Tạo cơ hội phát triển cho cán bộ làm tốt, nghiên cứu cơ chế cho viên chức cấp xã

Cán bộ có năng lực ở cơ sở phải được ưu tiên quy hoạch và bổ nhiệm

Tại phiên thảo luận về tình hình kinh tế - xã hội của Quốc hội chiều 30/10, đại biểu Trần Thị Thu Phước (Đoàn Quảng Ngãi) đánh giá cao chính sách tăng phụ cấp công vụ đối với cán bộ, công chức cấp xã từ 25% lên 55%. Dù vậy, đại biểu lưu ý điều cần quan tâm hơn lúc này là hiệu quả sau đầu tư và khả năng duy trì kết quả lâu dài.

Sau sắp xếp đơn vị hành chính, số thôn, tổ dân phố giảm hơn 46% cùng với việc phân cấp thêm nhiều thủ tục về địa phương khiến khối lượng công việc cấp xã ngày càng lớn. Việc tăng phụ cấp là hoàn toàn cần thiết, nhưng theo đại biểu, tăng thu nhập mới chỉ giải quyết được một phần của bài toán.

"Điều người dân quan tâm là sau khi chính sách được thực hiện, thủ tục có nhanh hơn không, công việc có được giải quyết dứt điểm hơn không và thái độ phục vụ có tốt hơn không", đại biểu Phước chia sẻ. 

Đại biểu cho rằng nếu cơ chế đánh giá vẫn tính bình quân thì khó tạo động lực cho người làm tốt và chưa đủ sức buộc người làm chưa tốt thay đổi.

Đại biểu Trần Thị Thu Phước đề nghị cần cụ thể hóa Nghị quyết 30 của Trung ương về xây dựng đội ngũ cán bộ các cấp theo ba hướng trọng tâm. Thứ nhất, phải kiên quyết gắn một phần thu nhập tăng thêm với kết quả công việc có thể đo lường được, như tỷ lệ hồ sơ giải quyết đúng hạn, mức độ hài lòng của người dân và số vụ việc được xử lý dứt điểm tại xã. Các tiêu chí này phải rõ ràng, bám sát đặc thù từng địa bàn, tuyệt đối tránh tình trạng chạy theo thành tích hoặc đẻ thêm các thủ tục đánh giá hình thức.

Thứ hai, phải tạo cơ hội phát triển rộng mở cho người làm tốt. Những cán bộ có năng lực, đạt kết quả thực chất ở cơ sở phải được ưu tiên đào tạo, quy hoạch và bổ nhiệm. Cùng với đó, cần sớm hoàn thiện cơ chế luân chuyển hai chiều giữa cấp tỉnh và cấp xã. Không thể chỉ yêu cầu cán bộ cơ sở gánh vác thêm nhiệm vụ mà thiếu đi các điều kiện nâng cao năng lực, bởi làm như vậy sẽ khó giữ được người giỏi gắn bó lâu dài. 

Thứ ba, đại biểu đề cao trách nhiệm của người đứng đầu. Thực tiễn đã chứng minh, khi lãnh đạo trực tiếp sâu sát xuống địa phương, nhiều vướng mắc đã được tháo gỡ nhanh chóng. Cách làm này cần được duy trì thành nền nếp thông qua quy chế rõ ràng về lịch đi cơ sở, nội dung làm việc và thời hạn xử lý. 

Cần sớm xây dựng cơ chế chính sách phù hợp đối với viên chức cấp xã

Cũng liên quan nội dung này, đại biểu Nguyễn Thị Yến Nhi (Đoàn Vĩnh Long) đề nghị cần nhìn nhận đầy đủ vai trò của đội ngũ viên chức cấp xã. Đây là lực lượng đang trực tiếp đảm nhiệm các lĩnh vực thiết yếu như văn hóa, nông nghiệp, môi trường và cũng là những người trực tiếp đưa chủ trương, chính sách vào cuộc sống.

Thực tế hiện nay, theo Nghị định 381, chế độ phụ cấp công vụ tăng lên 55% chỉ áp dụng cho cán bộ, công chức cấp xã. Trong khi đó, viên chức làm việc tại các đơn vị sự nghiệp công lập tuyến xã lại chưa thuộc đối tượng áp dụng. Đại biểu Yến Nhi phân tích, các đơn vị này hầu như chỉ thực hiện nhiệm vụ chính trị, không có nguồn thu để cải thiện thu nhập, trong khi bản thân viên chức vẫn phải chịu áp lực công việc khổng lồ không kém gì cán bộ, công chức.

"Tôi cho rằng khác nhau về vị trí pháp lý và chế độ quản lý không có nghĩa là có thể bỏ qua yêu cầu về công bằng, hợp lý trong chính sách đãi ngộ. Việc bỏ qua một nhóm đối tượng có điều kiện làm việc tương đồng sẽ rất dễ phát sinh tâm tư, làm thui chột động lực và ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng giữ chân người có chuyên môn của các địa phương", đại biểu Quốc hội đoàn Vĩnh Long cho biết.

Đại biểu Nguyễn Thị Yến Nhi đã kiến nghị Chính phủ cần sớm nghiên cứu, xây dựng cơ chế chính sách phù hợp đối với viên chức làm việc tại cấp xã. Trước mắt, các cơ quan chức năng cần khẩn trương đánh giá khả năng áp dụng một mức phụ cấp đặc thù hoặc khoản hỗ trợ hằng tháng đối với những vị trí viên chức có khối lượng công việc lớn, yêu cầu chuyên môn cao và trực tiếp phục vụ người dân. Việc xây dựng chính sách phải bám sát thực tiễn, căn cứ vào tính chất công việc, mức độ trách nhiệm, thu nhập hiện có và khả năng cân đối ngân sách để xác định rõ đối tượng cũng như điều kiện thụ hưởng.

Về lâu dài, khi Chính phủ xây dựng và triển khai đề án cải cách chính sách tiền lương tổng thể, đại biểu cho rằng cần phải đánh giá đồng thời chính sách đối với cả cán bộ, công chức và viên chức cấp xã. Việc đối chiếu này phải dựa trên vị trí việc làm, khối lượng trách nhiệm và điều kiện thực thi nhiệm vụ. Đối với những vị trí có tính chất công việc tương đương nhau, dứt khoát phải có phương án bảo đảm sự tương quan về thu nhập hợp lý để tạo khối đoàn kết, thống nhất trong hệ thống chính trị cơ sở.

"Điều cần hướng tới không phải là áp dụng một mức phụ cấp giống nhau cho mọi đối tượng, mà là xây dựng cơ chế đãi ngộ công bằng, có căn cứ, phản ánh đúng giá trị công việc, trách nhiệm và đóng góp của từng nhóm", đại biểu Yến Nhi nhấn mạnh.