Phỏng vấn bà Nguyễn Thị Bích Ngọc – Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lâm Đồng
Việc Đà Lạt gia nhập Mạng lưới các Thành phố sáng tạo của UNESCO trong lĩnh vực Âm nhạc mở ra cơ hội mới để Lâm Đồng quảng bá hình ảnh văn hóa, con người và cảnh quan đến bạn bè quốc tế. Tuy nhiên, giá trị của danh hiệu không chỉ được đo bằng những sự kiện quy mô lớn, mà còn ở khả năng tạo dựng môi trường sáng tạo, nuôi dưỡng tài năng, phát huy bản sắc âm nhạc địa phương và hình thành những sản phẩm văn hóa có sức sống lâu dài. Xung quanh định hướng này, phóng viên có cuộc trao đổi với bà Nguyễn Thị Bích Ngọc, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lâm Đồng.
Chú thích: Bà Nguyễn Thị Bích Ngọc – Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lâm Đồng
PV: Việc được UNESCO ghi danh vào Mạng lưới các Thành phố sáng tạo trong lĩnh vực Âm nhạc vừa mở ra cơ hội, vừa đặt ra những cam kết đối với địa phương. Lâm Đồng đang triển khai những định hướng và giải pháp nào để duy trì, phát huy danh hiệu này một cách thực chất?
Bà Nguyễn Thị Bích Ngọc: Danh hiệu Thành phố sáng tạo âm nhạc của UNESCO là sự ghi nhận đối với những tiềm năng, nỗ lực phát triển văn hóa và âm nhạc của địa phương. Tuy nhiên, chúng tôi xác định đây không phải là đích đến, mà là động lực và cũng là trách nhiệm để tiếp tục triển khai những cam kết đã đặt ra khi tham gia Mạng lưới các Thành phố sáng tạo của UNESCO.
Định hướng của tỉnh là từng bước xây dựng hệ sinh thái âm nhạc với sự tham gia của nhiều chủ thể, từ nghệ sĩ, nghệ nhân, nhà nghiên cứu, cơ sở đào tạo đến doanh nghiệp văn hóa, các tổ chức sáng tạo và cộng đồng. Âm nhạc cần được phát triển đồng bộ ở các khâu sáng tác, sản xuất, biểu diễn, quảng bá và phân phối, tạo điều kiện để các ý tưởng sáng tạo có thể hình thành sản phẩm và tiếp cận công chúng.
Trong giai đoạn 2026 – 2027, tỉnh tập trung triển khai các hoạt động theo kế hoạch của Ban Chỉ đạo hoạt động Thành phố sáng tạo âm nhạc của UNESCO; tăng cường kết nối, hợp tác với các thành phố trong mạng lưới; tổ chức các chương trình giao lưu, biểu diễn, hội thảo chuyên môn và hoạt động đào tạo. Song song đó là phát huy những giá trị văn hóa truyền thống của Lâm Đồng, đặc biệt là âm nhạc của các cộng đồng dân tộc, tạo nền tảng bản sắc cho quá trình sáng tạo đương đại.
Chúng tôi luôn có phấn đấu và có nhiều hoạt động để danh hiệu từng bước đi vào đời sống, góp phần làm phong phú môi trường văn hóa, thúc đẩy công nghiệp văn hóa và tạo thêm động lực phát triển du lịch của tỉnh.
PV: Festival Âm nhạc quốc tế Lang Biang năm 2026 được xác định là một trong những chương trình trọng điểm nhằm thực hiện các cam kết với UNESCO. Điểm nhấn của sự kiện năm nay là gì, thưa bà?
Bà Nguyễn Thị Bích Ngọc: Festival Âm nhạc quốc tế Lang Biang năm 2026 được tổ chức từ ngày 13 đến 15/11, với mục tiêu tạo không gian giao lưu, kết nối, sáng tạo và biểu diễn giữa nghệ sĩ, ban nhạc, chuyên gia, tổ chức và cộng đồng trong nước, quốc tế. Đây cũng là hoạt động hướng đến chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026, góp phần quảng bá hình ảnh văn hóa, con người, cảnh quan và du lịch Lâm Đồng.
Chú thích: Poster chính thức giới thiệu dàn nghệ sĩ, ban nhạc tên tuổi trong nước và quốc tế sẽ đổ bộ tại Đêm đại nhạc hội quốc tế Lang Biang (14/11)
Festival được xây dựng với nhiều hoạt động có nội dung và hình thức khác nhau. Trong đó, hội thảo khoa học với chủ đề "Đà Lạt - Thành phố sáng tạo âm nhạc của UNESCO: Âm nhạc, sáng tạo và phát triển bền vững" sẽ tạo diễn đàn trao đổi giữa các nhà quản lý, chuyên gia, nhà nghiên cứu, đại diện các thành phố sáng tạo và những người hoạt động trong lĩnh vực âm nhạc. Đây là dịp để nhìn nhận sâu hơn mối liên hệ giữa danh hiệu, hoạt động sáng tạo và yêu cầu phát triển bền vững.
Bên cạnh đó là chương trình âm nhạc quốc tế tại Quảng trường Lâm Viên, kết hợp âm nhạc đương đại với những yếu tố văn hóa truyền thống của Lâm Đồng và Tây Nguyên, có sự tham gia của nghệ sĩ, ban nhạc trong nước và quốc tế, ứng dụng công nghệ trình diễn như Mapping 3D và Hologram. Chương trình được tổ chức miễn phí phục vụ người dân.
Một điểm nhấn khác là hoạt động giao lưu giữa các ban nhạc đến từ Cuba, Hàn Quốc, Nga, Mỹ và Việt Nam; chương trình trình diễn, giới thiệu nhạc kịch; sân khấu thực cảnh tái hiện Tín ngưỡng thờ Mẫu Thượng Ngàn. Đặc biệt, không gian trải nghiệm nhạc cụ truyền thống tại Bảo tàng Lâm Đồng sẽ giới thiệu, trình diễn và tạo điều kiện để người dân, du khách tiếp cận, thực hành một số nhạc cụ, hình thức âm nhạc của các dân tộc trên địa bàn.
Chú thích: Poster của đêm diễn cuối cùng trong chuỗi lễ hội quốc tế, tôn vinh danh hiệu Thành phố sáng tạo Âm nhạc của UNESCO tại đêm bế mạc và kết nối di sản – Sợi dây âm nhạc lan tỏa văn hóa Đà Lạt (15/11)
Thông qua chuỗi hoạt động này, chúng tôi mong muốn tạo nên một không gian âm nhạc đa dạng, có chiều sâu văn hóa và yếu tố quốc tế rõ nét, đồng thời từng bước hình thành sản phẩm du lịch âm nhạc đặc trưng của Lâm Đồng.
PV: Lâm Đồng có lợi thế về bản sắc văn hóa của các cộng đồng dân tộc, trong đó âm nhạc cồng chiêng và các hình thức diễn xướng dân gian là những giá trị đặc sắc. Làm thế nào để những giá trị truyền thống này không chỉ được giới thiệu trong các sự kiện mà còn tiếp tục được bảo tồn, trao truyền và phát huy trong đời sống đương đại?
Bà Nguyễn Thị Bích Ngọc: Âm nhạc truyền thống là một thành tố quan trọng tạo nên bản sắc văn hóa của Lâm Đồng và khu vực Tây Nguyên. Trong quá trình phát triển Thành phố sáng tạo âm nhạc, chúng tôi xác định việc bảo tồn và phát huy những giá trị này cần được đặt ở vị trí quan trọng, đồng thời phải tạo ra những không gian và phương thức tiếp cận phù hợp để âm nhạc truyền thống có thể hiện diện thường xuyên hơn trong đời sống.
Điều cần thiết là kết nối các nghệ nhân, nghệ sĩ với trường học, cơ sở đào tạo, các tổ chức văn hóa và thế hệ trẻ. Việc tổ chức các chương trình trình diễn, giao lưu, truyền dạy, trải nghiệm nhạc cụ truyền thống sẽ góp phần giúp công chúng, đặc biệt là người trẻ, hiểu hơn về giá trị của âm nhạc bản địa.
Trong khuôn khổ Festival Âm nhạc quốc tế Lang Biang năm nay, hoạt động trải nghiệm nhạc cụ truyền thống, trình diễn cồng chiêng và các hình thức thực hành âm nhạc dân tộc được tổ chức tại Bảo tàng Lâm Đồng. Đây là một trong những cách kết nối hoạt động biểu diễn với giáo dục và trải nghiệm văn hóa.
Về lâu dài, chúng tôi hướng đến sự kết hợp hài hòa giữa bảo tồn và sáng tạo. Những giá trị truyền thống cần được tôn trọng về bản sắc, nhưng cũng có thể trở thành nguồn cảm hứng cho các sáng tác, sản phẩm nghệ thuật mới. Qua đó, âm nhạc truyền thống không chỉ được lưu giữ mà còn tiếp tục được tiếp nhận, phát triển và lan tỏa trong đời sống hiện đại.
PV: Sau những sự kiện trọng điểm như Festival Âm nhạc quốc tế Lang Biang, đâu là giải pháp để duy trì hoạt động âm nhạc thường xuyên, tạo môi trường sáng tạo liên tục và từng bước hình thành hệ sinh thái âm nhạc tại Lâm Đồng?
Bà Nguyễn Thị Bích Ngọc: Tổ chức sự kiện là một phương thức quan trọng để tạo sự lan tỏa, nhưng để duy trì sức sống của danh hiệu, điều quan trọng hơn là phải xây dựng được các hoạt động thường xuyên và môi trường thuận lợi cho sáng tạo âm nhạc.
Trước hết, cần phát huy vai trò của các thiết chế văn hóa, không gian biểu diễn, các câu lạc bộ, nhóm nghệ thuật và cộng đồng sáng tạo. Đây là những nơi nghệ sĩ có điều kiện gặp gỡ, giao lưu, giới thiệu tác phẩm và kết nối với công chúng. Cùng với đó, việc tăng cường hợp tác với các cơ sở đào tạo, chuyên gia, tổ chức nghệ thuật trong nước và quốc tế sẽ góp phần phát triển nguồn nhân lực, tạo cơ hội học tập, trao đổi chuyên môn và nâng cao chất lượng hoạt động âm nhạc.
Một hướng đi quan trọng khác là khuyến khích sự tham gia của doanh nghiệp và các chủ thể sáng tạo trong phát triển công nghiệp văn hóa. Khi hoạt động âm nhạc được kết nối từ sáng tác, sản xuất, biểu diễn đến quảng bá và phân phối, các giá trị nghệ thuật có thêm cơ hội chuyển hóa thành sản phẩm, dịch vụ và đóng góp cho kinh tế địa phương.
Chúng tôi cũng xác định cộng đồng và công chúng là một phần không thể thiếu của hệ sinh thái này. Âm nhạc cần có không gian để người dân tham gia, thưởng thức, thực hành và sáng tạo, thay vì chỉ xuất hiện trong những chương trình biểu diễn theo thời điểm.
Mục tiêu cuối cùng là để danh hiệu Thành phố sáng tạo âm nhạc của UNESCO không chỉ được nhận diện qua các sự kiện, mà được thể hiện bằng sự phát triển thực chất của đời sống âm nhạc, năng lực sáng tạo và những giá trị văn hóa, kinh tế mà âm nhạc mang lại cho Lâm Đồng.
PV: Xin cảm ơn bà về những chia sẻ!
Bình luận (0)