Hà Tĩnh: Phúc Trạch đưa Nghị quyết 57 vào thực tiễn từ những việc cụ thể

Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị đặt ra những yêu cầu lớn về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia. Nhưng để những định hướng mang tầm chiến lược thực sự đi vào cuộc sống, một trong những điểm quyết định nằm ở cấp cơ sở - nơi chủ trương được chuyển hóa thành công việc cụ thể và cũng là nơi người dân trực tiếp cảm nhận hiệu quả hoạt động của bộ máy công quyền.

Tại xã Phúc Trạch (Hà Tĩnh), quá trình triển khai Nghị quyết 57 đang được thực hiện theo hướng đó. Từ ngày 1/7/2025 đến nay, cùng với việc vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, cấp ủy, chính quyền địa phương từng bước đưa chuyển đổi số vào hoạt động lãnh đạo, điều hành, giải quyết thủ tục hành chính và tương tác với người dân.

Theo báo cáo của Ban Chỉ đạo thực hiện Nghị quyết 57 xã Phúc Trạch, địa phương đã ban hành 19 văn bản lãnh đạo, chỉ đạo, triển khai các nhiệm vụ liên quan đến đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, an toàn, an ninh mạng và bảo mật. Đến giữa năm 2026, Đảng ủy xã hoàn thành 13/15 nhiệm vụ thuộc trách nhiệm, đạt 86,7%, không có nhiệm vụ quá hạn; UBND xã hoàn thành 38/57 nhiệm vụ, đạt 66,7%, các nhiệm vụ còn lại đang được triển khai theo tiến độ.

Tuy nhiên, điều đáng chú ý không chỉ nằm ở số lượng nhiệm vụ đã hoàn thành. Những chuyển biến trong phương thức làm việc của đội ngũ cán bộ và cách chính quyền phục vụ người dân mới là những chỉ dấu cụ thể hơn cho thấy Nghị quyết 57 đang từng bước đi vào hoạt động thường ngày ở cơ sở.

Từ thay đổi nhận thức đến thay đổi cách làm

Một trong những vấn đề được Phúc Trạch tập trung trước tiên là con người. Bởi công nghệ dù hiện đại đến đâu cũng khó tạo ra chuyển biến nếu cán bộ không có kỹ năng sử dụng, người dân không thể tiếp cận và phương thức làm việc vẫn giữ nguyên như trước.

Phong trào "Bình dân học vụ số" gắn với "Học tập số" vì vậy được địa phương triển khai ngay sau khi vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Cùng với học tập trên nền tảng trực tuyến MOOCs, xã tổ chức tập huấn trực tiếp cho cán bộ, công chức, viên chức, đoàn viên thanh niên và các lực lượng liên quan.

Trao đổi với PV VTV Times, Bí thư Đảng ủy xã Phúc Trạch Hoàng Quốc Nhã cho biết, tính đến thời điểm này, 89% cán bộ, công chức, viên chức, người lao động đã tham gia và hoàn thành chương trình đào tạo trực tuyến; 100% cán bộ, công chức, viên chức được tham gia các lớp đào tạo, tập huấn về chuyển đổi số, công nghệ thông tin. Riêng đội ngũ cán bộ, công chức xã, 100% được tập huấn kỹ năng số cơ bản và ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong công việc; trên 95% sử dụng thành thạo các phần mềm, ứng dụng dùng chung do tỉnh triển khai.

Từ việc nâng cao kỹ năng, chuyển đổi số từng bước được đưa vào quy trình xử lý công việc. Hiện 100% lãnh đạo, cán bộ, công chức thực hiện chỉ đạo, điều hành trên môi trường điện tử; trên 91% văn bản, hồ sơ công việc được xử lý, ký số trên môi trường mạng, trừ các văn bản thuộc danh mục bí mật nhà nước. Toàn bộ cán bộ, công chức, viên chức thuộc các cơ quan Đảng, các phòng chuyên môn và đơn vị trực thuộc UBND xã được cấp chứng thư số.

Từ đầu năm 2026 đến nay, các cơ quan trên địa bàn tiếp nhận 6.587 văn bản đến, ban hành 3.751 văn bản đi; tỷ lệ văn bản điện tử được ký số đạt 100%, trừ văn bản mật.

Những con số này cho thấy một sự dịch chuyển đáng chú ý, đó là chuyển đổi số đang từng bước đi từ công cụ hỗ trợ sang phương thức xử lý công việc thường xuyên của bộ máy. Các hệ thống quản lý văn bản, dữ liệu hộ tịch, dân cư, định danh điện tử, y tế, bảo hiểm, đất đai, giáo dục, bảo trợ xã hội, người có công... được khai thác trong quá trình thực hiện nhiệm vụ.

Theo Bí thư Đảng ủy xã Phúc Trạch Hoàng Quốc Nhã, quá trình triển khai Nghị quyết 57 được địa phương gắn với điều kiện thực tiễn và yêu cầu vận hành của bộ máy sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Cùng với các nhiệm vụ của cấp ủy, UBND xã đã thành lập Ban Chỉ đạo chuyển đổi số, tổ cán bộ nòng cốt về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; đồng thời củng cố các tổ chuyển đổi số cộng đồng tại thôn, bản.

Cách tiếp cận này cho thấy chuyển đổi số ở cơ sở không thể chỉ là câu chuyện trang bị máy móc hay cài đặt phần mềm. Quan trọng hơn là hình thành năng lực sử dụng công nghệ trong chính đội ngũ thực thi công vụ và đưa phương thức làm việc mới trở thành hoạt động thường xuyên của bộ máy.

Hiệu quả phục vụ người dân là thước đo

Nếu chuyển đổi số trong nội bộ chính quyền là điều kiện cần thì hiệu quả người dân nhận được mới là một trong những thước đo quan trọng về kết quả thực hiện.

Tại Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Phúc Trạch, quá trình tiếp nhận, giải quyết thủ tục hành chính trên môi trường điện tử và số hóa hồ sơ được đẩy mạnh. Từ ngày 1/7 đến 15/12/2025, Trung tâm tiếp nhận 2.028 hồ sơ, tỷ lệ giải quyết đúng hạn đạt 100%.

Từ đầu năm đến giữa tháng 6/2026, xã tiếp nhận 1.338 hồ sơ, trong đó 100% được tiếp nhận trực tuyến. Trong 1.309 hồ sơ đã giải quyết, có 1.050 hồ sơ được xử lý trước hạn, 259 hồ sơ đúng hạn. Tỷ lệ số hóa hồ sơ khi tiếp nhận và số hóa kết quả giải quyết thủ tục hành chính đều đạt 100%; tỷ lệ thanh toán trực tuyến đạt 99,84%.

Các thủ tục hành chính đồng thời được công khai bằng văn bản, mã QR tại Trung tâm Phục vụ hành chính công và trên Trang thông tin điện tử của xã. Trung tâm được trang bị máy KIOS lấy số tự động, màn hình hiển thị thứ tự, máy quét hồ sơ, máy tính và đường truyền Internet riêng.

Ở một cấp chính quyền trực tiếp giải quyết nhiều công việc hàng ngày của người dân, ý nghĩa của chuyển đổi số vì thế không nên chỉ được đo bằng số phần mềm được sử dụng hay tỷ lệ văn bản điện tử. Điều quan trọng hơn là công nghệ có giúp quy trình minh bạch hơn, hồ sơ được giải quyết nhanh hơn, giảm thời gian và công sức cho người dân hay không.

Đó cũng là lý do việc phổ cập kỹ năng số không thể chỉ dừng trong đội ngũ cán bộ. Thông qua hệ thống truyền thanh, hội nghị, sinh hoạt chi bộ, họp dân và các nền tảng Zalo, Facebook, người dân được hướng dẫn sử dụng Cổng Dịch vụ công, VNeID, thanh toán không dùng tiền mặt, sổ sức khỏe điện tử, mã QR truy xuất nguồn gốc sản phẩm và các tiện ích số phục vụ đời sống.

Cùng với kết quả đạt được, thực tiễn tại Phúc Trạch cũng cho thấy những điều kiện cần tiếp tục hoàn thiện. Trong tổng số 69 máy tính được trang bị tại các cơ quan Đảng ủy và UBND xã, hiện chỉ 37 máy còn đáp ứng yêu cầu công việc; 32 máy đã xuống cấp, cấu hình thấp và cần được thay thế. Hạ tầng mạng cơ bản đáp ứng nhiệm vụ, song yêu cầu chuyển đổi số ngày càng cao sẽ đòi hỏi nguồn lực đầu tư tương xứng hơn.

Đây cũng là một thực tế cần nhìn nhận khi triển khai Nghị quyết 57 ở cấp cơ sở. Chuyển đổi số không phải một đích đến có thể hoàn thành bằng một vài chỉ tiêu kỹ thuật, mà là quá trình liên tục từ hoàn thiện hạ tầng, nâng cao năng lực cán bộ đến thay đổi phương thức quản trị và khả năng tiếp cận công nghệ của người dân.

Từ thực tiễn Phúc Trạch có thể thấy, giá trị của Nghị quyết 57 ở cấp cơ sở trước hết được thể hiện qua những thay đổi cụ thể: một văn bản được xử lý hoàn toàn trên môi trường điện tử, một thủ tục được giải quyết trước hạn, một người dân có thể sử dụng dịch vụ công trực tuyến thay vì phụ thuộc vào phương thức truyền thống.

Những thay đổi ấy có thể bắt đầu từ những công việc rất cụ thể nhưng khi được duy trì đồng bộ và trở thành phương thức vận hành thường xuyên, đó chính là nền tảng để chuyển đổi số thực sự góp phần nâng cao năng lực quản trị, hiệu quả hoạt động của chính quyền và chất lượng phục vụ Nhân dân.