Đường sách TP Hồ Chí Minh: Doanh thu kỷ lục và nỗi lo mất "chất"

Tuy nhiên, đằng sau những con số tăng trưởng ấn tượng là những trăn trở về sự sụt giảm của mảng sách truyền thống và thách thức trong việc giữ gìn bản sắc văn hóa đọc giữa bối cảnh thị trường biến động.

Nghịch lý doanh thu và sản lượng tiêu thụ sách

Theo báo cáo từ Công ty Đường sách TP Hồ Chí Minh, tổng doanh thu của các đơn vị tại đây trong năm qua đạt 62,45 tỉ đồng, tăng 8,9% so với năm 2024. Đây là con số cao kỷ lục tính từ khi Đường sách đi vào hoạt động năm 2016. Sự tăng trưởng này cho thấy khả năng thích ứng tốt của các đơn vị trước áp lực cạnh tranh gay gắt từ các kênh bán lẻ trực tuyến và sự thay đổi trong hành vi tiêu dùng của công chúng.

Đáng chú ý, năm 2025 cũng là năm Đường sách hoạt động sôi nổi nhất trong ba năm gần đây với 423 sự kiện lớn nhỏ. Trong đó, hơn 70% là các chương trình trải nghiệm và tương tác như giao lưu tác giả, triển lãm, workshop và biểu diễn nghệ thuật. Những hoạt động này không chỉ duy trì nhịp sinh hoạt văn hóa thường xuyên mà còn biến nơi đây thành điểm đến du lịch, văn hóa đặc trưng, thu hút đông đảo người dân và du khách.

Dù tổng doanh thu tăng trưởng dương, nhưng bức tranh kinh doanh lại bộc lộ những mảng màu đối lập. Sản lượng sách bán ra trong năm 2025 chỉ đạt 672.243 bản, giảm 2% so với năm trước. Đặc biệt, số lượng tựa sách mới giảm mạnh tới 30,3%, chỉ còn 2.524 tựa. Mảng sách thiếu nhi tiếp tục đà sụt giảm năm thứ ba liên tiếp cả về doanh thu lẫn số lượng bản bán ra.

Thay đổi để giữ bản sắc

Ông Lê Hoàng, Giám đốc Công ty Đường sách TP Hồ Chí Minh, thẳng thắn nhìn nhận rằng doanh thu kỷ lục phần lớn đến từ sự tăng trưởng của các dịch vụ đi kèm như đồ lưu niệm, cà phê sách và tổ chức sự kiện. Trong khi đó, hoạt động cốt lõi là bán sách lại sụt giảm. Ông cảnh báo về nguy cơ Đường sách có thể mất đi "chất sách" vốn có nếu các gian hàng tiếp tục thụ động và thiếu những mô hình sáng tạo để tiếp cận bạn đọc. Theo ông, sự sụt giảm này không hoàn toàn do thị trường mà còn xuất phát từ năng lực tổ chức và định hướng nội dung của từng đơn vị.

Trước thực trạng trên, bước sang năm 2026, Đường sách TP Hồ Chí Minh xác định mục tiêu phát triển văn hóa đọc hiện đại, lấy "chất sách" làm giá trị cốt lõi. Ông Nguyễn Ngọc Hồi, Phó Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao TP Hồ Chí Minh, đề nghị các đơn vị chuyên môn và các gian hàng cần rà soát, tính toán lại việc bố trí mặt bằng. Việc phân bổ không gian giữa khu trưng bày, khu sự kiện và sinh hoạt cộng đồng cần hướng tới mục tiêu khuyến đọc thay vì chỉ tập trung vào mô hình bán lẻ truyền thống.

Lãnh đạo Sở Văn hóa và Thể thao cũng nhấn mạnh việc tập trung vào đối tượng thiếu nhi và thanh thiếu niên. Không gian Đường sách cần bổ sung thêm các dịch vụ hỗ trợ tâm lý, tư vấn và chương trình đào tạo kỹ năng để thu hút lực lượng bạn đọc tương lai. Song song đó, việc đẩy mạnh chuyển đổi số và kết nối các hệ sinh thái không gian sách trên toàn thành phố sẽ là chiến lược trọng tâm để Đường sách TP Hồ Chí Minh giữ vững vị thế là trung tâm văn hóa và điểm đến đặc trưng của thành phố.