Ninh Bình tăng tốc phát triển hạ tầng số, thúc đẩy chính quyền số

Xác định hạ tầng số là nền tảng cho chuyển đổi số, Ninh Bình đang đẩy mạnh đầu tư, hoàn thiện đồng bộ hạ tầng viễn thông, dữ liệu và các nền tảng số dùng chung.

Từ mở rộng vùng phủ 5G, xóa "lõm sóng" đến chuẩn hóa, kết nối dữ liệu, tỉnh từng bước tạo nền móng cho chính quyền số, nâng cao chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp và mở rộng không gian phát triển kinh tế số.

Phủ rộng hạ tầng kết nối

Thời gian qua, Ninh Bình chủ động đầu tư vào trung tâm dữ liệu, hạ tầng viễn thông, dịch vụ công trực tuyến, an ninh mạng và nguồn nhân lực số, từng bước đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số trong hoạt động của cơ quan nhà nước, doanh nghiệp và đời sống người dân.

Đến nay, 100% xã, phường của tỉnh có cáp quang băng rộng đến thôn, xóm, tổ dân phố; mạng 4G phủ tới 100% dân số, khoảng 70% dân số được phủ sóng 5G. Toàn tỉnh có hơn 10.130 trạm BTS, trong đó 4.917 trạm 4G và 853 trạm 5G. Đáng chú ý, các doanh nghiệp viễn thông đã mở rộng mạng lưới tới khu vực rừng núi, góp phần xóa toàn bộ các điểm "trắng sóng" trên địa bàn.

Câu chuyện tại xã Cúc Phương cho thấy rõ hiệu quả của việc ưu tiên đầu tư hạ tầng số. Thời gian đầu sau sáp nhập, địa phương còn 4 điểm "lõm sóng" tại bản Sấm và thôn Nga, gây khó khăn cho việc triển khai các nhiệm vụ chuyển đổi số. Trước thực tế đó, Sở Khoa học và Công nghệ phối hợp với các doanh nghiệp viễn thông khảo sát, đánh giá hiện trạng, lắp đặt bổ sung trạm thu phát sóng di động và nâng cấp hạ tầng truyền dẫn. Đến đầu năm 2026, các điểm "lõm sóng" đã được khắc phục, đáp ứng nhu cầu thông tin liên lạc của người dân.

Tại bản Sấm, nơi trước đây gần như nằm trọn trong vùng "lõm sóng", việc tiếp cận các dịch vụ số từng gặp nhiều trở ngại. Khi hạ tầng viễn thông được đầu tư đồng bộ, gần 100% hộ dân trong bản có ít nhất một thành viên sử dụng điện thoại thông minh và biết cách tiếp cận các dịch vụ số do chính quyền, doanh nghiệp cung cấp.

Hạ tầng kết nối được cải thiện cũng tạo thêm cơ hội phát triển kinh tế cho người dân. Nhiều hộ kinh doanh dịch vụ phục vụ khách du lịch đã chủ động quảng bá, tiêu thụ sản phẩm địa phương và giới thiệu dịch vụ lưu trú trên các nền tảng số. Từ một khu vực gặp khó về kết nối, bản Sấm từng bước khai thác công nghệ để đưa sản phẩm, dịch vụ đến gần hơn với du khách, góp phần nâng cao thu nhập và đời sống người dân.

 Lấy dữ liệu làm nền tảng chính quyền số

Cùng với phát triển hạ tầng viễn thông, Ninh Bình đang chú trọng xây dựng hạ tầng dữ liệu và các nền tảng số dùng chung. Mạng truyền số liệu chuyên dùng đã được kết nối tới 100% cơ quan, đơn vị trong tỉnh. Trung tâm dữ liệu tỉnh được đầu tư, vận hành tại Sở Khoa học và Công nghệ, bảo đảm lưu trữ, khai thác, chia sẻ dữ liệu dùng chung liên tục 24/7; đồng thời tăng cường giám sát, phòng, chống mã độc, sao lưu và ứng cứu sự cố, góp phần bảo đảm an toàn, an ninh mạng.

Các nền tảng dùng chung như hệ thống quản lý văn bản và điều hành, hệ thống giải quyết thủ tục hành chính, cổng dịch vụ công được vận hành ngày càng hiệu quả. Sự kết hợp giữa hạ tầng kết nối, trung tâm dữ liệu, nền tảng số dùng chung và các giải pháp bảo đảm an toàn thông tin đang tạo nền móng để Ninh Bình triển khai hiệu quả mô hình chính quyền địa phương hai cấp, nâng cao chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp và thúc đẩy cải cách hành chính.

Đáng chú ý, tỉnh đang chuyển trọng tâm từ phát triển hạ tầng kết nối sang xây dựng hạ tầng dữ liệu trong từng ngành, từng địa phương. Nhiều chiến dịch trọng điểm được triển khai như "Xây dựng, hoàn thiện và làm sạch cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai"; "Chiến dịch 90 ngày làm sạch, làm giàu, chuẩn hóa dữ liệu của 12 cơ sở dữ liệu chuyên ngành y tế"; số hóa hồ sơ đảng viên, phát triển dữ liệu dân cư, định danh và xác thực điện tử.

Trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường, tỉnh tập trung cao độ xây dựng, hoàn thiện và làm sạch cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai. Các cơ sở dữ liệu chuyên ngành về tài nguyên, môi trường, lâm nghiệp, thủy sản, trồng trọt, chăn nuôi… được cập nhật, hoàn thiện thường xuyên. Trong khi đó, ngành Xây dựng tập trung hoàn thiện ba nhóm dữ liệu gồm quy hoạch nông thôn, dự án đầu tư xây dựng và hệ thống định mức, giá xây dựng.

Khi dữ liệu được chuẩn hóa, kết nối và chia sẻ, các cơ quan quản lý có thêm công cụ để ra quyết định dựa trên thông tin đầy đủ, chính xác; người dân và doanh nghiệp cũng có điều kiện tiếp cận dịch vụ công thuận tiện hơn. Đây là bước chuyển quan trọng từ số hóa quy trình sang xây dựng nền quản trị dựa trên dữ liệu.

Tạo nền tảng cho không gian phát triển mới 

Bên cạnh những kết quả đạt được, hạ tầng số của Ninh Bình vẫn đứng trước một số "nút thắt" về áp lực hạ tầng, tốc độ đổi mới công nghệ, chuẩn hóa và liên thông dữ liệu giữa các ngành, các cấp cũng như nguồn nhân lực chất lượng cao trong những lĩnh vực công nghệ mũi nhọn.

Để tháo gỡ các điểm nghẽn, hướng tới hạ tầng số phổ cập, đồng bộ, hiện đại, an toàn và bền vững, ngày 20/8/2026, UBND tỉnh ban hành Kế hoạch số 288/KH-UBND về phát triển hạ tầng số trên địa bàn tỉnh giai đoạn 2026-2030.

Theo mục tiêu đề ra, đến năm 2030, 100% dân số trưởng thành sử dụng điện thoại thông minh; 100% hộ gia đình được phủ internet băng rộng cáp quang; 99% dân số được phủ sóng 5G với tốc độ tối thiểu 100 Mb/s; hơn 70% dân số trưởng thành có chữ ký số hoặc chữ ký điện tử.

Không chỉ mở rộng hạ tầng viễn thông, tỉnh đặt mục tiêu phát triển mạnh hạ tầng dữ liệu và hạ tầng vật lý số, đồng thời huy động nguồn lực xã hội, khuyến khích doanh nghiệp tham gia đầu tư theo hình thức đối tác công - tư (PPP). Các công nghệ mới như 5G, 6G, trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn, Blockchain cũng được định hướng thử nghiệm, từng bước ứng dụng phù hợp với nhu cầu thực tiễn, gắn với đào tạo nguồn nhân lực và bảo vệ dữ liệu cá nhân.

Để hiện thực hóa mục tiêu, ngành khoa học và công nghệ phối hợp với các doanh nghiệp viễn thông tập trung hoàn thiện mạng băng rộng cố định đến hộ gia đình, cơ quan, đơn vị; ngầm hóa 100% mạng cáp ngoại vi viễn thông lắp mới. Tỉnh ưu tiên tốc độ truy nhập tối thiểu 1 Gb/s và tối ưu vùng phủ sóng 5G tại các khu vực đô thị, trung tâm hành chính, trường học, cơ sở y tế, khu công nghiệp, cụm công nghiệp và khu công nghệ cao.

Đáng chú ý, mỗi xã, phường được định hướng lắp đặt từ 1-2 trạm BTS có khả năng chịu được thiên tai cấp 4, qua đó tăng khả năng duy trì thông tin liên lạc phục vụ công tác chỉ đạo, điều hành trong các tình huống khẩn cấp. Cùng với đó, tỉnh tiếp tục thử nghiệm, từng bước đưa Trung tâm Giám sát, điều hành thông minh và Ứng dụng Công dân số Ninh Bình-S vào sử dụng; phát triển các nền tảng số cộng đồng như Bản đồ số hành chính tỉnh Ninh Bình, hạ tầng định danh, xác thực điện tử, thanh toán số, hóa đơn số, tích hợp và chia sẻ dữ liệu.

Phát triển hạ tầng số trên nền tảng dữ liệu cũng là cách Ninh Bình cụ thể hóa tinh thần xuyên suốt của Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị: không đầu tư dàn trải, không chạy theo công nghệ, mà lấy dữ liệu làm nền tảng, lấy nhu cầu của người dân, doanh nghiệp và yêu cầu quản trị của chính quyền làm trung tâm.

Từ hạ tầng kết nối đến hạ tầng dữ liệu, từ nền tảng dùng chung đến bảo đảm an toàn thông tin, Ninh Bình đang từng bước hình thành hệ sinh thái số đồng bộ. Đây không chỉ là điều kiện để xây dựng chính quyền số, nâng cao chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp, mà còn tạo nền tảng khai thác hiệu quả các nguồn lực khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, hỗ trợ doanh nghiệp tối ưu quy trình, giảm chi phí, tăng năng suất lao động và mở rộng không gian phát triển kinh tế số của tỉnh.