Xung đột Trung Đông: Hai kịch bản cho kinh tế châu Á

Việc Mỹ, Israel và Iran gia tăng hoạt động quân sự nhắm vào các cơ sở hạ tầng và giao thông tại Trung Đông trong 24h qua đang thổi bùng lo ngại về nguy cơ kéo dài tình trạng xung đột tại khu vực. Trong khi các bên xung đột chưa đặt thời hạn kết thúc cho các chiến dịch quân sự hiện nay, giới chuyên gia đã đưa ra hai kịch bản tác động của chiến sự tới các nền kinh tế.

Ngày 12/3, giá dầu tăng mạnh trở lại. Các thị trường chứng khoán toàn cầu tiếp tục một chu kì mới giảm điểm. Bất chấp việc IEA nhất trí giải phóng 400 triệu thùng dầu dự trữ.

Lý do vì Iran cảnh báo đã sẵn sàng cho một cuộc xung đột kéo dài và thực hiện hoạt động quân sự nhằm vào 3 tàu thương mại không tuân thủ hiệu lệnh khi đi qua eo biển Hormuz.

Ông Joe Federman - Hãng tin AP cho hay: "Hiện tại chúng ta đang ở tuần thứ 2 chiến sự và nhiều câu hỏi vẫn chưa được giải đáp về tương lai của cuộc xung đột này. Israel và Mỹ chưa đưa ra bất kỳ dấu hiệu nào về thời gian chiến dịch chung của họ sẽ kéo dài. Họ cũng chưa rõ ràng về kế hoạch sau khi cuộc chiến kết thúc".

Các nhà đầu tư lo ngại chiến sự kéo dài sẽ ảnh hưởng đến nguồn cung năng lượng, dẫn đến nguy cơ lạm phát và kéo theo lãi suất ngân hàng tăng. Giới phân tích đang đặc biệt nhấn mạnh 2 kịch bản cho kinh tế khu vực.

TS. Siwage Dharma Negara - Viện ISEAS -Yusok Ishak, Singapore nhận định: "Kịch bản lạc quan là chiến sự sẽ kết thúc nhanh chóng và có một thỏa thuận giữa Mỹ và Israel với Iran. Khi đó, vấn đề năng lượng sẽ không quá nghiêm trọng. Kịch bản 2 tiêu cực hơn là chiến sự kéo dài hơn một tháng hoặc nhiều năm. Hãy nhìn bài học từ Ukraine, không ai nghĩ nó lại kéo dài đến vậy. Trung Đông gần với châu Á, nên tác động lên châu Á hay ASEAN sẽ rõ rệt hơn nhiều. Những gì các nước này cần làm là tìm kiếm nguồn năng lượng thay thế lượng dầu nhập khẩu từ khu vực Trung Đông. Thứ 2 là tìm thị trường xuất khẩu thay thế, do Trung Đông còn là điểm trung chuyển quan trọng đi châu Âu. Nếu tuyến đường này không an toàn, chi phí sẽ đội lên rất cao.

Hiện Trung Quốc, mặc dù có khoảng 1 tỷ thùng dầu dự trữ chiến lược, nhưng nước này đã ban hành ngay lệnh cấm xuất khẩu nhiên liệu tinh chế. Thái Lan và Hàn Quốc đã phải áp trần giá nhiên liệu trong nước. Pakistan và Philippines đã bắt đầu các biện pháp tiết kiệm điện và nhiên liệu nghiêm ngặt tại các cơ quan chính phủ.

Trong một kịch bản mới nhất, các chuyên gia Goldman Sachs dự báo lưu lượng dầu qua eo biển Hormuz sẽ duy trì ở mức 10% so với công suất thông thường trong 21 ngày, sau đó phục hồi dần trong 30 ngày tiếp theo. Giá dầu WTI có thể hạ nhiệt về mức hơn 70 USD/thùng vào đầu tháng 6 nếu dòng chảy phục hồi từ ngày 21/3 tới.