Vi khuẩn đường ruột gây viêm màng não nguy hiểm

Người bệnh T.Q.L. (72 tuổi, quê Ninh Bình) khởi phát với triệu chứng đau đầu, ý thức chậm dần trong khoảng hai ngày trước khi nhập viện. Tại bệnh viện tuyến tỉnh, kết quả chọc dịch não tủy cho thấy tình trạng viêm màng não mủ. Dù được điều trị tích cực, người bệnh nhanh chóng rơi vào sốc nhiễm khuẩn, tụt huyết áp, phải đặt nội khí quản, thở máy và dùng thuốc vận mạch trước khi chuyển đến Trung tâm Hồi sức tích cực.

Ngay sau khi tiếp nhận, các bác sĩ tiến hành chọc lại dịch não tủy để định danh tác nhân gây bệnh và làm kháng sinh đồ. Kết quả xác định vi khuẩn E. coli là nguyên nhân gây viêm màng não. Tuy nhiên, việc vi khuẩn vốn thường cư trú trong đường tiêu hóa xuất hiện trong dịch não tủy khiến các bác sĩ đặt nghi vấn về một yếu tố thuận lợi phía sau.

Mở rộng xét nghiệm, ekip phát hiện người bệnh dương tính với giun lươn. Theo BS Nguyễn Đức Hiếu, Trung tâm Hồi sức tích cực, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, giun lươn không trực tiếp gây viêm màng não. Tuy nhiên, ở những trường hợp tăng nhiễm hoặc nhiễm lan tỏa, ấu trùng giun có thể xuyên qua thành ruột, mang theo các vi khuẩn Gram âm đường ruột như E. coli vào máu, từ đó gây nhiễm khuẩn huyết và thậm chí viêm màng não.

Các bác sĩ cho biết giun lươn là loại ký sinh trùng có khả năng tự tái nhiễm và tồn tại trong cơ thể nhiều năm mà hầu như không gây triệu chứng rõ rệt. Khi sức đề kháng suy giảm, đặc biệt ở người cao tuổi hoặc có bệnh nền như xơ gan, ký sinh trùng có thể tăng sinh mạnh, làm tăng nguy cơ xảy ra các biến chứng nhiễm khuẩn nghiêm trọng.

Sau khi được điều trị bằng kháng sinh theo kháng sinh đồ, kết hợp thuốc điều trị giun lươn và hồi sức tích cực, tình trạng nhiễm trùng của người bệnh dần cải thiện. Sau gần 12 ngày điều trị, bệnh nhân tỉnh táo, được rút ống nội khí quản, ngừng hoàn toàn thuốc vận mạch và chỉ còn hỗ trợ oxy qua gọng kính.

Các bác sĩ khuyến cáo người dân không nên chủ quan với các bệnh ký sinh trùng vì chúng có thể tồn tại âm thầm trong thời gian dài. Khi xuất hiện các dấu hiệu như sốt, đau đầu dữ dội, nôn, lơ mơ hoặc rối loạn ý thức, cần đến cơ sở y tế để được thăm khám kịp thời. Đối với người cao tuổi, người có bệnh nền hoặc suy giảm miễn dịch, việc tầm soát và điều trị ký sinh trùng theo chỉ định của bác sĩ có ý nghĩa quan trọng trong phòng ngừa các biến chứng nhiễm khuẩn nguy hiểm.