Giá trị nào đang làm nên sức mạnh thương hiệu du lịch Việt Nam?

Hội An nhiều lần được bình chọn là một trong những đô thị cổ hấp dẫn nhất thế giới. Ảnh: Viết Đức

Nếu như trước đây, Việt Nam thường được biết đến là điểm đến có chi phí hợp lý và cảnh quan thiên nhiên hấp dẫn, thì hôm nay, góc nhìn ấy đã được mở rộng với nhiều tầng giá trị mới. Việt Nam ngày càng xuất hiện nhiều hơn trong các bảng xếp hạng uy tín về du lịch, được các tạp chí quốc tế liên tục giới thiệu, nhiều điểm đến được vinh danh, ẩm thực được tôn vinh, lượng khách quốc tế tăng trưởng mạnh và tỷ lệ du khách quay trở lại không ngừng gia tăng…

Khi thế giới gọi tên Việt Nam bằng những giá trị mới

Hình ảnh của một quốc gia trên bản đồ du lịch không được định hình bằng những khẩu hiệu quảng bá, mà còn được khẳng định qua sự ghi nhận của thị trường và trải nghiệm thực tế của du khách.

Những năm gần đây, Việt Nam liên tục được vinh danh tại World Travel Awards với các danh hiệu như Điểm đến hàng đầu châu Á, Điểm đến Di sản hàng đầu thế giới. Cùng với đó, nhiều địa danh tiếp tục khẳng định vị trí trên bản đồ du lịch quốc tế.

Hội An nhiều lần được bình chọn là một trong những đô thị cổ hấp dẫn nhất thế giới. Hà Nội ghi dấu trên bản đồ ẩm thực khi ngày càng có nhiều nhà hàng được Michelin Guide vinh danh. Phú Quốc liên tục góp mặt trong danh sách những hòn đảo nghỉ dưỡng hấp dẫn của khu vực. Trong khi đó, Vịnh Hạ Long, Quần thể danh thắng Tràng An và Phong Nha - Kẻ Bàng vẫn là những biểu tượng tiêu biểu của du lịch Việt Nam trong mắt bạn bè quốc tế.

Không chỉ được định hình qua các giải thưởng, xu hướng của thị trường cũng phản ánh sức hút ngày càng lớn của Việt Nam. Các nền tảng du lịch trực tuyến như Klook, Agoda và Booking đều ghi nhận Việt Nam nằm trong nhóm quốc gia có tốc độ tăng trưởng tìm kiếm và đặt dịch vụ cao tại châu Á. Sự phục hồi mạnh mẽ của lượng khách quốc tế sau đại dịch, cùng với việc liên tục mở thêm các đường bay mới, tiếp tục củng cố sức hấp dẫn của Việt Nam đối với nhiều thị trường.

Điều giữ chân du khách hôm nay không chỉ là cảnh quan. Họ tìm đến Việt Nam để khám phá văn hóa, thưởng thức ẩm thực, cảm nhận nhịp sống địa phương và tận hưởng chất lượng dịch vụ ngày càng được nâng cao. Đó là dấu hiệu cho thấy vị thế của du lịch Việt Nam đang chuyển từ một nơi đáng đến thành một nơi đáng nhớ.

Bản sắc - nền tảng của sức hút

Thiên nhiên tươi đẹp là món quà của tạo hóa, nhưng sức hấp dẫn của một vùng đất chỉ thực sự được khẳng định khi những lợi thế ấy được chuyển hóa thành những sản phẩm và sự cảm nhận khác biệt dành cho du khách.

Việt Nam sở hữu hệ sinh thái tài nguyên phong phú với biển đảo, núi rừng, đồng bằng, các di sản văn hóa, cộng đồng 54 dân tộc cùng nền ẩm thực đa dạng. Điều đáng ghi nhận là nhiều địa phương đã chuyển từ khai thác cảnh quan đơn thuần sang phát huy chiều sâu văn hóa và bản sắc để tạo nên những sản phẩm riêng có.

Ở Hội An, giá trị của đô thị cổ không chỉ nằm ở những mái ngói rêu phong, mà còn ở cách địa phương gìn giữ một "thành phố sống", nơi du khách có thể hòa mình vào lễ hội, nghệ thuật dân gian, làng nghề truyền thống và nhịp sống cộng đồng. Sự hài hòa giữa bảo tồn và phát triển đã giúp Hội An duy trì sức hấp dẫn bền bỉ qua nhiều năm.

Tại Quảng Ninh, di sản thiên nhiên thế giới Vịnh Hạ Long không còn đơn thuần là điểm tham quan. Nơi đây đã hình thành hệ sinh thái du lịch với tàu biển, du thuyền nghỉ đêm, cảng khách quốc tế và chuỗi dịch vụ cao cấp, qua đó nâng cao giá trị của mỗi hành trình thay vì chỉ gia tăng số lượng khách.

Khánh Hòa cũng đang mở rộng không gian phát triển từ du lịch nghỉ dưỡng biển sang các dòng sản phẩm có giá trị gia tăng cao như MICE, chăm sóc sức khỏe, thể thao biển, kinh tế đêm và du lịch xanh. Thay vì chỉ dựa vào lợi thế thiên nhiên, địa phương hướng tới xây dựng hệ sinh thái sản phẩm đa dạng, kéo dài thời gian lưu trú và gia tăng mức chi tiêu của du khách.

Ở vùng cao, Hà Giang, Sa Pa, Mộc Châu hay Cao Bằng hấp dẫn bởi cảnh quan hùng vĩ và đời sống văn hóa bản địa, các lễ hội truyền thống, mô hình du lịch cộng đồng. Trong khi đó, Đồng bằng sông Cửu Long tạo dấu ấn bằng du lịch nông nghiệp, trải nghiệm miệt vườn, chợ nổi và các sản phẩm OCOP gắn với sinh kế của người dân.

Dễ nhận thấy một xu hướng đang hình thành ở nhiều địa phương: thay vì chỉ giới thiệu danh lam thắng cảnh, họ tập trung kiến tạo những trải nghiệm mang đậm bản sắc. Chính sự khác biệt ấy góp phần tạo nên sức cạnh tranh của du lịch Việt Nam trong bối cảnh các điểm đến ngày càng nỗ lực khẳng định vị thế.

Ẩm thực cũng đang trở thành một trong những lợi thế nổi bật của Việt Nam. Phở, bánh mì, bún bò Huế, cao lầu hay cà phê Việt - những món ăn đã trở thành biểu tượng văn hóa, đưa hình ảnh đất nước đến gần hơn với bạn bè quốc tế. Bên cạnh đó, sự thân thiện và hiếu khách của người dân tiếp tục là điểm cộng được nhiều khảo sát quốc tế đánh giá cao.

Song song với việc phát huy các giá trị sẵn có, nhiều chính sách mới cũng tạo thêm động lực cho ngành Du lịch Việt Nam. Việc mở rộng diện miễn thị thực, kéo dài thời gian lưu trú, đầu tư hạ tầng giao thông, sân bay, cao tốc, cảng biển cùng hệ thống lưu trú chất lượng cao đang góp phần nâng cao sức cạnh tranh của du lịch Việt Nam trên thị trường quốc tế.

Nâng tầm thương hiệu bằng đổi mới sáng tạo

Trong bối cảnh ngành du lịch toàn cầu liên tục tái định hình, sức cạnh tranh của một điểm đến không còn được quyết định chỉ bởi tài nguyên thiên nhiên, mà ngày càng phụ thuộc vào khả năng đổi mới và thích ứng.

Nhiều quốc gia đã đưa trí tuệ nhân tạo vào phân tích xu hướng du khách, cá nhân hóa sản phẩm, quản lý dòng khách và nâng cao hiệu quả xúc tiến. Việt Nam cũng đang từng bước bắt nhịp xu hướng này khi chuyển đổi số được xác định là một trong những động lực quan trọng của ngành.

Từ bản đồ số, vé điện tử, thanh toán không tiền mặt đến các nền tảng du lịch thông minh, cơ sở dữ liệu điểm đến và tiện ích số hỗ trợ du khách, nhiều địa phương đã chủ động ứng dụng công nghệ để nâng cao trải nghiệm và chất lượng quản lý. Cùng với đó, những mô hình như kinh tế đêm, du lịch xanh, du lịch cộng đồng, du lịch chữa lành, du lịch nông nghiệp hay du lịch gắn với các sự kiện quốc tế đang mở rộng dư địa tăng trưởng, góp phần đa dạng hóa sản phẩm thay vì chỉ dựa vào lợi thế tài nguyên hay tính mùa vụ.

Đặc biệt, Nghị quyết số 57 của Bộ Chính trị về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia đang tạo nền tảng để nhiều lĩnh vực, trong đó có du lịch, đẩy mạnh ứng dụng dữ liệu lớn, trí tuệ nhân tạo và công nghệ số trong quản lý, xúc tiến và phát triển sản phẩm.

Đó cũng là hướng đi chung của ngành du lịch thế giới. Khi những khu nghỉ dưỡng hiện đại hay các sự kiện quy mô lớn không còn là lợi thế riêng của bất kỳ quốc gia nào, sự khác biệt sẽ thuộc về những điểm đến biết kết hợp hài hòa giữa công nghệ, bản sắc văn hóa và định hướng phát triển bền vững.

Từ quảng bá điểm đến đến kiến tạo thương hiệu quốc gia

Một thương hiệu du lịch không được tạo nên bởi những thước phim đẹp hay các chiến dịch truyền thông ngắn hạn. Điều làm nên sức sống của một thương hiệu nằm ở chất lượng của từng hành trình, sự chuyên nghiệp của dịch vụ, cách gìn giữ di sản, bảo vệ môi trường và những cảm xúc tích cực mà mỗi du khách mang theo khi rời Việt Nam.

Đứng trước cơ hội bước vào giai đoạn phát triển mới, du lịch Việt Nam đang có điều kiện để nâng tầm vị thế nếu tiếp tục gìn giữ bản sắc văn hóa, mở rộng các mô hình sáng tạo, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ và đặt phát triển xanh làm định hướng xuyên suốt. Khi đó, hình ảnh Việt Nam sẽ không chỉ được nhắc đến bởi những bãi biển đẹp hay các danh lam thắng cảnh nổi tiếng, mà còn bởi chất lượng trải nghiệm và những giá trị khác biệt được tạo dựng từ chính bản sắc của mình.

Đó sẽ là hình ảnh của một quốc gia năng động, giàu bản sắc, sáng tạo và không ngừng đổi mới; một điểm đến có khả năng mang đến những trải nghiệm khác biệt, qua đó nâng cao năng lực cạnh tranh trong kỷ nguyên kinh tế số và hội nhập toàn cầu.

Trong bối cảnh ngành du lịch toàn cầu chuyển sang cạnh tranh bằng chất lượng, sự sáng tạo và tính bền vững, Việt Nam cũng đang chuyển dịch từ một quốc gia giàu tài nguyên sang một điểm đến biết kiến tạo sức hấp dẫn từ chính những lợi thế sẵn có.

Sức mạnh của du lịch Việt Nam hôm nay không còn chỉ đến từ cảnh quan hay di sản, mà được tạo nên bởi khả năng biến những lợi thế sẵn có thành trải nghiệm khác biệt, giàu bản sắc và đủ sức cạnh tranh trên bản đồ du lịch toàn cầu.