Người phụ nữ cầm ảnh chân dung của Lãnh tụ tối cao Iran Ayatollah Mojtaba Khamenei trong một cuộc biểu tình phản đối các cuộc tấn công của Mỹ và Israel (Ảnh: AP)
Năng lực hạt nhân và tên lửa của Iran là điều mà Tổng thống Mỹ Donald Trump đã tìm cách hạn chế thông qua các cuộc không kích và là một phần của thỏa thuận rộng lớn hơn nhằm củng cố lệnh ngừng bắn mong manh của cuộc chiến chống lại Tehran.
Trong một tuyên bố được người dẫn chương trình truyền hình nhà nước đọc, Lãnh tụ tối cao Iran Ayatollah Mojtaba Khamenei nói rằng nơi duy nhất người Mỹ thuộc về ở Vịnh Ba Tư là "dưới đáy biển và một chương mới đang được viết nên trong lịch sử khu vực". Lãnh tụ tối cao Khamenei đã không xuất hiện trước công chúng kể từ khi lên nắm quyền sau cái chết của cha ông trong các cuộc không kích mở màn cuộc chiến.
Phát biểu của Lãnh tụ tối cao Iran được đưa ra trong bối cảnh nền kinh tế nước này đang chao đảo và ngành công nghiệp dầu mỏ của Tehran đang bị siết chặt bởi lệnh phong tỏa hải quân của Mỹ. Nền kinh tế thế giới cũng đang chịu áp lực khi Iran duy trì sự kiểm soát chặt chẽ eo biển Hormuz, nơi vận chuyển 20% lượng dầu thô toàn cầu
Cú sốc đối với nguồn cung và giá dầu đang gây áp lực lên Tổng thống Trump - người đang đưa ra kế hoạch mới để mở lại tuyến đường thủy quan trọng mà các đồng minh Vùng Vịnh của Mỹ sử dụng để xuất khẩu dầu khí. Theo kế hoạch này, Mỹ sẽ tiếp tục phong tỏa cảng của Iran, đồng thời phối hợp với các đồng minh để áp đặt những khoản phí cao hơn đối với nỗ lực của Iran nhằm ngăn chặn dòng chảy tự do của năng lượng.
(Ảnh: AP)
Tổng thống Trump đang cân nhắc nhiều lựa chọn ngoại giao và chính sách để thúc đẩy Iran chấm dứt sự kiểm soát. Đề xuất mới này là nỗ lực mới nhất của ông Trump nhằm thuyết phục các quốc gia khác chung tay hỗ trợ mở lại eo biển Hormuz.
Việc Mỹ phong tỏa các cảng của Iran nhằm ngăn nước Cộng hòa Hồi giáo bán dầu, tước đi nguồn thu quan trọng của nước này, đồng thời có khả năng tạo ra tình huống Tehran phải ngừng sản xuất vì không có nơi để lưu trữ dầu.
Đề xuất gần đây của Iran là để các cuộc đàm phán về chương trình hạt nhân của nước này sang một thời điểm muộn hơn. Ông Trump nói rằng một trong những lý do chính khiến ông phát động chiến tranh là để ngăn chặn Iran khả năng phát triển vũ khí hạt nhân. Iran từ lâu đã khẳng định chương trình hạt nhân của mình là vì mục đích hòa bình, mặc dù nước này đã làm giàu uranium ở mức gần cấp độ vũ khí, khoảng 60%.
Pakistan hôm 30/4 cho biết Islamabad vẫn đang tạo điều kiện cho các cuộc đàm phán gián tiếp giữa Mỹ và Iran nhằm giảm bớt căng thẳng. Tuy nhiên, nước này cũng hoan nghênh việc liên lạc trực tiếp giữa hai bên, thậm chí chỉ bằng điện thoại.
Phát biểu nhân Ngày Vịnh Ba Tư ở Iran, tuyên bố của Lãnh tụ tối cao Iran Khamenei báo hiệu rằng các vấn đề hạt nhân và chương trình tên lửa đạn đạo của Iran sẽ không được thỏa hiệp. Trong bài phát biểu của mình, ông Khamenei dường như ám chỉ rằng Iran sẽ duy trì quyền kiểm soát đối với eo biển Hormuz - nằm trong lãnh hải của Iran và Oman.
Iran và Mỹ đang ghi nhận những tín hiệu đối thoại mới khi hai bên bắt đầu duy trì liên lạc qua điện thoại thay vì các vòng đàm phán trực tiếp truyền thống.
Phó Chủ nhiệm Ủy ban An ninh Quốc gia Quốc hội Iran Alaeddin Boroujerdi cho biết Tehran hy vọng đàm phán sẽ đạt tiến triển tích cực, đồng thời khẳng định Tehran vẫn đang nắm những quân bài mới trong quá trình đàm phán. Iran cũng khẳng định sẽ không từ bỏ kiểm soát các tuyến hàng hải chiến lược và duy trì năng lực quân sự cần thiết.
Về phía Mỹ, Tổng thống Donald Trump khẳng định mọi thỏa thuận chỉ có thể đạt được nếu Iran cam kết từ bỏ hoàn toàn vũ khí hạt nhân.
Bình luận (0)