25 năm phiên giao dịch chứng khoán đầu tiên

Phiên giao dịch chứng khoán đầu tiên

Từ mốc 100 điểm trong phiên giao dịch đầu tiên vào ngày 28/7/2000, chỉ số VN-Index tuần này trong phiên ngày 28/7 đã có lúc lập đỉnh mới ở mức trên 1.560 điểm. Qua 25 năm phát triển, thị trường chứng khoán Việt Nam đã và đang đóng vai trò chủ đạo hiện thực hóa các mục tiêu như phát triển kinh tế tư nhân, đóng vai trò cốt lõi trong việc huy động vốn, tăng cường tính tự chủ của nền kinh tế Việt Nam.

Từ một thị trường sơ khai, đến nay nếu tính cả thị trường cổ phiếu và trái phiếu, tổng vốn hoá đã xấp xỉ 100% GDP. Nếu chỉ tính riêng thị trường cổ phiếu, tổng vốn hoá khoảng 70% GDP. Với 10 triệu tài khoản đầu tư và những phiên giao dịch tỷ USD đóng góp một phần quan trọng vào kết quả phát triển này, không thể thiếu những nhà đầu tư và các chuyên gia, đặc biệt là những người đã gắn bó với thị trường từ những ngày đầu tiên.

Phiên giao dịch đầu tiên của thị trường chứng khoán Việt Nam ngày 28/7/2000, chỉ có 2 mã cổ phiếu niêm yết là REE và SAM. Phiếu lệnh viết tay, chỉ khớp một lần vào cuối phiên. Giá trị giao dịch phiên đầu tiên đạt 70,4 triệu đồng. REE, một trong hai cổ phiếu đầu tiên, đã tăng vốn hoá hơn 2.250 lần sau 25 năm.

Bà Nguyễn Thị Mai Thanh - Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Cơ điện lạnh REE cho biết: "Kỳ vọng của mình, niềm tin của mình là thông qua thị trường này để mình huy động vốn. Và huy động vốn ở thị trường chứng khoán là một cách thức rất minh bạch, tạo được niềm tin cho nhà đầu tư".

Thông qua thị trường chứng khoán đã huy động được trên 5,5 triệu tỷ đồng để đưa vào sản xuất kinh doanh. Nhiều doanh nghiệp đã có sự phát triển vượt bậc về quản trị công ty và phát triển bền vững. Thanh khoản của thị trường bình quân trong ngày trong năm 2000 chỉ có giá trị là 1,4 tỷ đồng, đến nay giao dịch bình quân hơn 19.000 tỷ đồng/ngày.

Sự phát triển của thị trường cả về chất và lượng với sự tham gia của 82 công ty chứng khoán, 43 công ty quản lý quỹ, 125 quỹ đang hoạt động.

Một dấu mốc quan trọng với thị trường là vào ngày 5/5 vừa qua, hệ thống công nghệ thông tin mới KRX đã chính thức được đưa vào vận hành đồng bộ tại HOSE, HNX, VSDC cùng với các thành viên thị trường, đã hiện đại hóa hạ tầng cho thị trường chứng khoán Việt Nam. Đây là hệ thống công nghệ thông tin lớn, bao phủ toàn thị trường với nhiều tính năng mới và công nghệ hiện đại.

Giai đoạn phát triển mới sau 25 năm

Có thể thấy, rất nhiều thay đổi thay trong vòng 25 năm qua. Dù vẫn còn nhiều việc phải làm để phát huy hơn nữa tiềm năng thị trường, nhưng với những nền tảng vững chắc hơn về hạ tầng công nghệ, quy mô giao dịch và sức bật ở tuổi 25, một giai đoạn phát triển mới đang mở ra những vận hội mới cho thị trường chứng khoán Việt Nam.

Trong giai đoạn mới, sự phát triển của thị trường chứng khoán được xem là một nền tảng quan trọng trong việc hình thành Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam.

Ông Don Lam - Quỹ đầu tư VinaCapital chia sẻ: "Thị trường chứng khoán phải cần tập trung vào một xu hướng mới, là tập trung huy động vốn trong nước, nguồn lực trong nước để tự chủ tài chính, phát triển quốc gia của mình".

Thời gian tới, các chuyên gia đề xuất thị trường chứng khoán cần được đẩy mạnh thêm các thương vụ IPO đề tạo đột phá, cổ phần hoá, đa dạng hoá sản phẩm đầu tư các lĩnh vực công nghệ, sản xuất...

Bà Hà Thu Thanh - Chủ tịch Viện Thành viên Hội đồng Quản trị Việt Nam (VIOD) nêu ý kiến: "Chúng tôi rất tin tưởng với giai đoạn phát triển mới, quản trị công ty gắn với phát triển bền vững cần phải được đặt ra, cần phải tất cả các doanh nghiệp cam kết nỗ lực để nâng hạng về xếp hạng quản trị của công ty của Việt Nam trong Asean, để có nhiều hơn một doanh nghiệp của Việt Nam đứng trong danh mục đầu tư tài sản Việt nam của Asean".

Ông Nguyễn Văn Thắng - Bộ trưởng Bộ Tài chính nhận định: "¼ thế kỷ dù không quá dài nhưng là quá trình hình thành xây dựng phát triển đầy bản lĩnh và bền bỉ của thị trường chứng khoán Việt Nam, từ sơ khai đến chuẩn mực của một thị trường bậc cao, của nền kinh tế đất nước. Thị trường chứng khoán Việt Nam đã cho thấy vai trò, đóng góp hiệu quả trong chặng đường phát triển kinh tế đất nước. Từ đó khẳng định là kênh dẫn vốn chung và dài hạn quan trọng cho nền kinh tế và doanh nghiệp".

Với các Nghị quyết 68 vừa qua về phát triển doanh nghiệp tư nhân, thị trường chứng khoán cũng đặt mục tiêu thu hút các doanh nghiệp tư nhân lớn có chất lượng tốt lên sàn để tạo nguồn hàng hóa chất lượng cho các nhà đầu tư.

25 năm đã trôi qua, có thể thấy, thị trường chứng khoán Việt Nam đã và đang phát huy vai trò của kênh huy động vốn trung và dài hạn cho nền kinh tế. Chính phủ đã xác định mục tiêu nâng hạng trong năm 2025 theo chiến lược phát triển thị trường chứng khoán đến năm 2030. Việc nâng hạng thị trường không phải là đích đến cuối cùng, mà là bước đi quan trọng để hội nhập sâu hơn với thị trường vốn toàn cầu, tiếp cận nguồn vốn chất lượng cao và khẳng định Việt Nam là điểm đến đầu tư hấp dẫn ổn định với nhà đầu tư trong nước và quốc tế.