Người đi xe buýt, metro tăng đột biến
Trong bối cảnh giá xăng dầu biến động và tình trạng ùn tắc giao thông ngày càng gia tăng, lượng hành khách sử dụng phương tiện công cộng tại các đô thị lớn như Hà Nội và TP Hồ Chí Minh đang tăng mạnh. Xu hướng chuyển dịch từ phương tiện cá nhân sang metro và xe buýt ngày càng rõ rệt, cho thấy sự thay đổi trong thói quen đi lại của người dân.
Ghi nhận thực tế tại Hà Nội cho thấy, nhiều người lựa chọn metro và xe buýt vừa tiết kiệm chi phí, vừa thuận tiện và chủ động về thời gian. Anh Phạm Văn Đôn, hành khách đi metro chia sẻ: “Từ khi giá xăng dầu lên tôi chuyển sang đi metro. Tôi không còn gặp cảnh tắc đường và cũng không mất thời gian đổ xăng”.
Cùng quan điểm, chị Cấn Thị Thu Hiền cho biết: “Từ nhà tôi đến cơ quan, nếu đi đường bộ, tôi thường xuyên gặp cảnh ùn tắc. Tôi chuyển sang đi tàu điện vì tiết kiệm được thời gian di chuyển trên đường, phù hợp và tiện lợi”. Trong khi đó, chị Lưu Thị Đào chia sẻ lý do chuyển sang xe buýt: “Giá xăng cao, giao thông không thuận tiện nên tôi không lái xe nữa mà đi xe buýt”.
Người đi xe buýt và Metro đang tăng đột biến.
Xu hướng trên không chỉ diễn ra ở Hà Nội, mà còn rõ nét tại TP Hồ Chí Minh. Cụ thể, lượng người sử dụng tuyến tàu điện Bến Thành - Suối Tiên đang tăng mạnh, đạt gần 70.000 lượt mỗi ngày. Theo đơn vị vận hành, từ đầu tháng 3 đến nay, lượng khách đi metro tăng rõ rệt và duy trì ổn định, với hơn 486.000 lượt trong tuần gần nhất.
Hiện trung bình ở Hà Nội mỗi ngày có hơn 80.000 lượt hành khách sử dụng tàu điện trên cao, thay vì khoảng 30.000 lượt so với trước tháng 3. Việc này đã nâng công suất khai thác từ 30 đến hơn 60% cho 2 tuyến đường sắt trên cao tại Hà Nội vào những giờ cao điểm.
Song song với metro, hệ thống xe buýt cũng ghi nhận sự gia tăng hành khách, đặc biệt tại các khu vực có kết nối thuận tiện với nhà ga. Nhiều người dân cho biết, việc sống gần ga tàu giúp họ dễ dàng kết hợp các phương tiện công cộng, đồng thời ngày càng nhiều người xung quanh cũng chuyển sang lựa chọn này.
Các chuyên gia nhận định, biến động giá nhiên liệu đang trở thành “cú hích” khiến người dân thay đổi thói quen di chuyển. Tuy nhiên, để xu hướng này duy trì bền vững, cần tiếp tục nâng cao chất lượng dịch vụ, tăng cường kết nối và mở rộng mạng lưới giao thông công cộng.
Áp lực hạ tầng và bài toán phát triển bền vững
Có thể thấy, sự gia tăng nhanh chóng của hành khách sử dụng xe buýt và metro đang tạo ra áp lực không nhỏ lên hệ thống giao thông công cộng hiện hữu. Nguy cơ quá tải, đặc biệt trong giờ cao điểm ngày càng rõ rệt. Nếu chất lượng dịch vụ không được cải thiện tương xứng, xu hướng chuyển dịch sang phương tiện công cộng rất dễ bị đảo ngược khi các yếu tố như giá nhiên liệu hay điều kiện đi lại thay đổi.
Một trong những rào cản lớn hiện nay là khả năng kết nối, bài toán “chặng đầu - chặng cuối” vẫn chưa được giải quyết hiệu quả. Tại TP Hồ Chí Minh, việc thí điểm làn xe đạp trên đại lộ Mai Chí Thọ bước đầu cho thấy tín hiệu tích cực, nhưng do thiếu kết nối liên tục nên chưa phát huy hết hiệu quả. TP Hồ Chí Minh đang có kế hoạch sẽ kéo dài làn xe đạp thêm 4,5 km theo hai hướng. Một nhánh dài khoảng 2km dọc đại lộ Mai Chí Thọ, kết nối trực tiếp đến tuyến metro số 1. Nhánh còn lại dài khoảng 2,5km dẫn về công viên bờ sông Sài Gòn trong Khu đô thị mới Thủ Thiêm.
Trong khi đó, tại Hà Nội, mô hình xe đạp điện công cộng vẫn chưa thu hút được đông đảo người dân. Nguyên nhân chủ yếu đến từ hạ tầng thiếu đồng bộ, thiếu làn đường an toàn, kết nối yếu với các phương tiện công cộng khác và trải nghiệm sử dụng chưa thuận tiện.
Sự gia tăng hành khách hiện nay là cơ hội quan trọng để thúc đẩy chuyển đổi sang mô hình giao thông xanh và bền vững.
Theo TS Phan Lê Bình - Chuyên gia giao thông, Trưởng Đại diện Văn phòng tư vấn OCG (Nhật Bản), phương tiện chính để người dân tiếp cận nhà ga đường sắt đô thị vẫn là đi bộ, nhưng xe đạp cũng chiếm một tỷ lệ không nhỏ. Ông nhấn mạnh: “Đối với xe đạp, ngoài tuyến đường dành riêng để đến nhà ga, một yếu tố quan trọng là địa điểm trông giữ xe trong thời gian người dân sử dụng đường sắt đô thị. Hiện nay, xung quanh các nhà ga cơ bản còn thiếu diện tích để trông giữ”.
Cũng theo ông Bình, ngay cả trong điều kiện chưa thể bố trí đầy đủ làn đường riêng cho xe đạp, việc đảm bảo không gian gửi xe thuận tiện vẫn là giải pháp thiết thực, góp phần khuyến khích người dân sử dụng kết hợp nhiều loại hình giao thông.
Đối với hạ tầng giao thông đường bộ, ông cho rằng cần tận dụng cơ hội từ các dự án đang triển khai. “Hiện nay chúng ta đang cấp tập làm nhiều công trình như Vành đai 1, Vành đai 2,5 và Vành đai 4 của Hà Nội. Ngay từ giai đoạn đầu khi đưa vào khai thác, nên dành hẳn một làn trên các tuyến mới cho xe buýt. Làm được như vậy, người dân sẽ không phản đối việc ưu tiên làn riêng cho xe buýt, từ đó từng bước thu hút thêm hành khách”, ông Mai nhận định.
Các chuyên gia cũng cho rằng, để giao thông công cộng trở thành lựa chọn lâu dài, yếu tố quyết định không chỉ là chi phí mà còn là trải nghiệm. Một hệ thống hiệu quả cần đảm bảo đúng giờ, ổn định, kết nối thuận tiện, an toàn, sạch sẽ và dễ tiếp cận thông tin.
Sự gia tăng hành khách hiện nay là cơ hội quan trọng để thúc đẩy chuyển đổi sang mô hình giao thông xanh và bền vững. Tuy nhiên, để xu hướng này duy trì lâu dài, các đô thị cần triển khai đồng bộ nhiều giải pháp: phát triển hạ tầng liên thông, tăng cường kết nối chặng đầu - chặng cuối, ứng dụng công nghệ và nâng cao chất lượng dịch vụ.
Bình luận (0)