Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc chia rẽ về khủng hoảng Venezuela

Đại sứ Mỹ tại LHQ Michael Waltz phát biểu tại HĐBA LHQ ngày 5/1/2026 (Ảnh: AP)

Phát biểu mở đầu cuộc họp, Tổng Thư ký LHQ António Guterres nhấn mạnh rằng hòa bình và an ninh quốc tế chỉ có thể được bảo đảm khi mọi quốc gia tuân thủ đầy đủ Hiến chương LHQ. Thông điệp này được xem là đặt khuôn khổ cho một cuộc tranh luận gay gắt, trong bối cảnh ông Maduro đồng thời xuất hiện trước một tòa án liên bang tại New York, chỉ cách trụ sở LHQ vài km.

Đại diện Mỹ bác bỏ cáo buộc tiến hành hành động quân sự xâm lược. Đại sứ Mỹ tại LHQ Michael Waltz khẳng định đây là một chiến dịch thực thi pháp luật có sự hỗ trợ của quân đội nhằm bắt giữ một cá nhân đã bị truy tố từ nhiều năm trước. Theo ông, Washington không tiến hành chiến tranh với Venezuela và cũng không chiếm đóng lãnh thổ nước này, đồng thời viện dẫn tiền lệ lịch sử như vụ bắt giữ cựu lãnh đạo Panama Manuel Noriega năm 1989.

Ngược lại, Đại sứ Venezuela Samuel Moncada lên án mạnh mẽ hành động của Mỹ, cho rằng đây là một cuộc tấn công vũ trang phi pháp, xâm phạm nghiêm trọng chủ quyền quốc gia. Ông cáo buộc Mỹ ném bom lãnh thổ Venezuela, gây thương vong cho cả dân thường và lực lượng an ninh, đồng thời "bắt cóc" Tổng thống Maduro cùng Đệ nhất phu nhân Cilia Flores. Đại diện Venezuela kêu gọi Hội đồng Bảo an yêu cầu Mỹ tôn trọng quyền miễn trừ của nguyên thủ quốc gia, trả tự do ngay lập tức cho ông Maduro và tái khẳng định nguyên tắc không sử dụng vũ lực để chiếm đoạt lãnh thổ hay tài nguyên.

Nhiều quốc gia Mỹ Latinh như Colombia, Brazil, Mexico, Chile và Panama bày tỏ quan ngại sâu sắc, cảnh báo rằng hành động quân sự đơn phương có thể làm gia tăng bất ổn khu vực và gây tổn hại nghiêm trọng tới dân thường. Các nước này nhấn mạnh Mỹ Latinh từ lâu đã được tuyên bố là khu vực hòa bình và mọi tranh chấp cần được giải quyết bằng biện pháp hòa bình.

Ở chiều ngược lại, một số quốc gia như Argentina và Paraguay ủng hộ hành động của Mỹ, cho rằng việc ông Maduro bị loại bỏ có thể mở ra cơ hội khôi phục dân chủ, pháp quyền và nhân quyền tại Venezuela.

Trong khi đó, Nga và Trung Quốc lên án gay gắt, coi đây là hành vi xâm lược vũ trang và cảnh báo nguy cơ "bình thường hóa" việc sử dụng vũ lực đơn phương. Nhiều nước khác như Nam Phi, Pakistan, Iran và Uganda cũng cho rằng việc áp dụng luật pháp quốc tế một cách chọn lọc có thể làm suy yếu toàn bộ hệ thống an ninh tập thể toàn cầu.

Cuộc khủng hoảng Venezuela đang trở thành phép thử lớn đối với uy tín của Hiến chương LHQ và nguyên tắc bình đẳng, chủ quyền giữa các quốc gia trong bối cảnh địa chính trị toàn cầu ngày càng phức tạp.