Học tập suốt đời: Không để tuổi tác trở thành rào cản

Ngày 2/10 là Ngày Khuyến học Việt Nam, đồng thời nằm trong Tuần lễ hưởng ứng học tập suốt đời, diễn ra từ ngày 1 đến 7/10, với chủ đề: "Thực học, thực hành làm chủ công nghệ số và trí tuệ nhân tạo để xây dựng xã hội học tập, đẩy mạnh học tập suốt đời".

Ở mỗi độ tuổi, việc học có thể mở ra những cách tiếp cận mới với tri thức, công nghệ và cuộc sống. Với người cao tuổi, đó có thể là đọc thêm một cuốn sách, cập nhật kiến thức chuyên môn hoặc làm quen với một công nghệ mới.

90 tuổi vẫn học và nghiên cứu với AI

Ở tuổi 90, GS.TS Phạm Huy Dũng vẫn duy trì lối sống kỷ luật. Ông tập thể dục, tự chuẩn bị việc nhà, ghi chép những việc cần làm và dành khoảng 10 tiếng mỗi ngày cho công việc, nghiên cứu.

Hai năm qua, ông liên tục viết sách, hoàn thiện các bản thảo và triển khai những hướng nghiên cứu mới với sự hỗ trợ của công cụ AI. Trong đó có những nghiên cứu về giáo dục trong thời kỳ hậu chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo, cũng như một số vấn đề thuộc lĩnh vực y học.

Với GS.TS Phạm Huy Dũng, học tập suốt đời không chỉ là tiếp nhận thêm kiến thức mà còn là cách để công việc không đứng yên trước những thay đổi nhanh chóng của tri thức.

Ông cho rằng học tập suốt đời cũng giống như việc rèn luyện cho não bộ, giúp con người duy trì sự chủ động và tiếp tục khám phá những điều mới.

Học từ những điều gần gũi với cuộc sống

Không phải hành trình học tập suốt đời nào cũng bắt đầu từ những công trình nghiên cứu. Với ông Phạm Văn Hùng, việc học bắt đầu từ những điều rất gần với cuộc sống.

Một năm qua, ông tham gia lớp chuyển đổi số và công nghệ AI dành cho người cao tuổi. Từ chỗ làm quen với công nghệ, ông dần có thể tự thực hiện những việc trước đây thường phải nhờ con cháu.

Điều đáng nói, kiến thức học được không dừng lại ở việc sử dụng điện thoại. Về nhà, ông hướng dẫn lại cho vợ. Về quê, ông tiếp tục chia sẻ những điều đã học với những người cùng thế hệ.

"Học để nắm bắt mọi điều trong cuộc sống, học không ngừng nghỉ với quyết tâm, cố gắng làm sao để không già. Học để trẻ hơn", ông Phạm Văn Hùng chia sẻ.

Với ông, hình ảnh ông bà dù lớn tuổi vẫn đọc sách, học hỏi cũng có thể trở thành động lực để thế hệ trẻ noi theo.

"Thực học" để làm chủ công nghệ

Điểm nhấn của Tuần lễ hưởng ứng học tập suốt đời năm nay là tinh thần học không chỉ để biết thêm mà còn phải biết vận dụng kiến thức vào công việc và cuộc sống.

Với người trẻ, đó có thể là một kỹ năng nghề nghiệp mới. Với người cao tuổi, đôi khi chỉ đơn giản là biết sử dụng một ứng dụng, tra cứu thông tin, thực hiện một thủ tục hoặc tìm câu trả lời cho điều mình đang quan tâm.

Theo ông Lê Mạnh Hùng, Phó Chủ tịch, Tổng Thư ký Hội Khuyến học Việt Nam, cốt lõi của "thực học, thực hành" là biến kiến thức thành khả năng ứng dụng trong thực tế.

Học tập suốt đời vì thế không nằm ở tuổi tác, mà ở việc mỗi ngày con người vẫn còn một điều muốn biết, muốn làm và muốn chia sẻ.

Việc học cũng không nhất thiết phải bắt đầu từ một lớp học. Đó có thể là một câu hỏi, một thao tác mới hay một kiến thức vừa được tiếp nhận.

Khi điều mình biết hôm nay giúp ích cho bản thân và có thể giúp thêm một người khác, việc học đã trở thành một phần tự nhiên của cuộc sống.