Thẩm phán liên bang Mỹ chặn chính sách trục xuất người nhập cư trái phép sang “nước thứ ba”

(Ảnh minh họa: Anadolu)

Vị thẩm phán này cho rằng chính sách của chính quyền Tổng thống Donald Trump cho phép nhanh chóng trục xuất người nhập cư sang các nước thứ ba mà họ không có mối liên hệ trước đó là trái pháp luật, đồng thời nhấn mạnh những người bị trục xuất phải được thông báo đầy đủ và có cơ hội thực chất để khiếu nại.

Trong phán quyết được xem là quyết định cuối cùng về nội dung vụ kiện, Thẩm phán Tòa án Quận Liên bang Brian Murphy nêu rõ: "Vụ việc này đặt ra câu hỏi liệu chính phủ có thể, mà không thông báo, trục xuất một người đến nhầm quốc gia, hoặc đến một nước nơi họ có khả năng bị bức hại hay tra tấn, qua đó tước đi cơ hội tìm kiếm các biện pháp bảo vệ mà họ đương nhiên được hưởng hay không".

Vụ kiện bắt nguồn từ sự việc hồi tháng 3/2025, khi 8 người di cư bị đưa khỏi Mỹ với điểm đến dự kiến là Nam Sudan, nhưng sau đó bị chuyển hướng tới Djibouti. Theo hồ sơ lệnh trục xuất cuối cùng, cả Nam Sudan và Djibouti đều không phải là quốc gia được ghi nhận là điểm đến. Các tổ chức bảo vệ quyền người nhập cư đã đệ đơn kiện, yêu cầu đưa những người này trở lại Mỹ để được bảo đảm quyền tố tụng theo đúng quy định.

Trước đó, Bộ An ninh Nội địa Mỹ (DHS) ban hành chính sách cho phép trục xuất người nhập cư mà không cần thêm thủ tục, nếu Mỹ nhận được cam kết từ quốc gia tiếp nhận rằng những người bị trục xuất sẽ không bị bức hại hoặc tra tấn. Tuy nhiên, Thẩm phán Murphy cho rằng chính sách này không đáp ứng yêu cầu về thủ tục tố tụng được bảo đảm trong Hiến pháp Mỹ.

Ông nhận định chính sách trên thay thế các biện pháp bảo vệ do Quốc hội quy định bằng những cam kết thiếu minh bạch, đồng thời đặt ra nhiều câu hỏi về tính xác thực và cách thức áp dụng các bảo đảm này. Theo thẩm phán, việc đẩy nhanh trục xuất đã bỏ qua hoàn cảnh của nhiều người nhập cư từng được hưởng quy chế bảo vệ, trong khi họ có thể đối mặt nguy cơ bị bức hại tại các quốc gia khác.

Chính quyền Tổng thống Trump dự kiến sẽ kháng cáo và có thể đưa vụ việc lên Tòa án Tối cao Mỹ để xem xét phúc thẩm. Trước đó, Tòa án Tối cao từng can thiệp, hủy bỏ lệnh cấm tạm thời do Thẩm phán Murphy ban hành hồi tháng 4 nhằm ngăn DHS trục xuất người di cư sang nước thứ ba.

Trong phán quyết mới nhất, Thẩm phán Murphy cho phép DHS tạm hoãn thi hành quyết định trong 15 ngày để tạo điều kiện cho chính phủ kháng cáo. Tuy nhiên, ông lưu ý việc cho phép tạm hoãn như vậy "không phải là thông lệ thông thường", song được thực hiện do tính chất đặc biệt của vụ việc.

Phán quyết được cho là có tác động đáng kể đến chính sách nhập cư của Mỹ, đặc biệt trong bối cảnh các biện pháp kiểm soát biên giới và trục xuất tiếp tục là vấn đề gây tranh cãi sâu sắc trên chính trường nước này.