Lai Châu: Rõ việc, rõ trách nhiệm, quyết tâm về đích năm 2026

Tăng trưởng trong bối cảnh nhiều thách thức

Chiều 2/10, Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh Lai Châu khóa XV tổ chức Hội nghị lần thứ sáu, cho ý kiến vào dự thảo Báo cáo tình hình thực hiện nhiệm vụ 9 tháng đầu năm, nhiệm vụ trọng tâm 3 tháng cuối năm 2026. 

Đánh giá tại hội nghị cho thấy, trong 9 tháng đầu năm, dù còn nhiều khó khăn, thách thức, Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh đã tập trung đổi mới phương thức lãnh đạo theo phương châm “6 rõ”, kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, chỉ đạo toàn diện các nhiệm vụ chính trị của tỉnh.

Một trong những điểm sáng là tăng trưởng kinh tế tiếp tục duy trì khá. Tốc độ tăng trưởng kinh tế quý III ước đạt 9,43%, 9 tháng đạt 9,62%, vượt kịch bản đề ra là 9,3%. Theo báo cáo tại hội nghị, mức tăng này đứng thứ 15/34 tỉnh, thành phố và thứ 4/9 tỉnh khu vực Trung du và miền núi phía Bắc. Thu ngân sách trên địa bàn vượt dự toán Trung ương giao, bằng 91,2% dự toán HĐND tỉnh giao; các lĩnh vực nông nghiệp, công nghiệp, thương mại, du lịch và thu hút đầu tư đều tăng so với cùng kỳ.

Cùng với tăng trưởng kinh tế, công tác quy hoạch được tập trung triển khai. Tỉnh đã hoàn thành điều chỉnh Quy hoạch tỉnh thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 và quy hoạch chung các xã, quy hoạch liên phường. Các nhiệm vụ trọng tâm về tăng trưởng hai con số, giải ngân vốn đầu tư công, xây dựng trường nội trú liên cấp tại các xã biên giới và chuẩn bị đầu tư dự án cao tốc Bảo Hà - Lai Châu được triển khai quyết liệt.

Ở lĩnh vực văn hóa - xã hội, Lai Châu đã hoàn thành khám sức khỏe miễn phí cho người dân, vượt trước 3 tháng so với tiến độ Trung ương giao; cơ bản hoàn thành, đưa 5 trường nội trú liên cấp tại các xã biên giới vào hoạt động. Tỷ lệ học sinh tốt nghiệp THCS tiếp tục học THPT đạt 90,63%. An sinh xã hội được bảo đảm; khoa học, công nghệ và chuyển đổi số tiếp tục được đẩy mạnh.

Trong công tác xây dựng Đảng và hệ thống chính trị, việc quán triệt, cụ thể hóa Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, Nghị quyết Đại hội XV Đảng bộ tỉnh và các nghị quyết của Trung ương được thực hiện kịp thời, gắn với các chương trình, kế hoạch cụ thể. Tổ chức bộ máy tiếp tục được sắp xếp tinh gọn; chính quyền địa phương hai cấp vận hành ổn định, thông suốt.

Những kết quả này tạo nền tảng để Lai Châu bước vào quý IV với tâm thế chủ động hơn. Tuy nhiên, tại hội nghị, các kết quả đạt được không được nhìn nhận tách rời những vấn đề còn tồn tại.

Không để “giải ngân cao, khối lượng thấp”

Điểm đáng chú ý trong phát biểu của Bí thư Tỉnh ủy Lê Minh Ngân là yêu cầu nhìn thẳng vào những hạn chế, nhất là những vấn đề có thể ảnh hưởng trực tiếp đến mục tiêu tăng trưởng và tiến độ hoàn thành nhiệm vụ năm 2026.

Theo đánh giá tại hội nghị, tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công đạt cao nhưng khối lượng thực hiện thực tế còn thấp; riêng giải ngân tạm ứng chiếm 47,3%. Tiến độ triển khai một số dự án trọng điểm còn chậm, tỉnh chưa thu hút được nhiều nhà đầu tư lớn; một số nhiệm vụ được giao tại các kết luận, chỉ đạo của Tỉnh ủy còn chậm triển khai.

Đây cũng là vấn đề được Bí thư Tỉnh ủy yêu cầu các cấp, các ngành phải nhận diện rõ nguyên nhân, trách nhiệm và có giải pháp khắc phục. Tinh thần được đặt ra không chỉ là hoàn thành chỉ tiêu trên giấy tờ, mà phải gắn tiến độ giải ngân với khối lượng thực hiện, chất lượng và hiệu quả của từng dự án.

Trong 3 tháng cuối năm, tỉnh yêu cầu rà soát các dự án đầu tư công, nhất là những dự án chậm tiến độ, tỷ lệ giải ngân thấp; xác định cụ thể vướng mắc ở từng khâu, nguyên nhân và trách nhiệm của chủ đầu tư, sở, ngành, địa phương, nhà thầu và các cơ quan liên quan. Mục tiêu được đặt ra là phấn đấu giải ngân 100% kế hoạch vốn được giao, đồng thời rà soát, thu hồi vốn tạm ứng, không để tình trạng giải ngân cao nhưng khối lượng thực hiện thấp, vốn tạm ứng kéo dài.

Cùng với đó, những điểm nghẽn về nguyên vật liệu, giải phóng mặt bằng phải được tập trung xử lý để đẩy nhanh tiến độ các dự án trọng điểm, trong đó có Hầm đường bộ qua đèo Hoàng Liên. Đối với dự án cao tốc Bảo Hà - Lai Châu, tỉnh tiếp tục phối hợp với Hội đồng thẩm định và các bộ, ngành Trung ương để hoàn thiện hồ sơ, thủ tục, bảo đảm đủ điều kiện trình Quốc hội xem xét, quyết định chủ trương đầu tư tại Kỳ họp tháng 10/2026.

Một yêu cầu khác được đặt ra là tăng cường kiểm tra đối với các công trình, dự án chậm tiến độ, tồn đọng, kéo dài, có nguy cơ thất thoát, lãng phí; làm rõ trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân liên quan theo quy định.

Như vậy, câu chuyện đầu tư công trong những tháng cuối năm không chỉ dừng ở con số giải ngân, mà hướng tới hiệu quả thực chất của dòng vốn. Mỗi dự án chậm tiến độ phải được chỉ rõ vướng mắc ở đâu, ai chịu trách nhiệm, thời hạn xử lý thế nào và kết quả phải được kiểm đếm.

Rõ việc, rõ trách nhiệm để về đích

Ba tháng cuối năm được xác định là thời điểm có ý nghĩa quyết định đối với việc hoàn thành các mục tiêu, nhiệm vụ năm 2026. Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh thống nhất với 6 nhóm nhiệm vụ trọng tâm trong báo cáo trình hội nghị, đồng thời yêu cầu các cấp ủy, cơ quan, đơn vị, địa phương cụ thể hóa thành những phần việc có tiến độ rõ ràng.

Trọng tâm trước hết là tập trung thực hiện 5 chỉ tiêu chủ yếu gồm tăng trưởng kinh tế, thu ngân sách trên địa bàn, giải ngân vốn đầu tư công, thu nhập bình quân đầu người và tỷ lệ giảm nghèo. Tỉnh yêu cầu khai thác các dư địa tăng trưởng trong công nghiệp năng lượng, khai khoáng, vật liệu xây dựng, đầu tư xây dựng, chăn nuôi tập trung, nuôi trồng thủy sản, cây dược liệu, thương mại, dịch vụ và du lịch; đồng thời tháo gỡ khó khăn cho những dự án đầu tư ngoài ngân sách có khả năng hoàn thành, đưa vào hoạt động trong những tháng cuối năm và năm 2027.

Ở lĩnh vực xã hội, Lai Châu tiếp tục nâng cao chất lượng khám chữa bệnh, hoàn thành hồ sơ bệnh án điện tử trong tháng 12/2026; chuẩn bị kế hoạch khám sức khỏe miễn phí cho người dân năm 2027; hoàn thiện các hạng mục còn lại của 5 trường nội trú liên cấp tại các xã biên giới và đẩy nhanh tiến độ 6 trường khởi công năm 2026. Công tác an sinh xã hội, giảm nghèo, chính sách đối với đồng bào dân tộc và tạo sinh kế bền vững tiếp tục được đặt trong nhóm nhiệm vụ trọng tâm.

Đáng chú ý, yêu cầu về tiến độ được cụ thể hóa đến từng mốc thời gian. Các ban đảng, đảng ủy trực thuộc phải hoàn thành kế hoạch khắc phục hạn chế, khuyết điểm trước ngày 15/10; công tác tuyển dụng công chức, viên chức cấp tỉnh, cấp xã hoàn thành trước ngày 30/10. Một số nhiệm vụ về phân cấp, ủy quyền, cơ sở dữ liệu đất đai, quy trình thực hiện dự án có sử dụng đất cũng được đặt thời hạn hoàn thành cụ thể trong tháng 10.

Phát biểu bế mạc, Bí thư Tỉnh ủy Lê Minh Ngân yêu cầu ngay sau hội nghị, các cấp ủy, cơ quan, đơn vị, địa phương rà soát toàn bộ nhiệm vụ năm 2026, nhất là những nhiệm vụ chậm tiến độ và các kết luận, chỉ đạo chưa hoàn thành; xác định rõ công việc, trách nhiệm và tiến độ xử lý theo từng tuần trong 3 tháng cuối năm.

Tinh thần này được nhấn mạnh bằng yêu cầu: việc đã rõ phải làm ngay; việc thuộc thẩm quyền phải chủ động quyết định và chịu trách nhiệm; khó khăn, vướng mắc phải tập trung tháo gỡ, không để công việc chậm trễ do né tránh, đùn đẩy hoặc thiếu trách nhiệm.

Từ kết quả 9 tháng, Lai Châu đang có những cơ sở quan trọng để tiếp tục thực hiện các mục tiêu năm 2026. Nhưng chặng đường còn lại không dài. Vì vậy, trọng tâm của 3 tháng cuối năm được đặt vào khả năng biến các chủ trương, kế hoạch thành tiến độ cụ thể, biến nguồn lực thành khối lượng công việc thực tế và biến trách nhiệm được giao thành kết quả có thể kiểm đếm.

Theo kết luận hội nghị, Ban Thường vụ Tỉnh ủy sẽ tăng cường kiểm tra, giám sát, đôn đốc việc thực hiện; lấy kết quả thực hiện nhiệm vụ và chất lượng phục vụ Nhân dân làm căn cứ quan trọng để đánh giá cán bộ, nhất là người đứng đầu. Những trường hợp chậm trễ do nguyên nhân chủ quan, né tránh, đùn đẩy, thiếu trách nhiệm phải được làm rõ và xem xét trách nhiệm theo quy định.

Với phương châm “6 rõ” tiếp tục được cụ thể hóa trong tổ chức thực hiện, 3 tháng cuối năm 2026 sẽ là khoảng thời gian Lai Châu tập trung tháo gỡ những điểm nghẽn còn tồn tại, đẩy nhanh các dự án, khai thác dư địa tăng trưởng và hoàn thành các nhiệm vụ đã đặt ra. Đây cũng là bước chuẩn bị cho việc xây dựng chương trình, kế hoạch năm 2027 trên cơ sở đánh giá sát kết quả thực hiện năm 2026.