Say rượu nằm ngủ, cảnh báo nguy cơ sặc thức ăn vào phổi

Trung bình mỗi tháng, Khoa Hồi sức tích cực và Chống độc, Bệnh viện Đa khoa Xanh Pôn (Hà Nội) tiếp nhận khoảng 3-4 trường hợp liên quan đến hậu quả của việc sử dụng rượu. Một số người bệnh diễn tiến nặng do mất ý thức, nôn và sặc chất nôn vào đường hô hấp.

Theo BS Nguyễn Ngọc Minh Châu, rượu ức chế hệ thần kinh trung ương. Khi nồng độ cồn trong máu tăng cao, phản xạ ho và nuốt có thể suy giảm, làm giảm khả năng tự bảo vệ đường thở. Nếu người say nôn khi đang nằm ngửa, dịch dạ dày và thức ăn có thể đi vào đường hô hấp, gây tổn thương phổi và suy hô hấp.

Một nam giới ngoài 40 tuổi, có tiền sử tăng huyết áp, được đưa đến Bệnh viện Đa khoa Xanh Pôn sau khi uống nhiều rượu. Người bệnh mất ý thức, nôn nhiều, tím tái và khó thở. Khi nhập viện, người bệnh hôn mê sâu, phổi có ran ẩm hai bên, SpO₂ khi thở khí phòng chỉ 38%. Xét nghiệm cho thấy nồng độ cồn trong máu rất cao.

Các bác sĩ chẩn đoán suy hô hấp cấp, viêm phổi do hít phải thức ăn và chất nôn, kèm ngộ độc ethanol. Người bệnh được đặt nội khí quản, hút dịch đường thở, thở máy, bù dịch, điều trị kháng sinh và chuyển Khoa Hồi sức tích cực và Chống độc.

Chụp CT lồng ngực cho thấy các vùng đông đặc và kính mờ ở phía sau hai phổi, phù hợp với tổn thương do hít phải chất nôn.

Bác sĩ lưu ý không nên nhầm tình trạng mất ý thức do rượu với ngủ say. Khi người uống rượu lơ mơ, không đáp ứng hoặc bất tỉnh, cần coi đây là tình trạng có nguy cơ cấp cứu.

Khi người say giảm ý thức, cần đặt nằm nghiêng sang một bên, giữ đầu và vai ở tư thế phù hợp, luôn có người theo dõi và giữ ấm. Không để người say nằm ngửa, không cố gây nôn khi người bệnh đã giảm ý thức hoặc bất tỉnh, không tự dùng thuốc "giải rượu" và không cho người say tắm.

Cần gọi cấp cứu 115 hoặc đưa người bệnh đến cơ sở y tế ngay khi người bệnh không đánh thức được, thở chậm hoặc ngắt quãng, tím tái, nôn nhiều khi đang lơ mơ, co giật hoặc lạnh bất thường.

Khi đến bệnh viện, gia đình cần cung cấp thông tin về loại rượu, lượng và thời điểm uống. Nếu sử dụng rượu không rõ nguồn gốc, rượu ngâm hoặc người bệnh đang dùng thuốc, cần thông báo cho nhân viên y tế để hỗ trợ chẩn đoán và xử trí.