Lai Châu: Thu hồi vũ khí, giữ bình yên những bản làng vùng biên

Loại bỏ nguy cơ tiềm ẩn từ những khẩu súng trong dân

Ở các xã biên giới tỉnh Lai Châu, địa hình rộng, dân cư phân bố không tập trung, đời sống của một bộ phận đồng bào dân tộc thiểu số còn nhiều khó khăn. Trong sinh hoạt, lao động và sản xuất, một số người dân vẫn có thói quen cất giữ súng tự chế, súng săn để phục vụ nhu cầu cá nhân. Tuy nhiên, việc tàng trữ, sử dụng vũ khí không đúng quy định tiềm ẩn nhiều nguy cơ đối với an ninh, trật tự, đặc biệt khi xảy ra tranh chấp, xích mích hoặc mâu thuẫn trong cộng đồng.

Thực tế cho thấy, những mâu thuẫn phát sinh trong đời sống thường ngày nếu không được giải quyết kịp thời, đúng cách có thể dẫn đến những hành vi thiếu kiềm chế. Khi trong nhà còn lưu giữ súng và các loại vũ khí nguy hiểm, hậu quả của một phút nóng giận có thể trở nên đặc biệt nghiêm trọng, thậm chí đe dọa tính mạng con người. Bởi vậy, vận động người dân tự giác giao nộp vũ khí không đơn thuần là hoạt động thực thi pháp luật mà còn là giải pháp quan trọng nhằm phòng ngừa tội phạm, bảo vệ cuộc sống bình yên cho từng gia đình, từng bản làng.

Nhận thức rõ điều đó, thực hiện Kế hoạch số 651/KH-BCH ngày 30/9/2025 của Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh về tuyên truyền, vận động toàn dân giao nộp và đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật về vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ trên địa bàn khu vực biên giới, từ ngày 15/10/2025, các đơn vị Bộ đội Biên phòng đã phối hợp với cấp ủy, chính quyền địa phương và các lực lượng chức năng đồng loạt triển khai nhiều hoạt động tuyên truyền, vận động.

Với phương châm “đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng đối tượng”, cán bộ, chiến sĩ Biên phòng trực tiếp xuống địa bàn, gặp gỡ từng hộ dân, tìm hiểu nguồn gốc, mục đích cất giữ và sử dụng vũ khí để có cách vận động phù hợp. Đặc biệt, lực lượng chức năng chú trọng phát huy vai trò của trưởng bản, trưởng dòng họ, người có uy tín trong cộng đồng – những người có tiếng nói và ảnh hưởng trực tiếp đến nhận thức, hành động của người dân.

Cách làm gần dân, sát dân giúp những quy định của pháp luật không chỉ dừng lại ở việc phổ biến văn bản mà từng bước đi vào đời sống. Người dân được giải thích rõ những nguy cơ, hậu quả pháp lý và trách nhiệm khi chế tạo, tàng trữ, sử dụng, mua bán, vận chuyển trái phép vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ; từ đó nâng cao ý thức tự giác giao nộp.

Tuyên truyền đến từng hộ, thu hồi hàng trăm khẩu súng

Để công tác vận động đạt hiệu quả, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh đã chỉ đạo các cơ quan, đơn vị quán triệt đến 100% cán bộ, chiến sĩ Luật số 42/2024/QH15 ngày 29/6/2024 về Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và Nghị định số 149/2024/NĐ-CP ngày 15/11/2024 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật.

Trên cơ sở đặc điểm địa bàn, phong tục, tập quán của đồng bào các dân tộc, các đồn Biên phòng triển khai tuyên truyền bằng nhiều hình thức linh hoạt. Từ các hội nghị của đoàn thể địa phương, buổi họp bản, cụm dân cư đến tuyên truyền cá biệt tại từng hộ gia đình; từ hệ thống loa truyền thanh, tiếng loa Biên phòng đến băng rôn, khẩu hiệu, tờ rơi, tờ gấp. Hoạt động tuyên truyền cũng được phối hợp với các cơ quan báo chí Trung ương và địa phương nhằm mở rộng phạm vi tiếp cận, giúp người dân hiểu rõ hơn các quy định của pháp luật.

Đáng chú ý, việc vận động giao nộp vũ khí được gắn với các phong trào toàn dân tham gia phòng, chống tội phạm, giữ gìn an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội và bảo vệ chủ quyền, an ninh biên giới quốc gia. Qua đó, mỗi người dân không chỉ là đối tượng được tuyên truyền mà còn trở thành một chủ thể tham gia bảo vệ an ninh, trật tự tại địa bàn mình sinh sống.

Kết quả, các đồn Biên phòng đã chủ trì, phối hợp thành lập 13 điểm tiếp nhận vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ; xây dựng 26 bản tin; tổ chức 172 buổi tuyên truyền tập trung với 12.244 lượt người nghe và 117 lần tuyên truyền cá biệt với 136 lượt người. Toàn tỉnh có 17.405 hộ dân ký cam kết không tàng trữ, sử dụng trái phép vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ.

Đặc biệt, thông qua công tác tuyên truyền, vận động, Nhân dân đã tự giác giao nộp 453 khẩu súng các loại, gồm 53 khẩu súng hơi PCP, 284 khẩu súng kíp, 118 khẩu súng hơi và 1 khẩu súng thể thao. Cùng với đó là 44 nòng súng, 6 kích điện, 2 bơm khí nén, 100 viên đạn chì, 1 viên đạn K56 và 1 chiếc nỏ.

Những con số trên cho thấy sự chuyển biến tích cực trong nhận thức và ý thức chấp hành pháp luật của người dân khu vực biên giới. Đằng sau mỗi khẩu súng được giao nộp là một nguy cơ tiềm ẩn được loại bỏ, một bước tiến trong xây dựng môi trường sống an toàn, lành mạnh tại các bản làng.

Giữ bình yên từ mỗi gia đình, mỗi bản làng

Ý nghĩa của việc thu hồi vũ khí không chỉ nằm ở số lượng súng, đạn được đưa ra khỏi cộng đồng mà quan trọng hơn là góp phần ngăn chặn những nguy cơ có thể dẫn đến vi phạm pháp luật, mất an ninh, trật tự. Khi súng và các loại công cụ nguy hiểm không còn được cất giữ tùy tiện trong nhà, khả năng xảy ra những hành vi sử dụng vũ khí để đe dọa, trả thù hoặc giải quyết mâu thuẫn cá nhân cũng được hạn chế.

Ở những địa bàn vùng sâu, vùng xa, nơi điều kiện tiếp cận thông tin và hiểu biết pháp luật của một bộ phận người dân còn hạn chế, công tác tuyên truyền, vận động càng có ý nghĩa thiết thực. Bởi nhiều khi, một bất đồng trong sinh hoạt, tranh chấp trong sản xuất hay xích mích giữa các cá nhân nếu không được hòa giải, xử lý kịp thời có thể phát sinh thành vụ việc phức tạp. Việc loại bỏ những khẩu súng tự chế, súng săn và các loại vũ khí nguy hiểm khỏi đời sống cộng đồng chính là một trong những giải pháp phòng ngừa từ sớm, từ xa, không để những mâu thuẫn nhỏ có cơ hội dẫn đến hậu quả nghiêm trọng.

Đại tá Đỗ Đình Cường, Trưởng phòng Nghiệp vụ, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh cho biết, kết quả đạt được có sự quan tâm, ủng hộ của cấp ủy, chính quyền các xã biên giới, sự phối hợp chặt chẽ của các lực lượng chức năng và tinh thần tự giác, tích cực chấp hành pháp luật của Nhân dân. Trong quá trình thực hiện, lực lượng Bộ đội Biên phòng đã phát huy vai trò nòng cốt, chủ động tham mưu, phối hợp tổ chức tuyên truyền, vận động từ cơ sở, góp phần nâng cao nhận thức và trách nhiệm của người dân trong quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ.

Từ kết quả bước đầu, có thể thấy, muốn giữ vững an ninh, trật tự ở địa bàn biên giới, bên cạnh việc tăng cường tuần tra, kiểm soát, đấu tranh với các loại tội phạm, điều quan trọng là phải chủ động phòng ngừa ngay trong cộng đồng dân cư. Khi người dân hiểu pháp luật, tự giác giao nộp vũ khí và cùng nhau xây dựng nếp sống văn minh, những nguy cơ gây mất an ninh, trật tự sẽ từng bước được đẩy lùi.

Thời gian tới, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh tiếp tục chỉ đạo các đơn vị duy trì công tác tuyên truyền, vận động Nhân dân giao nộp những loại vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ còn tàng trữ, sử dụng trái phép; phối hợp chặt chẽ với cấp ủy, chính quyền địa phương và các lực lượng chức năng trong quản lý địa bàn, kịp thời phát hiện, ngăn chặn và xử lý hành vi vi phạm pháp luật. Số vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ thu hồi sẽ được báo cáo, tổ chức tiêu hủy theo quy định.

453 khẩu súng được thu hồi không chỉ là kết quả của một đợt vận động mà còn là minh chứng cho hiệu quả của phương châm dựa vào dân, lấy dân làm trung tâm trong bảo vệ an ninh biên giới. Mỗi người dân tự giác giao nộp một khẩu súng cũng đồng nghĩa với việc góp thêm một hành động thiết thực bảo vệ tính mạng, tài sản của cộng đồng, giữ gìn sự bình yên cho những bản làng nơi phên dậu Tổ quốc.