Những khu chợ được đầu tư hàng tỷ đồng, xây dựng trên quỹ đất hàng nghìn mét vuông với kỳ vọng trở thành điểm giao thương của người dân nông thôn, nhưng sau khi hoàn thành, nhiều công trình lại rơi vào cảnh dang dở hoặc bỏ hoang nhiều năm, đặt ra câu hỏi về công tác quy hoạch và quản lý.
Ông Nguyễn Văn Bội (xã Cẩm Khê, tỉnh Phú Thọ) chia sẻ: "Đây là khu chợ của Thanh Nga ngày xưa, bây giờ bỏ không, không sử dụng được, cho thợ mộc, sắt vụn thuê".
Nếu nhìn hình ảnh này, ai cũng tưởng rằng, đây là một nhà xưởng xẻ gỗ, nhưng thực chất mục đích xây dựng ban đầu là để làm chợ.
Chợ biến thành nơi chứa đồ phế thải, chỗ đỗ xe, nơi nuôi nhốt động vật…
Chị Phạm Thị Hải (xã Cẩm Khê, tỉnh Phú Thọ) cho biết: "Xây xong họp chợ được 1 hay 2 lần gì đấy, cách đây mấy năm rồi không nhớ".
Tiền bạc và đất đai đã được đầu tư để dựng nên khu chợ này, nhưng thứ chưa thể dựng lên cho đến ngày hôm nay đó là sức sống của một khu chợ. Khi đến nay đã hơn 10 năm trôi qua, khu chợ này vẫn thiếu vắng cả người bán lẫn người mua.
Theo hồ sơ, khu chợ rộng gần 6.700 m², được xã giao khoán cho 2 cá nhân đầu tư xây dựng và khai thác trong 40 năm, kể từ năm 2013, đổi lại mỗi năm nộp ngân sách địa phương 8 triệu đồng.
Để dành đất xây chợ, nhưng cuối cùng, họp chợ lại không thành. Vì vậy, từ chợ biến thành nơi chứa đồ phế thải, chỗ đỗ xe, nơi nuôi nhốt động vật…
Không có người mua kẻ bán, một phần khu chợ được cải tạo thành phòng trọ. Để có thêm nguồn thu, dãy ki-ốt mặt đường cũng được cho thuê với giá khoảng 2 triệu đồng mỗi tháng một ô.
Không riêng chợ Thanh Nga, chợ Hưng Hóa, xã Tam Nông cũng rơi vào cảnh bỏ hoang suốt hơn một thập kỷ. Dự án khởi công năm 2008, quy mô hơn 11.000 m², nhưng đến nay mới hoàn thành một phần ki-ốt. Khu nhà vòm và chợ ngoài trời vẫn là những khoảng đất trống.
Chợ Hưng Hóa, xã Tam Nông, tỉnh Phú Thọ cũng rơi vào cảnh bỏ hoang suốt hơn một thập kỷ.
Ông Nguyễn Ngọc Minh (Phó Chủ tịch UBND xã Tam Nông, tỉnh Phú Thọ) cho biết: "UBND xã Tam Nông đang kiến nghị với các sở, ban ngành của tỉnh hướng dẫn các thủ tục thực hiện thu hồi dự án để tránh lãng phí về nguồn lực đất đai cũng như thuế thương mại của khu vực trung tâm xã Tam Nông".
Đến nay, dự án đã chậm tiến độ hơn 15 năm. Sự lãng phí vẫn đang hiện hữu trong từng mét vuông đất bỏ hoang. Tuy nhiên nghịch lý là, trong khi những khu chợ được đầu tư bài bản không có người họp, ngay bên ngoài, người dân vẫn phải tự tìm những khoảng đất trống ven đường để mua bán và mưu sinh hằng ngày.
Để chợ là nơi họp chợ
Có chợ nhưng vắng bóng người bán, người mua là một sự lãng phí. Vì sao nhiều khu chợ không thể vận hành như kỳ vọng? Đâu là giải pháp để những công trình được đầu tư, thực sự trở thành nơi họp chợ? Câu trả lời sẽ có trong phóng sự sau đây.
Từng được kỳ vọng sẽ nhộn nhịp người mua, kẻ bán, nhưng theo người dân địa phương, số phiên họp tại chợ Thanh Nga chỉ đếm trên đầu ngón tay.
Bà Vũ Thị Kim Lĩnh (xã Cẩm Khê, tỉnh Phú Thọ) chia sẻ: "Vì 2 chợ gần nhau quá. Người ta đi về chợ lớn, không về đây nữa thì không thành".
Những chia sẻ như vậy phần nào lý giải vì sao chợ Thanh Nga không thể duy trì hoạt động. Thực tế, chỉ trong bán kính khoảng 1km hiện đã có nhiều điểm giao thương. Trong khi chợ Thanh Nga bỏ hoang nhiều năm, chợ Cẩm Khê vẫn hoạt động.
Cùng với đó, một tổ hợp chợ kết hợp thương mại dịch vụ mới cũng vừa hoàn thành và chuẩn bị đưa vào khai thác. Tuy nhiên, việc chuyển các tiểu thương từ chợ cũ sang chợ mới vẫn còn những băn khoăn.
Chị Nguyễn Thị Hà (xã Cẩm Khê, tỉnh Phú Thọ) cho hay: "Chúng tôi ra họp để chuyển chợ, nhưng chỗ ngồi hẹp, không có để buôn bán được gì".
"Dân cư không có, đường cụt. Khu công nghiệp thì hết giờ họ về, đến giờ họ vào, không mua bán gì ở chợ, làm sao chúng tôi buôn bán được", bà Nguyễn Thị Kim Ngân (xã Cẩm Khê, tỉnh Phú Thọ) nói.
Với các tiểu thương, một khu chợ muốn tồn tại thì phải có người mua. Nếu vị trí hay khả năng kết nối giao thông chưa thuận lợi, việc thu hút người mua sẽ gặp nhiều khó khăn, dù cơ sở vật chất được đầu tư khang trang.
Theo UBND xã Cẩm Khê, sau quá trình lấy ý kiến, đa số tiểu thương đã đồng thuận với phương án di dời sang chợ mới. Để hỗ trợ hoạt động kinh doanh trong giai đoạn đầu, đơn vị quản lý chợ áp dụng chính sách miễn phí sử dụng điểm kinh doanh trong một năm và miễn phí trông giữ xe cho người dân đến tham quan, mua sắm.
"Trong kế hoạch phát triển chợ, chúng tôi sẽ tập trung vào rà soát, đánh giá hiệu quả sử dụng của các chợ cũng như nhu cầu để đưa ra được lộ trình đầu tư, cải tạo, nâng cấp, sửa chữa, xây mới", ông Đặng Việt Phương (Phó Giám đốc Sở Công Thương tỉnh Phú Thọ) thông tin.
Thực tế cho thấy, sức sống của một khu chợ không hình thành từ những dãy ki-ốt hay mái che được xây dựng mới, mà thứ quyết định là nhu cầu giao thương của người dân và tính toán phù hợp ngay từ khâu quy hoạch. Chỉ khi xuất phát từ nhu cầu thực tế, những khu chợ mới thực sự trở thành nơi họp chợ, để rồi phát huy hiệu quả, thay vì trở thành những công trình vắng bóng người như thực trạng đã diễn ra ở không ít địa phương trong thời gian qua.
Bình luận (0)