Lâm Đồng: Mã QR tố giác tội phạm: Người dân thành “tai mắt số”

Tại chòi rẫy của gia đình ông Y'MPRuônh ở xã Thuận Hạnh, tỉnh Lâm Đồng, chiếc điện thoại thông minh trở thành công cụ đặc biệt để bảo vệ bình yên nơi biên giới.

Chiều cuối tuần, Trung tá Nguyễn Phúc Thuận, Chính trị viên phó Đồn Biên phòng Đắk Song cùng cán bộ, chiến sĩ đến tận rẫy hướng dẫn gia đình ông cách sử dụng mã QR tố giác tội phạm qua ứng dụng Zalo. Chỉ sau vài phút thao tác, người nông dân dân tộc M'Nông đã có thể gửi hình ảnh, vị trí và thông tin phản ánh các vụ việc bất thường đến lực lượng Biên phòng.

Gắn bó hơn 20 năm với rẫy cà phê nằm gần tuyến đường tuần tra biên giới, ông Y'MPRuônh là một trong những người đầu tiên tham gia mô hình. "Ban đầu tôi cũng chưa quen với công nghệ. Sau khi được cán bộ biên phòng hướng dẫn, việc gửi hình ảnh, vị trí hay thông tin chỉ mất vài phút. Khi phát hiện điều gì bất thường, tôi có thể báo ngay cho các chú biên phòng", ông chia sẻ.

Không chỉ chủ động cung cấp thông tin, ông còn vận động bà con trong bon nâng cao cảnh giác, tích cực phối hợp cùng lực lượng chức năng bảo vệ đường biên, cột mốc và giữ gìn an ninh trật tự trên địa bàn.

Chỉ cần quét mã là có thể báo tin

Theo Trung tá Nguyễn Phúc Thuận, trước đây khi phát hiện vụ việc bất thường, người dân thường phải đến trực tiếp đơn vị hoặc gọi điện thoại để báo tin. Với những khu vực xa trung tâm hoặc vào ban đêm, việc tiếp nhận thông tin đôi khi chưa kịp thời. "Từ khi triển khai mô hình mã QR, bà con chỉ cần dùng điện thoại thông minh quét mã là có thể gửi thông tin, hình ảnh hoặc vị trí cho đơn vị. Việc trao đổi nhanh hơn, thuận lợi hơn rất nhiều", Trung tá Thuận cho biết.

Điểm đặc biệt của mô hình là người dân không cần cài đặt thêm ứng dụng hay ghi nhớ số điện thoại của các đơn vị Biên phòng. Chỉ cần mở ứng dụng Zalo và quét mã QR được niêm yết tại các khu dân cư, nhà văn hóa hoặc địa điểm công cộng. Những thông tin liên quan đến người lạ xuất hiện trên địa bàn, các hành vi vi phạm pháp luật, tàu cá có dấu hiệu bất thường hay những tình huống cần hỗ trợ khẩn cấp đều có thể được chuyển trực tiếp đến lực lượng chức năng.

Trong bối cảnh nhiều địa bàn biên giới, vùng sâu, vùng xa hoặc ven biển còn gặp khó khăn về khoảng cách địa lý, đây được xem là giải pháp phù hợp với xu hướng chuyển đổi số, góp phần rút ngắn khoảng cách giữa người dân và lực lượng thực thi nhiệm vụ.

Phát huy sức mạnh toàn dân

Tại Đồn Biên phòng Hòa Minh, mô hình cũng đang phát huy hiệu quả rõ nét. Từ những tờ giấy in mã QR được dán tại nhà văn hóa hay bến cá, đến nay hệ thống đã được mở rộng đến nhiều khu dân cư, nơi tập trung đông người qua lại. Đối với các hộ dân chưa quen sử dụng điện thoại thông minh, cán bộ, chiến sĩ trực tiếp đến tận nhà hướng dẫn và thực hành cùng người dân.

Thiếu tá Huỳnh Văn Phong, Chính trị viên phó Đồn Biên phòng Hòa Minh cho biết, yếu tố quyết định thành công của mô hình là sự đơn giản và thuận tiện. "Người dân phải thấy dễ sử dụng và thực sự có ích thì họ mới tham gia. Thời gian qua, đơn vị đã tiếp nhận nhiều tin báo có giá trị phục vụ công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm, giữ gìn an ninh trật tự trên địa bàn", Thiếu tá Phong nói.

Không chỉ dừng lại ở việc tố giác tội phạm, người dân còn sử dụng kênh này để phản ánh các vấn đề dân sinh như tàu cá gặp nạn, ngư dân cần hỗ trợ y tế hoặc các tình huống khẩn cấp khi thời tiết xấu. Song song với đó, các đơn vị Biên phòng còn phối hợp với chính quyền địa phương xây dựng các nhóm Zalo cộng đồng nhằm cập nhật thông tin thời tiết, cảnh báo thiên tai, tuyên truyền pháp luật và hỗ trợ người dân khi xảy ra sự cố trên biển.

Khi người dân trở thành "tai mắt số"

Thực tế cho thấy, tại khu vực biên giới, biển đảo, người dân luôn là lực lượng gần dân, sát địa bàn và nắm bắt thông tin nhanh nhất. Khi được tạo điều kiện thuận lợi để kết nối với lực lượng chức năng, vai trò này càng được phát huy hiệu quả.

Mô hình sử dụng mã QR tố giác tội phạm của Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Lâm Đồng không chỉ là một ứng dụng công nghệ đơn thuần mà còn là cách làm mới trong công tác dân vận, xây dựng thế trận biên phòng toàn dân. Thông qua những chiếc điện thoại thông minh, nhiều thông tin có giá trị đã được phát hiện từ sớm, từ xa, giúp lực lượng chức năng chủ động nắm chắc địa bàn, xử lý kịp thời các vụ việc phát sinh.

Đại tá Trần Việt Hưng, Chính ủy Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Lâm Đồng cho biết, đơn vị xác định Nhân dân là lực lượng nòng cốt trong bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, giữ gìn an ninh trật tự khu vực biên giới, biển đảo. "Việc ứng dụng mã QR và nền tảng Zalo là giải pháp phù hợp với điều kiện hiện nay, giúp người dân dễ dàng kết nối với lực lượng Biên phòng, đồng thời nâng cao hiệu quả nắm tình hình từ cơ sở", Đại tá Trần Việt Hưng nhấn mạnh.

Trong dòng chảy chuyển đổi số đang lan tỏa đến mọi mặt đời sống, những mã QR nhỏ bé nơi vùng biên hôm nay đang góp phần tạo nên một mạng lưới kết nối rộng lớn giữa người dân và lực lượng Biên phòng. Từ đó, mỗi người dân không chỉ là người được bảo vệ mà còn trở thành một "tai mắt số", chung tay giữ gìn bình yên nơi biên giới, biển đảo của Tổ quốc.