Tháo gỡ vướng mắc trong quản lý phòng cháy, chữa cháy

Hy Ngày 10/9, tại Hà Nội, trong khuôn khổ Triển lãm quốc tế SECUTECH VIETNAM 2026 đã diễn ra Diễn đàn Đối thoại với Doanh nghiệp, Hiệp hội Doanh nghiệp về công tác phòng cháy, chữa cháy (PCCC). Sự kiện quy tụ đại diện Cục Cảnh sát PCCC và CNCH (Bộ Công an), Bộ Công Thương, Bộ Xây dựng, Hiệp hội PCCC và CNCH Việt Nam, cùng đông đảo địa phương, doanh nghiệp và tổ chức quốc tế.

Phát biểu khai mạc, ông Nguyễn Đỗ Tùng Cương, Chủ tịch Hiệp hội PCCC và CNCH Việt Nam cho biết, Luật PCCC và CNCH 2024 (có hiệu lực từ 1/7/2025) cùng các văn bản hướng dẫn đã cắt giảm 75% thủ tục hành chính, bãi bỏ quy định kinh doanh dịch vụ PCCC là ngành nghề có điều kiện. Những đổi mới này hướng tới giảm chi phí tuân thủ, tăng tính chủ động và tự chịu trách nhiệm cho cơ sở.

Tuy nhiên, việc triển khai từ đầu năm 2026 phát sinh ba nhóm vướng mắc chính: Sự giao thoa giữa pháp luật về PCCC, CNCH với pháp luật xây dựng. Việc áp dụng, cập nhật các tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật mới. Thủ tục cấp phép lưu thông, quản lý chất lượng đối với phương tiện, thiết bị, vật liệu PCCC.

Tại diễn đàn, các doanh nghiệp tập trung phản ánh khó khăn về thủ tục vật liệu PCCC, cơ chế hậu kiểm sau khi loại bỏ kiểm tra nghiệm thu, và việc công nhận kết quả chứng nhận theo tiêu chuẩn quốc tế.

Nhấn mạnh nguyên tắc giảm tiền kiểm nhưng không giảm yêu cầu an toàn, Đại tá Hoàng Ngọc Huynh, Phó Cục trưởng Cục Cảnh sát PCCC và CNCH chỉ rõ, trách nhiệm bảo đảm công trình tuân thủ quy định hiện được đặt hoàn toàn vào chủ đầu tư. Cơ quan công an không làm thay việc chọn nhà thầu, tư vấn hay đánh giá năng lực đơn vị thực hiện, mà sẽ tiến hành kiểm tra hậu kiểm sau khi công trình vận hành.

Liên quan đến khía cạnh kỹ thuật, Phó Viện trưởng Viện Khoa học Công nghệ Xây dựng (IBST) Cao Duy Khôi lưu ý hai điểm cốt lõi: một là kết quả thử nghiệm cũ về nguyên tắc vẫn có hiệu lực nếu sản phẩm giữ nguyên đặc tính; hai là việc áp dụng tiêu chuẩn quốc tế phải được sàng lọc để tương thích với hệ thống quy chuẩn trong nước chứ không thể tiếp thu nguyên trạng.

Diễn đàn đã thống nhất 5 nhóm vấn đề trọng tâm cần tiếp tục xử lý, bao gồm: quản lý phương tiện/vật liệu PCCC; PCCC và CNCH trong quản lý dự án xây dựng; phân định trách nhiệm khi hậu kiểm; áp dụng tiêu chuẩn kỹ thuật; và định hướng ứng dụng công nghệ số, giải quyết nguy cơ mới từ pin lithium, xe điện, hệ thống lưu trữ năng lượng.

Thiếu tướng Dương Đức Hải, Cục trưởng Cục Cảnh sát PCCC và CNCH nhấn mạnh, điểm cốt lõi của cải cách là chuyển từ kiểm soát bằng thủ tục sang quản lý dựa trên rủi ro và trách nhiệm. Tính đến nay, Bộ Công an đã cắt giảm 27/36 thủ tục hành chính trong lĩnh vực PCCC, tiếp tục cắt giảm thêm 3 thủ tục trong các tháng đầu năm 2026 và ban hành Quyết định 4118 (ngày 29/6/2026) nhằm chuẩn hóa toàn bộ quy trình, thủ tục mới.