"Thanh âm nguồn cội” thắp lửa di sản, kết nối cộng đồng Đất Tổ

Đây là hoạt động nhằm tôn vinh và quảng bá các giá trị văn hóa độc đáo, đặc sắc trong đời sống tinh thần của nhân dân vùng Đất Tổ trong dịp Giỗ tổ Hùng Vương – Lễ hội Đền Hùng – Tuần Văn hóa, Du lịch Đất Tổ năm 2026, nhằm tôn vinh và quảng bá những giá trị văn hóa truyền thống đặc sắc trong đời sống tinh thần của nhân dân Phú Thọ – vùng đất cội nguồn của dân tộc Việt Nam.

Phát biểu tại chương trình, ông Nguyễn Huy Ngọc – Phó Chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ nhấn mạnh, Phú Thọ là vùng đất cội nguồn, nơi hội tụ khí thiêng sông núi, đất phát tích của dân tộc Việt Nam, vùng đất khởi thủy của người Việt cổ. Với bề dày hàng nghìn năm lịch sử, Phú Thọ sở hữu hệ thống di sản văn hóa phong phú, đồ sộ cả về số lượng lẫn giá trị.

Lễ hội văn hóa dân gian đường phố có sự tham gia của 18 Đoàn đại diện cho 18 cụm xã, phường trên địa bàn tỉnh, với hơn 1.500 nghệ nhân, diễn viên quần chúng tham gia biểu diễn, tái hiện các lễ hội văn hóa truyền thống đặc sắc, trình diễn các loại hình nghệ thuật dân gian, trò chơi trò diễn độc đáo. Đây chính là những nghệ nhân, nhân dân từ khắp các làng quê vùng Đất Tổ, là chủ thể tham gia thực hành, bảo tồn và quảng bá di sản văn hoá vật thể, phi vật thể quý báu của quê hương.

Điểm nhấn của chương trình là 18 xe mô hình trình diễn của các Đoàn được thiết kế công phu và kỹ lưỡng, mang tính đặc trưng, đậm chất văn hoá truyền thống của các địa phương sẽ tạo nên một bức tranh văn hoá đa sắc màu, sinh động, hấp dẫn, thể hiện những nét đặc sắc của văn hóa vùng Đất Tổ.

Nội dung trình diễn của các đoàn tại lễ hội năm nay được dàn dựng công phu, phong phú và giàu bản sắc, trải dài từ tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương, Hát Xoan Phú Thọ, đến những tích xưa như lễ hội Vua Hùng dạy dân cấy lúa. Bên cạnh đó là sự hiện diện của nhiều lễ hội tiêu biểu vùng trung du và miền núi phía Bắc như Lễ hội Tây Thiên, Trò Trám, lễ Khai hạ của người Mường, Lễ hội Xên Mường, Gầu Tào… tạo nên bức tranh văn hóa đa dạng, giàu màu sắc.

Không chỉ dừng lại ở việc tái hiện các nghi lễ, lễ hội còn mang đến những lát cắt sinh động về đời sống lao động, sản xuất của người dân qua các hoạt động như trình diễn nghề truyền thống, trò chơi dân gian, trong đó có nghề làm nón lá Sai Nga. Tất cả đã góp phần khắc họa rõ nét đời sống văn hóa phong phú, gắn bó mật thiết giữa con người với thiên nhiên, cộng đồng và cội nguồn dân tộc.

Trong không gian đêm lung linh, lễ hội mở ra một "sân khấu" lớn giữa lòng đô thị, nơi truyền thống và hiện đại giao thoa. Trang phục dân tộc rực rỡ, đạo cụ trình diễn công phu cùng những làn điệu dân gian quen thuộc đã góp phần tái hiện những huyền tích về cội nguồn dân tộc một cách gần gũi, dễ cảm nhận. Người dân không chỉ là khán giả mà còn trực tiếp hòa mình vào dòng chảy văn hóa, cùng nhảy múa, cổ vũ, tạo nên bầu không khí náo nhiệt, gắn kết cộng đồng.

Chia sẻ cảm xúc khi tham dự lễ hội, chị Đặng Thủy Tiên (Phú Thọ) cho biết: "Tôi thực sự ấn tượng với quy mô và sự đầu tư của chương trình. Mỗi đoàn đều có nét riêng rất rõ, từ trang phục, âm nhạc đến cách dàn dựng. Không khí rất vui, rất gần gũi, khiến tôi cảm nhận rõ hơn về văn hóa truyền thống của vùng Đất Tổ".

Còn chị Nguyễn Tuyết Nhung (du khách đến từ Tuyên Quang) lần đầu đến Phú Thọ dịp Giỗ Tổ chia sẻ: "Tôi từng xem nhiều lễ hội, nhưng lễ hội đường phố ở đây mang màu sắc rất đặc biệt. Không chỉ biểu diễn mà còn có sự tham gia của người dân, tạo cảm giác ai cũng là một phần của lễ hội. Đây thực sự là trải nghiệm đáng nhớ".

Thông qua hoạt động này, Ban tổ chức mong muốn lan tỏa sâu giá trị truyền thống "Uống nước nhớ nguồn", tưởng nhớ công lao dựng nước và giữ nước của các Vua Hùng và các thế hệ cha ông trong lịch sử dân tộc Việt Nam, đồng thời, tôn vinh và quảng bá giá trị di sản văn hóa trên quê hương đất Tổ.

Đồng thời, giới thiệu đến du khách một không gian văn hóa đặc sắc, nơi quá khứ và hiện tại giao thoa, nơi những huyền tích về cội nguồn dân tộc được tái hiện bằng ngôn ngữ nghệ thuật đương đại, tạo cơ hội để du khách trực tiếp tham gia, cảm nhận và khám phá chiều sâu văn hóa truyền thống của vùng Đất Tổ.

Qua đó, góp phần giới thiệu, quảng bá hình ảnh Phú Thọ mới – nơi hội tụ bản sắc kết nối di sản, trung tâm du lịch văn hóa – tâm linh quan trọng của cả nước; đồng thời thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.