Nâng hạng thị trường là vạch xuất phát
Tiếng cồng sẽ thường được đánh vào phiên giao dịch đầu tiên của năm mới trên thị trường chứng khoán. Nhưng tiếng cồng lần này lại khác, nó đánh dấu một thời khắc lịch sử của thị trường chứng khoán Việt Nam.
Tại Hội nghị "Việt Nam chính thức tham gia vào rổ chỉ số toàn cầu FTSE Russell Equity Index Series", diễn ra vào ngày 18/9, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn đã thực hiện nghi thức đánh cồng, đánh dấu Việt Nam chính thức khoác lên mình một chiếc áo mới với "thương hiệu" Thị trường mới nổi thứ cấp theo tiêu chuẩn của tổ chức xếp hạng quốc tế FTSE Russell. Phiên giao dịch ngày 21/9 không chỉ đơn thuần là một phiên giao dịch của tuần mới, mà còn có thể được xem là điểm khởi đầu cho một chặng đường mới của thị trường chứng khoán Việt Nam.
Cột mốc nâng hạng không phải là điểm đích đến mà đó là cánh cửa dẫn tới thanh khoản sâu rộng hơn, mở ra khả năng tiếp cận nguồn vốn toàn cầu lớn hơn và xây dựng một cây cầu vững chắc kết nối doanh nghiệp Việt Nam với thị trường quốc tế. Mới đây, một quỹ quản lý tài sản lớn thứ hai thế giới đã tuyên bố về dòng vốn thụ động đổ vào Việt Nam qua quỹ của họ sẽ cao hơn so với một số dự báo trước đó.
Ông Duncan Burns - Giám đốc Quản lý Đầu tư và Cổ phiếu toàn cầu khu vực châu Á - Thái Bình Dương, Tập đoàn Tài chính Vanguard cho biết: "Trong năm tới, Vanguard dự kiến sẽ đầu tư khoảng 2,5 tỷ USD vào Việt Nam thông qua các quỹ FTSE của chúng tôi. Nguồn vốn này sẽ được đầu tư thay mặt cho hàng triệu nhà đầu tư trên toàn thế giới. Nhiều người trong số đó, họ có thể chưa từng đặt chân đến Việt Nam. Nhưng thông qua danh mục đầu tư được đa dạng hóa trên toàn cầu, họ vẫn có cơ hội tham gia và hưởng lợi từ tiềm năng tăng trưởng đầy triển vọng của Việt Nam".
Với tỷ trọng của Việt Nam trong rổ chỉ số toàn cầu có xu hướng cải thiện, có dự báo cho rằng, tổng dòng vốn đổ vào Việt Nam, bao gồm cả thụ động và chủ động, có thể lên tới 10 tỷ USD, cao gấp nhiều lần so với các dự báo trước đó.
Ông Thomas Nguyen - Giám đốc Thị trường nước ngoài, Công ty Chứng khoán SSI chia sẻ: "Chúng tôi ước tính sẽ có tổng cộng khoảng 10 tỷ USD chảy vào Việt Nam và đó mới chỉ là một ước tính khiêm tốn. Nếu các quỹ thụ động như Vanguard tiếp tục nâng tỷ trọng, đổ khoảng 3 tỷ USD vốn thụ động vào Việt Nam, thì theo quy luật lịch sử của FTSE, tổng dòng vốn cả thụ động lẫn chủ động kéo theo có thể đạt tới 15 tỷ USD".
Và để những dòng vốn này sẽ tiếp tục gia tăng trong dài hạn, sức hấp dẫn của thị trường Việt Nam sẽ cần được củng cố bằng chính những nền tảng của nền kinh tế Việt Nam.
Ông Peter M. Stein - Tổng Giám đốc Hiệp hội Thị trường tài chính và chứng khoán châu Á (Asifma) nêu ý kiến: "Thị trường Việt Nam có một triển vọng dài hạn tuyệt vời. Đặc điểm của Việt Nam là một nước có lực lượng lao động tốt, tốc độ tăng trưởng kinh tế sẽ luôn ở mức cao nhất trong nhóm các nước mới nổi. Cơ sở hạ tầng thị trường ổn định, sẽ bảo đảm sự tham gia của dòng vốn ngoại ngày càng được củng cố và phát triển".
"Xã hội Việt Nam và văn hóa kinh doanh Việt Nam rất năng động, mọi người muốn học hỏi, muốn phát triển. Việt Nam có tiềm năng của một môi trường đầu tư tăng trưởng nhanh. 30 năm trước, năm 1996, tôi đã đến, đã đầu tư tại Việt Nam và đã ở lại kể từ đó, cũng bởi những đặc điểm này. 30 năm qua là một hành trình năng động với những con người tuyệt vời" - ông Chad Ovel - Đại diện Quỹ Đầu tư Mekong Capital chia sẻ.
Thị trường Việt Nam giờ đây đã trở thành một trong những thành viên của câu lạc bộ cao cấp hơn trong khối thị trường mới nổi. Vì thế, nâng hạng là vạch xuất phát, hành trình nâng chất vẫn còn ở phía trước: từ hoàn thiện khung pháp lý, đa dạng hóa sản phẩm, phát triển nhà đầu tư tổ chức, đến hiện đại hóa hạ tầng và công tác giám sát theo chuẩn mực quốc tế.
Theo ước tính mới nhất, quy mô giải ngân của dòng vốn ngoại đến từ các quỹ thụ động có thể nhiều hơn 2,5 tỷ USD - Ảnh minh họa
Dòng vốn giải ngân vào thị trường
Theo ước tính mới nhất, quy mô giải ngân của dòng vốn ngoại đến từ các quỹ thụ động có thể nhiều hơn 2,5 tỷ USD. Lâu nay thị trường thường nhìn nhận dòng vốn chủ động và thụ động như hai yếu tố tách biệt. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, đây lại là hai mảnh ghép không thể tách rời.
Dòng vốn thụ động đóng vai trò là "dòng tiền dài hạn" - một khi đã giải ngân theo chỉ số, họ sẽ ở lại thị trường thậm chí hàng thập kỷ. Trong khi đó, dòng vốn chủ động sẽ linh hoạt và tập trung hơn. Nếu dòng vốn thụ động hiện tại sẽ dựa theo danh sách cổ phiếu vào rổ của FTSE Russell thì dòng vốn chủ động sẵn sàng đặt niềm tin vào những cổ phiếu ngoài danh mục.
Tuy ưu tiên của hai dòng tiền là khác nhau, nhưng chính sự kết hợp giữa tính bền vững của vốn thụ động và tính linh hoạt của vốn chủ động sẽ cùng nhau tạo nên sức bật và thanh khoản cho thị trường.
Ông Petry Deryng - Quản lý Quỹ đầu tư PYN Elite cho biết: "Tôi xin chúc mừng Việt Nam vì đã hoàn thành dấu mốc quan trọng này. Đây là một dấu ấn tuyệt vời. Tôi tin rằng chúng ta có thể tiếp tục kỳ vọng vào những bước tiến, sự phát triển tiếp theo của thị trường. Dòng vốn chủ động cũng đóng vai trò quan trọng, thậm chí lớn hơn dòng vốn thụ động khi ngày càng có nhiều quỹ đầu tư chủ động tại các thị trường mới nổi, cùng các quỹ đầu tư mạo hiểm từ Singapore, Hong Kong (Trung Quốc) và nhiều nơi khác bắt đầu mở vị thế đầu tư vào Việt Nam. Dù rất khó để định lượng trước, nhưng quy mô của những dòng vốn này hoàn toàn có thể mang lại nhiều bất ngờ".
Pyn Elite nổi danh với các câu chuyện đầu tư thành công vào các quốc gia từ khi còn là thị trường cận biên và thị trường mới nổi như Thái Lan và Việt Nam. Theo ông Petri Deryng, gần đây, nhiều quỹ đầu tư tập trung quá nhiều vào nhóm công nghệ tại các nước phát triển và chưa có nhiều quan tâm tới thị trường mới nổi.
"Tuy nhiên, nếu bạn chọn được một thị trường mới nổi tốt, nơi sự phát triển không phụ thuộc vào hàng hóa cơ bản mà thực sự được thúc đẩy bởi cách mạng công nghiệp và sản xuất công nghiệp, thì những quốc gia như vậy sẽ có thu nhập khả dụng trong nền kinh tế nội địa tăng lên rất nhanh làm thay đổi đất nước. Nhờ đó, các quốc gia này sẽ là mục tiêu đầu tư rất tốt cho những quỹ như chúng tôi. Có thời điểm chúng tôi từng so sánh giai đoạn 8 năm giữa tăng trưởng lợi nhuận của các công ty công nghệ Mỹ với nhóm ngành ngân hàng Việt Nam. Thật bất ngờ là trong 8 năm đó, tăng trưởng lợi nhuận của ngân hàng Việt Nam thực sự ngang ngửa với các công ty công nghệ Mỹ. Cho nên thật kinh ngạc khi ở các thị trường mới nổi, bạn vẫn đạt được mức tăng trưởng lợi nhuận rất tốt ngay cả với những nhóm ngành vốn bị coi là tẻ nhạt ở các quốc gia phát triển khác" – ông nói thêm.
Ông Petri Deryng - Quản lý Quỹ đầu tư PYN Elite nêu tiếp quan điểm: "Cá nhân tôi khá lạc quan kể cả khi mọi thứ diễn ra không như ý trong một năm đầu tư nhiều thách thức như 2026. Quan điểm của tôi đang khá trái ngược trong tình hình hiện tại, các nhóm ngành nào càng bị tác động bởi giá năng lượng và mặt bằng lãi suất lên cao thì khi cổ phiếu giảm điểm lại càng hấp dẫn. Ví dụ như ngân hàng, chứng khoán, bất động sản, hàng không… Hiện tại, nhìn về xu hướng giá cổ phiếu các nhóm này trông có vẻ tiêu cực nhưng đây lại có thể trở thành những "quán quân" tăng trưởng của năm 2027, một khi các yếu tố về lãi suất và giá năng lượng hạ nhiệt".
Để thu hút dòng vốn ngoại chủ động, ngoài chất lượng của doanh nghiệp niêm yết là điều tất yếu, quan trọng không kém là hoàn thiện các công cụ để nhà đầu tư ngoại tiếp cận thị trường vốn một cách dễ hơn. Mô hình Đối tác bù trừ trung tâm (CCP), công cụ đang được các thành viên thị trường kỳ vọng nhất có thể kể tới, hiện nay, với việc cho phép nhà đầu tư nước ngoài giao dịch không cần ký quỹ trước, các công ty chứng khoán đã phải đứng ra bảo lãnh thanh toán và sử dụng nguồn vốn của mình để ứng trước.
Khi Đối tác bù trừ trung tâm (CCP) đi vào hoạt động, một cơ chế bù trừ mới sẽ được thiết lập. Trong đó CCP đứng giữa các bên giao dịch, trở thành người mua của mọi bên bán và người bán của mọi bên mua. Từ đó giảm thiểu đi rủi ro, nâng cao an toàn, minh bạch cho thị trường.
Theo cập nhật từ Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ chứng khoán Việt Nam (VSDC), trên cơ sở hệ thống công nghệ lõi KRX, các cấu phần công nghệ mới sẽ được tích hợp, hướng tới kỳ vọng đưa CCP vào vận hành trong năm 2027. Đây cũng được kỳ vọng sẽ giúp cải thiện câu chuyện thanh khoản của thị trường trong thời gian tới cho dòng vốn ngoại.
Ông Petri Deryng - Quản lý Quỹ đầu tư PYN Elite cho biết: "Nhìn vào 3 - 4 tháng qua, có những tháng thanh khoản trên thị trường chứng khoán chỉ bằng 1/3 so với cùng kỳ năm ngoái. Điều này đang là một vấn đề chung, không chỉ với thị trường chứng khoán, tôi cho rằng có hai yếu tố quan trọng có thể thay đổi điều này. Một là cán cân thương mại và hai là câu chuyện địa chính trị. Nhiều người nhìn vào thâm hụt cán cân thương mại năm nay là mối lo, nhưng tôi lại thấy đây là cơ hội với Việt Nam. Bởi việc nhập khẩu chủ yếu đến từ gia tăng linh kiện điện tử, các doanh nghiệp kỳ vọng sẽ sớm dùng số linh kiện này để xuất khẩu thành phẩm, mang nguồn ngoại tệ USD quay trở lại Việt Nam trong những tháng tới. Từ đó áp lực thương mại tôi tin hoàn toàn có thể được hóa giải. Yếu tố thứ hai có thể tác động đến thanh khoản là câu chuyện biến động địa chính trị. Tôi kỳ vọng điều này sẽ sớm kết thúc. Tôi đang quan sát cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tại Mỹ. Đó có thể là thời điểm mấu chốt mà sau đó các cuộc đàm phán hòa bình sẽ diễn ra thuận lợi hơn".
Hướng tới mục tiêu đưa Việt Nam trở thành nước có xếp hạng tín nhiệm ở mức đầu tư - Ảnh minh họa
Để Việt Nam tiếp tục thu hút dòng vốn quốc tế, ông Petri Deryng cho rằng: "Tôi thực sự đang rất chờ đợi giải pháp Đối tác bù trừ trung tâm (CCP). Tôi cho rằng đó sẽ là điều rất quan trọng đối với thị trường. Tôi kỳ vọng trong nửa đầu năm 2027, mô hình CCP mới sẽ được triển khai, bởi nó sẽ cho phép bù trừ các giao dịch mua và bán ngay lập tức. Lấy ví dụ với quỹ của chúng tôi, tôi biết rằng nếu hiện tại có thể mua và bán ngay trong ngày để đối ứng các giao dịch, chúng tôi sẽ hoạt động tích cực hơn rất nhiều. Việc phải bán trước rồi chờ đợi nhiều ngày mới hoàn tất không phải là phương pháp quản lý quỹ tốt. Mô hình CCP sẽ kích hoạt nhiều quỹ thực hiện nhiều giao dịch hơn. Do đó, tôi nghĩ CCP rất quan trọng và mọi thứ đang đi đúng hướng để hoàn thành vào nửa đầu năm 2027".
Những sự kiện bất ngờ có tác động lên nền kinh tế toàn cầu thường được gọi với tên "thiên nga đen", khi xảy ra thường khiến giá cổ phiếu giảm rất mạnh. Là một nhà đầu tư đã có khoảng 25 năm kinh nghiệm tại thị trường cận biên và mới nổi, ông Petri Deryng đưa ra những lời khuyên: "Những vấn đề lớn làm chao đảo thị trường đến rồi lại đi. Nếu bạn đầu tư đúng quốc gia như Việt Nam và không đầu tư vào những cổ phiếu đang ở quá giá trị thực của doanh nghiệp bạn sẽ an toàn. Chúng tôi từng trải qua nhiều lần việc giá trị tài sản ròng (NAV) của quỹ giảm rất nhanh và rất nhiều. Nhưng khi bạn ở một vị thế tốt trước khi sự kiện xảy ra, chúng cũng sẽ phục hồi rất nhanh. Chúng tôi từng trải qua sự kiện quốc tế mà tác động của nó khiến thị trường cổ phiếu Thái Lan mà chúng tôi đầu tư thời điểm đó giảm 20% chỉ trong ba phiên. Trong khi đó, thực tế chẳng có chuyện gì xảy ra hay thay đổi về mặt kinh tế cả. Những điều đó đến rồi đi, bạn không thể lập kế hoạch trước cho chúng. Bạn có thể nhìn vào rủi ro nhưng không thể ngừng đầu tư để ngồi chờ đợi một điều gì đó. Nếu không đưa ra những quyết định đầu tư quá cảm xúc, bạn vẫn an toàn và sự phục hồi sẽ theo sau".
Bộ Tài chính nỗ lực nâng xếp hạng tín nhiệm quốc gia
Nhằm tăng cường minh bạch thông tin và chủ động tiếp cận các nhà đầu tư quốc tế, tới đây, Bộ Tài chính dự kiến chủ trì, phối hợp với Ngân hàng Nhà nước Việt Nam và các bộ, ngành liên quan tổ chức đợt tiếp xúc nhà đầu tư không kèm phát hành trái phiếu (Non-Deal Roadshow - NDR).
Trong khuôn khổ chương trình, Bộ Tài chính sẽ chia sẻ với các định chế tài chính, quỹ đầu tư quốc tế về tình hình phát triển kinh tế - xã hội, chính sách tài khóa, tiền tệ và định hướng quản lý nợ công của Việt Nam.
Việc chủ động cung cấp thông tin chính thống được kỳ vọng góp phần củng cố niềm tin của cộng đồng tài chính quốc tế, đồng thời tạo cơ hội để cơ quan quản lý nợ lắng nghe phản hồi từ thị trường. Trong khuôn khổ sự kiện lần này, Bộ Tài chính dự kiến sẽ làm việc với tổ chức xếp hạng tín nhiệm quốc tế trong khuôn khổ Đề án cải thiện xếp hạng tín nhiệm, hướng tới mục tiêu đưa Việt Nam trở thành nước có xếp hạng tín nhiệm ở mức đầu tư. Việc nâng thành công xếp hạng tín nhiệm quốc gia được đánh giá sẽ có tác động lớn hơn cả nâng hạng thị trường chứng khoán vì sẽ kích hoạt việc các doanh nghiệp Việt Nam được vay vốn quốc tế với lãi suất rẻ hơn bây giờ rất nhiều.
Bình luận (0)