Cùng với phát triển sản xuất, địa phương chú trọng huy động, lồng ghép các nguồn lực đầu tư hạ tầng thiết yếu, phục vụ đời sống và sản xuất. Hệ thống giao thông, điện, nước sinh hoạt, trường lớp được quan tâm đầu tư, góp phần cải thiện điều kiện sinh hoạt, tạo thuận lợi cho người dân đi lại, giao thương và tiếp cận các dịch vụ xã hội.
Trong xây dựng nông thôn mới, đến nay toàn xã có 6/28 bản đạt chuẩn. Tỷ lệ hộ nghèo cũng từng bước được kéo giảm, đời sống vật chất, tinh thần của người dân có chuyển biến tích cực. Tuy nhiên, với địa bàn rộng, tỷ lệ hộ nghèo vẫn còn, khoảng cách phát triển giữa các bản chưa đồng đều, nhiệm vụ giảm nghèo bền vững và nâng cao chất lượng các tiêu chí nông thôn mới vẫn cần sự tập trung nguồn lực và giải pháp lâu dài.

Vùng trồng dứa mật đang mở ra hướng phát triển kinh tế, tạo sinh kế và nâng cao thu nhập cho người dân địa phương. Ảnh: MN
Bên cạnh kinh tế nông nghiệp, Mường Nhà còn có lợi thế về vị trí giao thương khu vực biên giới và tiềm năng phát triển du lịch sinh thái, du lịch văn hóa. Việc tổ chức ngày hội văn hóa, giới thiệu sản phẩm đặc trưng, quảng bá hình ảnh địa phương là một trong những cách để từng bước khai thác lợi thế này, mở rộng cơ hội giao lưu, hợp tác và tiêu thụ sản phẩm.
Mục tiêu phát triển kinh tế của Mường Nhà vì thế không chỉ là tăng diện tích sản xuất hay nâng sản lượng nông nghiệp mà hướng tới tạo sinh kế ổn định, nâng cao thu nhập, giúp người dân yên tâm gắn bó với bản làng, xây dựng cuộc sống ngày càng ấm no.
Thế trận lòng dân – điểm tựa giữ vững vùng biên
Là xã biên giới tiếp giáp với nước CHDCND Lào, Mường Nhà có vị trí quan trọng trong bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh quốc gia. Địa bàn có hơn 41,8km đường biên giới với 16 mốc quốc giới, địa hình chủ yếu là đồi núi, dân cư phân bố ở nhiều bản, đặt ra yêu cầu cao đối với công tác quản lý, bảo vệ biên giới.

Bàn giao đường biên giới và hệ thống mốc giới trên địa bàn xã Mường Nhà. Ảnh: MN
Nhận thức rõ vị trí, vai trò của mình, cấp ủy, chính quyền địa phương luôn xác định phát triển kinh tế - xã hội phải gắn chặt với củng cố quốc phòng, an ninh. Trong đó, xây dựng thế trận biên phòng toàn dân, phát huy vai trò của nhân dân trong bảo vệ chủ quyền lãnh thổ được xác định là nhiệm vụ thường xuyên, lâu dài.
Một trong những điểm sáng ở Mường Nhà là phong trào toàn dân tham gia bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia. Thông qua tuyên truyền, vận động, người dân từng bước nâng cao nhận thức, trách nhiệm trong quản lý, bảo vệ đường biên, cột mốc và giữ gìn an ninh trật tự tại địa bàn.
Theo thông tin từ lực lượng biên phòng, đến nay xã có 8 tập thể, 35 hộ gia đình và 15 cá nhân đăng ký tự quản đường biên, mốc quốc giới; 28 tổ tự quản về an ninh trật tự với 84 thành viên. Đây là lực lượng quan trọng cùng bộ đội biên phòng và chính quyền địa phương nắm tình hình, phát hiện, thông báo kịp thời những dấu hiệu bất thường, góp phần phòng ngừa, đấu tranh với các hành vi vi phạm pháp luật ở khu vực biên giới.
Tại bản Noong É, nơi có gần 80 hộ dân với 462 nhân khẩu sinh sống, phong trào tự quản đường biên đã từng bước trở thành hoạt động gắn bó với đời sống cộng đồng. Người dân không chỉ tham gia các buổi tuyên truyền pháp luật mà còn phối hợp với lực lượng biên phòng trong tuần tra, bảo vệ đường biên, mốc giới. Từ nhận thức ban đầu coi bảo vệ biên giới là nhiệm vụ của lực lượng chức năng, nhiều người dân đã chủ động tham gia, trở thành những “cột mốc sống” nơi phên giậu Tổ quốc.

Phối hợp giữa các lực lượng, góp phần giữ vững an ninh, trật tự trên địa bàn xã Mường Nhà. Ảnh: MN
Để củng cố thế trận lòng dân, Đồn Biên phòng Cửa khẩu Huổi Puốc thường xuyên phối hợp với cấp ủy, chính quyền địa phương tổ chức tuyên truyền, phổ biến pháp luật, vận động nhân dân chấp hành các quy định về biên giới quốc gia. Riêng trong năm 2025, đơn vị đã phối hợp tổ chức 41 buổi tuyên truyền với 1.846 lượt người tham gia; tổ chức 12 lần tuần tra đơn phương với 122 lượt người tham gia. Những hoạt động này góp phần nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, tăng cường mối quan hệ đoàn kết quân dân và giữ vững ổn định địa bàn.
Bên cạnh nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền, Mường Nhà còn chú trọng xây dựng hệ thống chính trị cơ sở vững mạnh. Đảng bộ xã hiện có 43 tổ chức đảng trực thuộc với tổng số 700 đảng viên. Các chi bộ, đảng bộ cơ sở phát huy vai trò hạt nhân chính trị, vận động nhân dân phát triển sản xuất, thực hiện các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước, củng cố niềm tin của nhân dân đối với cấp ủy, chính quyền.
Trong điều kiện địa bàn biên giới còn nhiều khó khăn, sự gắn bó giữa cấp ủy, chính quyền, lực lượng biên phòng và nhân dân chính là yếu tố quan trọng tạo nên sức mạnh bảo vệ biên cương. Khi đời sống người dân được cải thiện, các bản làng có điều kiện phát triển, ý thức trách nhiệm cộng đồng được nâng cao thì thế trận quốc phòng toàn dân, an ninh nhân dân cũng ngày càng vững chắc.
Từ những sắc màu văn hóa được gìn giữ, những vùng sản xuất hàng hóa đang hình thành đến những bước chân tuần tra bảo vệ đường biên, Mường Nhà đang từng bước khẳng định hướng đi phát triển gắn với củng cố quốc phòng, an ninh. Sức mạnh ấy được tạo nên từ sự lãnh đạo của cấp ủy, chính quyền, sự đồng hành của lực lượng chức năng và trên hết là tinh thần đoàn kết, đồng lòng của đồng bào các dân tộc.
Giữ gìn bản sắc văn hóa, phát triển kinh tế, nâng cao đời sống nhân dân và bảo vệ vững chắc chủ quyền biên giới không phải những nhiệm vụ tách rời, mà bổ trợ cho nhau trong hành trình xây dựng vùng biên hòa bình, ổn định và phát triển. Đây cũng chính là nền tảng để Mường Nhà tiếp tục vươn lên, xứng đáng là phên giậu vững chắc nơi biên cương Tổ quốc.
Bình luận (0)