Bộ Xây dựng vừa báo cáo Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc về kết quả kiểm tra, rà soát việc thu phí sử dụng ví điện tử khi liên kết với tài khoản giao thông. Báo cáo đã làm rõ bản chất của khoản thu, trách nhiệm truyền thông của doanh nghiệp, đồng thời khẳng định quyền tự do lựa chọn phương thức thanh toán của các chủ phương tiện.
Bộ Xây dựng xác định khoản phí VETC và Viettel Money dự kiến thu khi liên kết ví điện tử với tài khoản giao thông là giá dịch vụ thanh toán, không phải phí sử dụng đường bộ hay phí duy trì tài khoản giao thông.
Khoản phí dịch vụ thương mại, không phải phí duy trì tài khoản giao thông
Qua rà soát, Bộ Xây dựng xác định rõ khoản phí mà Công ty Cổ phần Giao thông số Việt Nam (VDTC) và Công ty TNHH Thu phí tự động VETC dự kiến thu khi liên kết ví điện tử với tài khoản giao thông bản chất là giá dịch vụ thanh toán thương mại.
Khoản tiền này thuộc phạm vi điều chỉnh của pháp luật về ngân hàng, hoàn toàn không phải phí sử dụng đường bộ hay phí quản lý, duy trì tài khoản giao thông. Hoạt động rà soát được tiến hành sau khi xuất hiện thông tin hai doanh nghiệp thông báo dự kiến áp dụng mức phí 6.600 đồng/tháng đối với khách hàng cá nhân và 66.000 đồng/tháng đối với khách hàng tổ chức, doanh nghiệp khi sử dụng ví điện tử liên kết.
Trước phản ánh của người dân, Bộ Xây dựng đã chỉ đạo Cục Đường bộ Việt Nam phối hợp với các cơ quan làm rõ chính sách thu phí, cơ sở xác định mức thu và đối tượng áp dụng. Đồng thời, các doanh nghiệp được đề nghị tạm dừng triển khai để rà soát, nghiên cứu phương án phù hợp hơn với nhu cầu, tần suất sử dụng thực tế của khách hàng, bảo đảm tính công khai và minh bạch.
Phân biệt rõ tài khoản giao thông và phương tiện thanh toán liên kết
Trong báo cáo, Bộ Xây dựng nhấn mạnh yêu cầu phân biệt rõ giữa tài khoản giao thông và phương tiện thanh toán được kết nối. Căn cứ Nghị định số 119/2024/NĐ-CP của Chính phủ về thanh toán điện tử giao thông đường bộ, tài khoản giao thông được sử dụng để quản lý thông tin phương tiện và chủ phương tiện, bản thân tài khoản này không chứa tiền. Khi phát sinh giao dịch qua trạm thu phí không dừng, tiền sẽ được hệ thống trừ trực tiếp từ phương tiện thanh toán do chủ phương tiện lựa chọn liên kết.
Phương tiện thanh toán liên kết này có thể là ví điện tử, thẻ tín dụng hoặc các hình thức thanh toán không dùng tiền mặt khác được hệ thống hỗ trợ. Theo quy định, tại một thời điểm, mỗi tài khoản giao thông chỉ được kết nối với một phương tiện thanh toán không dùng tiền mặt. Do đó, khoản phí dự kiến áp dụng là phí sử dụng phương tiện thanh toán thương mại, chịu sự quản lý của pháp luật về ngân hàng. Giải trình về mức thu, doanh nghiệp cho biết chi phí này nhằm bù đắp cho hoạt động đầu tư, phát triển, quản lý ví điện tử, định danh khách hàng, kết nối ngân hàng, xử lý giao dịch, đối soát, bảo mật và chăm sóc khách hàng.
Chủ phương tiện có quyền tự do lựa chọn phương tiện thanh toán
Báo cáo của Bộ Xây dựng khẳng định quyền chủ động của người sử dụng dịch vụ. Kết quả rà soát cho thấy hệ thống VETC đang hỗ trợ kết nối tài khoản giao thông với 5 phương tiện thanh toán (ví điện tử VETC, ví trả sau TPBank, ví trả sau BIDV, thẻ tín dụng TPBank và thẻ tín dụng BIDV). Trong khi đó, hệ thống của VDTC hỗ trợ 11 phương tiện thanh toán (gồm hai ví điện tử MoMo, Viettel Money, 8 ngân hàng thương mại và cổng thanh toán FPT Pay).
Chính sách phí giữa các phương tiện thanh toán có sự khác biệt. Tại thời điểm rà soát, ví điện tử VETC, Viettel Money và hình thức trích nợ tự động của Vietcombank được ghi nhận miễn phí; trong khi một số phương thức khác áp dụng phí theo tỷ lệ giao dịch hoặc mức phí cố định cho mỗi giao dịch. Phần lớn phương tiện thanh toán kết nối với tài khoản giao thông đã và đang áp dụng phí dịch vụ tùy thuộc đơn vị cung cấp. Vì vậy, việc VETC và Viettel Money nghiên cứu áp dụng phí sử dụng ví điện tử có tính chất tương đồng với mặt bằng chung.
Tuy nhiên, Bộ Xây dựng đặc biệt nhấn mạnh rằng khách hàng có quyền chủ động hủy liên kết phương tiện thanh toán hiện tại để lựa chọn phương tiện khác. Việc hủy liên kết không làm chấm dứt hay ảnh hưởng đến việc duy trì tài khoản giao thông. Như vậy, người dân không bị bắt buộc phải duy trì một ví điện tử cụ thể để sử dụng tài khoản giao thông.
Minh bạch thông tin và đề xuất chính sách thu phí linh hoạt
Bộ Xây dựng đánh giá dù các doanh nghiệp đã thông báo về kế hoạch thu phí qua ứng dụng, trang thông tin điện tử trước thời điểm áp dụng, công tác truyền thông chưa làm rõ bản chất khoản thu và quyền lựa chọn của khách hàng. Trong bối cảnh người dân đang chuyển đổi sang tài khoản giao thông theo Nghị định số 119/2024/NĐ-CP, việc thông báo thu phí dễ gây hiểu nhầm là khoản phí bắt buộc. Phản ứng của người dân không chỉ liên quan đến chính sách phí mà còn xuất phát từ cách thức giải thích của doanh nghiệp. Do doanh nghiệp đã dừng triển khai để nghiên cứu phương án phù hợp hơn, trên thực tế chưa phát sinh thiệt hại tài chính cho khách hàng.
Bộ Xây dựng kiến nghị Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ chỉ đạo các bộ, ngành liên quan chủ động nắm bắt tình hình và truyền thông kịp thời. Đơn vị đề xuất đẩy mạnh tuyên truyền để người dân hiểu đúng bản chất khoản thu là giá dịch vụ thương mại; chỉ đạo VETC, VDTC phối hợp xây dựng chính sách giá linh hoạt (như thu theo lượt giao dịch, tỷ lệ giao dịch hoặc miễn phí cho phương tiện ít sử dụng). Ngoài ra, Bộ kiến nghị tiếp tục mở rộng kết nối tài khoản giao thông với nhiều ngân hàng và tổ chức trung gian thanh toán để gia tăng lựa chọn cho người dân.
Bình luận (0)