Lễ cúng tiễn ông Công ông Táo ngày 23 tháng Chạp. (Ảnh: Vietnam+)
Ngày 23 tháng Chạp hằng năm, người Việt thực hiện nghi lễ cúng ông Công, ông Táo – một phong tục truyền thống mở đầu cho không khí Tết Nguyên đán. Theo tín ngưỡng dân gian, đây là thời điểm Táo Quân rời gian bếp, cưỡi cá chép về chầu trời, báo cáo với Ngọc Hoàng những việc diễn ra trong mỗi gia đình suốt một năm qua.
Trong đời sống văn hóa Việt, các vị thần bếp không chỉ giữ vai trò trông coi việc bếp núc mà còn tượng trưng cho sự ấm no, hạnh phúc, nề nếp gia phong. Vì vậy, lễ cúng tiễn Táo Quân mang ý nghĩa bày tỏ lòng biết ơn, đồng thời gửi gắm mong cầu một năm mới bình an, thuận hòa, nhiều may mắn.
Thông thường, mâm lễ được chuẩn bị chu đáo với hương hoa, trà quả, mâm cơm cúng và cá chép – phương tiện để Táo Quân lên trời. Sau khi bày lễ và đến giờ hành lễ, gia chủ thắp hương, thành tâm đọc văn khấn. Tuy nhiên, không phải ai cũng nắm rõ nội dung bài khấn sao cho đúng nghi thức, đủ ý nghĩa.
Văn khấn ông Công ông Táo thường thể hiện sự kính cẩn với thần linh, trình bày những điều tốt đẹp trong gia đình, cầu xin các ngài phù hộ độ trì, hóa giải điều không may, mang lại phúc lộc cho năm mới. Bài khấn không cần cầu kỳ, quan trọng là sự thành tâm, lời lẽ trang nghiêm, đúng thuần phong mỹ tục.
Ngày nay, dù nhịp sống hiện đại bận rộn, nhiều gia đình vẫn cố gắng thu xếp để các thành viên quây quần bên mâm cúng ngày 23 tháng Chạp. Nghi lễ này không chỉ mang giá trị tâm linh mà còn là dịp gắn kết tình thân, nhắc nhớ truyền thống "uống nước nhớ nguồn" và giữ gìn nét đẹp văn hóa Tết Việt.
Thời gian cúng ông Công ông Táo
- Miền Bắc: Người dân thường làm lễ cúng ông Công ông Táo từ khá sớm, không nhất thiết phải đúng vào ngày 23 tháng Chạp mà có thể bắt đầu từ ngày 20, muộn nhất là 12h trưa ngày 23 tháng Chạp.
- Miền Trung: Thời gian cúng ông Công ông Táo là đêm 22, rạng ngày 23 âm lịch.
- Miền Nam: Người dân thường làm lễ vào buổi tối, từ 20h - 23h. Người miền Nam cho rằng vào cuối ngày, sau khi cả gia đình đã dùng xong bữa tối, không còn nấu nướng và dùng đến bếp thì mới được tiễn ông Táo lên gặp Ngọc Hoàng.
Sau đây, là hai bài văn cúng khấn ông Công, ông Táo phổ biến của người Việt:
Bài 1: Theo Văn khấn cổ truyền Việt Nam - NXB Văn hóa Thông tin
Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương
Con kính lạy Ngài đông trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân.
Tín chủ (chúng) con là: ……………
Ngụ tại:…………
Hôm nay, ngày 23 tháng Chạp tín chủ chúng con thành tâm sắp sửa hương hoa phẩm luật, xiêm hài áo mũ, kính dâng tôn thần. Thắp nén tâm hương tín chủ con thành tâm kính bái.
Chúng con kính mời ngài Đông trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân hiển linh trước án hưởng thụ lễ vật.
Cúi xin Tôn thần gia ân xá tội cho mọi lỗi lầm trong năm qua gia chủ chúng con sai phạm. Xin Tôn thần ban phước lộc, phù hộ toàn gia chúng con, trai gái, già trẻ sức khỏe dồi dào, an khang thịnh vượng, vạn sự tốt lành. Chúng con lễ bạn tâm thành, kính lễ cầu xin, mong Tôn thần phù hộ độ trì.
Bài 2: Văn khấn ông Táo, bài cúng ông Táo được lưu truyền trong dân gian
Kính lạy Ngài Đông Trù Tư Mệnh Táo Phủ Thần Quân!
Tín chủ con là :.............
Ngụ tại :.......................
Nhằm ngày 23 tháng Chạp, tín chủ chúng con thành tâm, sửa biện hương hoa phẩm vật, xiêm hài áo mũ, nghi lễ cung trần, dâng lên trước án, dâng hiến Tôn Thần, đốt nén Tâm Hương dốc lòng bái thỉnh.
Chúng con kính mời :
Ngài Đông Trù Tư Mệnh Táo Phủ Thần Quân giáng lâm trước án thụ hưởng lễ vật.
Phỏng theo lệ cũ, Ngài là vị chủ, Ngũ Tự Gia Thần, soi xét lòng trần, Táo Quân chứng giám.
Trong năm sai phạm, các tội lỗi lầm, cúi xin Tôn Thần, gia ân châm chước. Ban lộc, ban phước, phù hộ toàn gia, trai gái trẻ già, an ninh khang thái.
Dãi tấm lòng thành, cúi xin chứng giám.
Cẩn cáo.
Bình luận (0)