Ninh Bình: Kéo giảm tai nạn giao thông một cách bền vững

303 người tử vong sau 9 tháng

Những con số mới nhất về tình hình tai nạn giao thông (TNGT) trên địa bàn tỉnh Ninh Bình cho thấy một tín hiệu tích cực.

Theo Công an tỉnh, trong 9 tháng đầu năm 2026, toàn tỉnh xảy ra 495 vụ TNGT, làm 303 người chết và 310 người bị thương. So với cùng kỳ năm 2025, số vụ giảm 97, số người chết giảm 38 và số người bị thương giảm 65.

Trong số này, tai nạn đường bộ vẫn chiếm phần lớn với 486 vụ, làm 296 người chết và 309 người bị thương. Đường sắt xảy ra 8 vụ, làm 7 người chết, 1 người bị thương; đường thủy nội địa xảy ra 1 vụ, không có người chết và bị thương.

Đáng chú ý, TNGT không chỉ tập trung trên những tuyến giao thông huyết mạch. Trong 9 tháng, các tuyến đường giao thông nông thôn xảy ra 108 vụ, chiếm 22,2% tổng số vụ TNGT. Các tuyến thường xuyên xảy ra tai nạn còn có các Quốc lộ: 1A, 10, 21B, 38, 38B, tỉnh lộ 495B và tuyến đường bộ nối hai cao tốc Cầu Giẽ - Ninh Bình với Hà Nội - Hải Phòng.

Phía sau những con số ấy là những vụ tai nạn với hậu quả rất khác nhau, nhưng điểm chung là chỉ một khoảnh khắc thiếu quan sát, một hành vi vi phạm hoặc một quyết định thiếu an toàn cũng có thể để lại hậu quả lâu dài.

Tháng 7/2026, một vụ tai nạn liên hoàn xảy ra trên cao tốc Mai Sơn - Quốc lộ 45, đoạn qua phường Yên Sơn, tỉnh Ninh Bình, là một ví dụ.

Khoảng 12h10 ngày 19/7, một xe đầu kéo va vào đuôi một ô tô phía trước. Sau đó, xe đầu kéo tiếp tục va chạm với một phương tiện khác và đâm qua dải phân cách. Chiếc xe bị đẩy về phía trước, tiếp tục va chạm liên hoàn với 7 ô tô khác. Vụ tai nạn khiến 2 người bị thương nặng, 11 ô tô hư hỏng, thiệt hại tài sản ước khoảng 650 triệu đồng. Nguyên nhân sơ bộ được xác định là xe đầu kéo không giữ khoảng cách an toàn.

Vụ việc cho thấy trên những tuyến đường có tốc độ lưu thông cao, chỉ một lỗi về khoảng cách cũng có thể tạo ra chuỗi va chạm với nhiều phương tiện.

Những nguyên nhân vẫn hiện hữu

Nếu vụ tai nạn trên cao tốc cho thấy nguy cơ từ việc không giữ khoảng cách, thì một vụ việc khác được VTV phản ánh hồi tháng 6 lại đặt ra câu chuyện về trách nhiệm của gia đình trong việc quản lý phương tiện.

Ngày 6/6, Công an tỉnh Ninh Bình thông tin khởi tố một người mẹ về hành vi giao phương tiện cho người không đủ điều kiện điều khiển. Theo hồ sơ điều tra được công bố, người mẹ đã giao xe mô tô trên 50 cm³ cho con trai chưa đủ tuổi và chưa có giấy phép lái xe. Trong quá trình điều khiển xe, người con không giảm tốc độ, thiếu chú ý quan sát và không nhường đường, dẫn đến va chạm với một xe mô tô khác. Người điều khiển phương tiện còn lại bị thương với tỷ lệ tổn hại sức khỏe 74%. Người con cũng bị khởi tố về hành vi vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ.

Đây không chỉ là câu chuyện của một vụ tai nạn cụ thể. Nó cho thấy việc phòng ngừa TNGT phải bắt đầu từ trước khi phương tiện được đưa ra đường.

Báo cáo của ngành chức năng Ninh Bình cũng chỉ ra rằng bên cạnh những nguyên nhân khách quan như số lượng phương tiện tăng nhanh, kết cấu hạ tầng chưa đồng bộ, nguyên nhân chủ yếu vẫn liên quan đến ý thức chấp hành pháp luật của một bộ phận người tham gia giao thông.

Không chấp hành biển báo, đèn tín hiệu; chạy quá tốc độ; đi sai làn đường, phần đường... vẫn xảy ra.

Tại một số tuyến giao thông trọng điểm, những bất cập về tổ chức giao thông, điểm đen và điểm tiềm ẩn nguy cơ TNGT chưa được xử lý kịp thời. Tình trạng lấn chiếm lòng đường, vỉa hè để kinh doanh, họp chợ cũng tạo thêm những điểm xung đột giao thông.

Trong khi đó, tại khu vực nông thôn, những nguy cơ đôi khi lại xuất phát từ những hành vi tưởng như rất quen thuộc.

Tháng 5/2026, Báo Ninh Bình phản ánh tình trạng người dân tận dụng lòng, lề đường trên quốc lộ, tỉnh lộ và đường liên xã, liên thôn để phơi thóc, lúa trong mùa thu hoạch. Việc chiếm dụng mặt đường làm nơi phơi nông sản làm thu hẹp không gian lưu thông, tiềm ẩn nguy cơ va chạm giữa các phương tiện.

Những nguy cơ như vậy cho thấy bảo đảm an toàn giao thông không chỉ là nhiệm vụ của lực lượng Cảnh sát giao thông. Từ người lái xe, người dân ven đường đến chính quyền cơ sở, đơn vị quản lý hạ tầng, tất cả đều có vai trò trong việc loại bỏ những yếu tố có thể dẫn tới tai nạn.

Không để những con số giảm trở thành chủ quan

Trong 9 tháng đầu năm, lực lượng chức năng tỉnh Ninh Bình đã kiểm tra, lập biên bản xử lý 83.028 trường hợp vi phạm TTATGT, phạt tiền 204,2 tỷ đồng; tước giấy phép lái xe 583 trường hợp, tước 58 phù hiệu, 26 kiểm định; tạm giữ 17.382 phương tiện và trừ điểm giấy phép lái xe 14.635 trường hợp.

Những con số này cho thấy công tác tuần tra, kiểm soát đang được tăng cường. Tuy nhiên, xử phạt chỉ là một phần của bài toán.

Bởi nếu những vi phạm tiếp tục tái diễn thì nguy cơ tai nạn vẫn còn.

Từ thực tế đó, ngành chức năng Ninh Bình xác định cần tiếp tục triển khai đồng bộ nhiều nhóm giải pháp. Trong đó, lực lượng Cảnh sát giao thông sẽ duy trì tuần tra, kiểm soát theo chuyên đề, tập trung vào các hành vi là nguyên nhân trực tiếp dẫn đến TNGT như vi phạm nồng độ cồn, ma túy, tốc độ, tải trọng và các lỗi về làn đường, phần đường.

Cùng với xử lý vi phạm, việc rà soát hạ tầng, khắc phục điểm đen, điểm tiềm ẩn TNGT và xử lý tình trạng lấn chiếm hành lang an toàn giao thông được đặt ra như một nhiệm vụ thường xuyên.

Hệ thống camera giám sát cũng được tiếp tục triển khai để phục vụ xử lý vi phạm qua hình thức phạt nguội, qua đó nâng cao khả năng phát hiện và xử lý những hành vi vi phạm trên các tuyến đường.

Công tác quản lý vận tải cũng được siết chặt, từ đăng ký, đăng kiểm phương tiện đến đào tạo, sát hạch cấp giấy phép lái xe và quản lý hoạt động kinh doanh vận tải bằng ô tô.

Đặc biệt, thời gian cuối năm được dự báo là giai đoạn áp lực giao thông gia tăng. Nhu cầu vận chuyển hàng hóa tăng, lượng người và phương tiện về quê, đi lại trong các dịp lễ, Tết tăng theo. Việc sử dụng rượu, bia trong các cuộc gặp mặt, hội họp cũng được ngành chức năng nhận định là một trong những nguy cơ cần đặc biệt lưu ý.

Trước đó, từ ngày 26/8 đến 30/9/2026, Công an tỉnh Ninh Bình đã triển khai cao điểm bảo đảm TTATGT dịp Quốc khánh 2/9, Tháng cao điểm an toàn giao thông cho học sinh đến trường và tổng kiểm soát, xử lý vi phạm đối với phương tiện kinh doanh vận tải. Các hành vi như sử dụng rượu, bia khi lái xe, ma túy, chạy quá tốc độ, đi không đúng phần đường, làn đường được tập trung kiểm soát.

Mục tiêu kéo giảm TNGT cả 3 tiêu chí trong năm 2026 vì thế không chỉ được đặt lên vai lực lượng chức năng.

Mỗi tuyến đường an toàn hơn cần bắt đầu từ việc người lái xe tuân thủ tốc độ, giữ khoảng cách, không sử dụng rượu bia khi điều khiển phương tiện. Mỗi cổng trường an toàn hơn cần sự phối hợp của nhà trường, gia đình và chính quyền. Mỗi tuyến đường nông thôn an toàn hơn cần chấm dứt việc lấn chiếm lòng đường, phơi nông sản hay đặt vật cản trái quy định.

495 vụ tai nạn trong 9 tháng, 303 người không thể trở về nhà sau những hành trình. So với cùng kỳ, những con số đã giảm, nhưng khoảng cách để đạt mục tiêu an toàn giao thông bền vững vẫn còn rất lớn.

Khi ý thức của người tham gia giao thông được nâng lên, hạ tầng được khắc phục, những điểm nguy cơ được xử lý và việc thực thi pháp luật được duy trì nghiêm minh, việc giảm TNGT mới có thể trở thành kết quả bền vững, thay vì chỉ là những con số giảm theo từng thời điểm.