Dự kiến thi vào lớp 10 với 2 môn Toán và Ngữ văn

Bộ Giáo dục và Đào tạo (GDĐT) đang lấy ý kiến góp ý đối với dự thảo Thông tư ban hành Quy chế tiếp nhận học sinh đầu cấp giáo dục phổ thông. Một trong những nội dung đáng chú ý là đề xuất thi tuyển vào lớp 10 với 2 môn Toán và Ngữ văn, hướng tới giảm áp lực thi cử và nguồn lực tổ chức kỳ thi.

Đề xuất thi vào lớp 10 với 2 môn

Theo dự thảo, việc tiếp nhận học sinh vào lớp 10 tiếp tục thực hiện các phương thức hiện hành, đồng thời định hướng giảm tổ chức thi tuyển khi chưa thực sự cần thiết.

Sở GDĐT căn cứ quy mô học sinh, nhu cầu học tập, khả năng tiếp nhận của các cơ sở giáo dục, điều kiện bảo đảm chất lượng, mạng lưới trường lớp và tình hình thực tế tại địa phương để quyết định phương thức tiếp nhận học sinh vào lớp 10 đối với từng trường hoặc nhóm trường trên địa bàn.

Đối với phương thức thi tuyển, dự thảo quy định kỳ thi gồm 2 môn Toán và Ngữ văn. Theo cơ quan soạn thảo, phương án này nhằm giảm áp lực thi cử, tạo sự ổn định để học sinh chủ động học tập, đồng thời giảm nguồn lực dành cho việc tổ chức kỳ thi.

Nội dung thi không vượt quá yêu cầu cần đạt của Chương trình giáo dục phổ thông cấp THCS.

Riêng việc tiếp nhận học sinh vào trường THPT chuyên, thí sinh phải dự thi các môn chung và một môn chuyên. Mỗi môn chuyên có đề thi riêng theo chương trình môn học cấp THCS, bảo đảm tuyển chọn được học sinh có năng khiếu ở môn tương ứng.

Dự thảo cũng nêu các đối tượng thuộc diện chính sách được tuyển thẳng, ưu tiên và khuyến khích. Căn cứ điều kiện thực tế và quy định pháp luật, địa phương xác định đối tượng tuyển thẳng, bảo đảm nguyên tắc và mục tiêu tiếp nhận học sinh đầu cấp.

Chuyển từ tuyển sinh sang bảo đảm cơ hội học tập

Dự thảo Thông tư được xây dựng theo hướng chuyển từ tư duy "tuyển sinh" sang "tiếp nhận học sinh đầu cấp", áp dụng đối với lớp 1, lớp 6 và lớp 10.

Theo cách tiếp cận này, việc tiếp nhận học sinh không chỉ là thủ tục đầu năm học mà còn gắn với công tác quản trị giáo dục, nhu cầu học tập của người dân, quy mô dân cư, mạng lưới trường lớp và khả năng tiếp nhận của từng địa bàn.

Đối với lớp 1, dự thảo quy định không kiểm tra, đánh giá, phân loại hoặc tuyển chọn trẻ em dưới bất kỳ hình thức nào làm căn cứ tiếp nhận vào lớp.

Với lớp 6, không thực hiện phân loại, tuyển chọn, trừ trường hợp cơ sở giáo dục được cấp có thẩm quyền giao nhiệm vụ phát hiện, bồi dưỡng học sinh có năng khiếu, thành tích nổi bật nhằm phát triển giáo dục mũi nhọn của địa phương. Các trường hợp này được tiếp nhận bằng phương thức xét tuyển theo quy định.

Dự thảo đồng thời yêu cầu địa phương chủ động dự báo nhu cầu học tập, xác định khả năng tiếp nhận và chuẩn bị các điều kiện cần thiết, thay vì chỉ xử lý khi tình trạng thiếu chỗ học đã phát sinh.

Phân bổ học sinh không nhằm tuyển chọn hoặc loại học sinh

Một nội dung khác của dự thảo là tăng cường ứng dụng dữ liệu trong dự báo nhu cầu, xác định địa bàn, quy mô học sinh và phương án bố trí chỗ học.

Việc tiếp nhận học sinh được tổ chức trên môi trường số, khai thác và kết nối các cơ sở dữ liệu hợp pháp, hạn chế yêu cầu người dân cung cấp lại thông tin, giấy tờ đã có và được xác thực.

Dự thảo cũng yêu cầu có phương án tiếp nhận phù hợp khi hệ thống gặp sự cố, đồng thời hỗ trợ người dân gặp khó khăn khi sử dụng các nền tảng số, tránh để trở ngại về công nghệ cản trở cơ hội tiếp cận giáo dục.

Đáng chú ý, dự thảo bổ sung cơ chế phân bổ, điều phối học sinh giữa các trường, điểm trường và phân hiệu khi cần thiết. Việc bố trí căn cứ vào nhu cầu học tập, địa bàn cư trú, quy mô, khả năng tiếp nhận, cơ sở vật chất, đội ngũ giáo viên, khoảng cách và điều kiện đi lại.

Khi một cơ sở giáo dục vượt khả năng tiếp nhận, địa phương phải chủ động xây dựng phương án điều phối phù hợp. Việc phân bổ, điều phối không được sử dụng để tuyển chọn hoặc loại học sinh đã đủ điều kiện tiếp nhận.

Dự thảo Thông tư hiện được Bộ GDĐT đăng tải để lấy ý kiến góp ý của các cơ quan, tổ chức và cá nhân.