Mở rộng cơ hội học tập, hướng nghiệp cho người khuyết tật

Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) đang lấy ý kiến dự thảo Thông tư sửa đổi, bổ sung 5 thông tư về giáo dục người khuyết tật. Các nội dung điều chỉnh nhằm phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp, tháo gỡ vướng mắc thực tiễn và bảo đảm quyền tiếp cận giáo dục của người khuyết tật.

Dự thảo đồng thời hướng tới thực hiện các quy định mới về giáo dục bắt buộc, phổ cập giáo dục, tăng tính linh hoạt trong tổ chức dạy học và làm rõ cơ chế hỗ trợ người khuyết tật.

Chuyển giao trách nhiệm quản lý về cấp xã

Một nội dung trọng tâm của dự thảo là phân định lại trách nhiệm giữa các cơ quan quản lý giáo dục và chính quyền địa phương theo mô hình chính quyền hai cấp.

Theo đó, nhiều nhiệm vụ trước đây thuộc cấp huyện và cơ quan chuyên môn cấp huyện được điều chỉnh theo hướng giao UBND cấp xã thực hiện. UBND cấp tỉnh và sở GD&ĐT đảm nhiệm vai trò hướng dẫn, phối hợp, kiểm tra theo thẩm quyền.

Đối với giáo dục chuyên biệt, UBND cấp xã có trách nhiệm quản lý hoạt động giáo dục trên địa bàn, hướng dẫn và kiểm tra hoạt động của trường có lớp giáo dục chuyên biệt; đầu tư cơ sở vật chất cho các cơ sở công lập theo thẩm quyền và nguồn lực được giao.

Trong giáo dục hòa nhập, cấp xã có trách nhiệm xây dựng, tổ chức thực hiện kế hoạch; vận động người khuyết tật tham gia học tập, kiểm tra việc thực hiện chính sách và báo cáo kết quả. Dự thảo cũng quy định trách nhiệm quản lý, tổ chức chi trả học bổng và hỗ trợ chi phí mua phương tiện, đồ dùng học tập dành riêng cho người khuyết tật thuộc diện được hưởng chính sách.

Linh hoạt chương trình học, chú trọng kỹ năng nghề

Dự thảo nhấn mạnh việc tổ chức giáo dục dựa trên khả năng, nhu cầu và đặc điểm riêng của từng người học. Việc kết nối giữa giáo dục chuyên biệt, bán hòa nhập và hòa nhập được chú trọng nhằm tạo điều kiện để người khuyết tật tham gia các chương trình giáo dục phù hợp.

Nội dung học tập tại trung tâm hỗ trợ giáo dục hòa nhập, trường và lớp giáo dục chuyên biệt được xây dựng trên cơ sở kết hợp kỹ năng đặc thù, kỹ năng nghề với chương trình giáo dục hiện hành. Các cơ sở có thể điều chỉnh nội dung phù hợp với khả năng, nhu cầu của người học.

Đáng chú ý, dự thảo bổ sung chương trình xóa mù chữ, giáo dục thường xuyên cấp THCS và THPT, cùng chương trình trung học nghề vào các nội dung có thể áp dụng. Điều này nhằm tạo thêm cơ hội học tập cho người khuyết tật đã quá độ tuổi quy định, đồng thời tăng cường định hướng nghề nghiệp, hỗ trợ hòa nhập cộng đồng và đời sống xã hội bền vững.

Quy định thời hạn hoàn thiện chứng chỉ chuyên môn

Về đội ngũ, dự thảo đề xuất lộ trình hoàn thiện chứng chỉ còn thiếu đối với cán bộ quản lý và giáo viên tại các cơ sở giáo dục chuyên biệt, trung tâm hỗ trợ phát triển giáo dục hòa nhập.

Cụ thể, hiệu trưởng, phó hiệu trưởng, giám đốc và phó giám đốc có thời hạn 3 năm kể từ ngày được bổ nhiệm để hoàn thiện chứng chỉ còn thiếu. Đối với giáo viên tại trường, lớp giáo dục chuyên biệt và trung tâm hỗ trợ phát triển giáo dục hòa nhập, thời hạn là 1 năm kể từ ngày có quyết định.

Theo định hướng của dự thảo, quy định chuyển tiếp này góp phần giải quyết khó khăn về nhân lực trong lĩnh vực giáo dục người khuyết tật, đồng thời duy trì yêu cầu bồi dưỡng kiến thức, nghiệp vụ về giáo dục đặc biệt và giáo dục hòa nhập, hướng tới nâng cao chất lượng chăm sóc, hỗ trợ và giáo dục người học.