Mỗi ngày, cả nước phát sinh khoảng 70.000 tấn chất thải rắn sinh hoạt, tương đương lượng rác có thể lấp đầy khoảng 90 bể bơi đạt chuẩn Olympic. Sau hơn một thập kỷ, tỷ lệ xử lý chất thải bằng phương pháp chôn lấp đã giảm từ 82% xuống còn hơn 59%.
Đây là bước chuyển đáng kể trong xử lý chất thải rắn sinh hoạt, song cũng đặt ra yêu cầu mới đối với những bãi chôn lấp đã quá tải, không còn khả năng tiếp nhận rác. Việc dừng tiếp nhận rác mới chỉ là bước đầu; lượng rác đã chôn lấp, nước rỉ rác và những nguy cơ ô nhiễm còn tồn tại vẫn cần được kiểm soát, cải tạo và phục hồi môi trường. Đây cũng là vấn đề đang được đặt ra tại bãi rác tạm khu vực Núi Bông, phường Vĩnh Phúc, tỉnh Phú Thọ.
Nhìn từ trên cao, bãi chôn lấp rác tại khu vực Núi Bông đã chất cao như núi. Sau gần 10 năm hoạt động, từ một giải pháp tình thế nhằm đáp ứng nhu cầu xử lý rác trước mắt, nơi đây đã trở thành một bãi chôn lấp rác với quy mô lớn.
Do chưa được đầu tư đầy đủ về hạ tầng, bãi chôn lấp không có hệ thống thu gom, xử lý nước rỉ rác. Hằng ngày, lượng lớn nước thải chảy tràn rồi ngấm trực tiếp ra khu vực xung quanh. Tình trạng đổ trộm các loại chất thải khác cũng diễn biến phức tạp.
Theo anh Nguyễn Thanh Tùng, thôn Hoàng Hương, xã Bình Xuyên, tỉnh Phú Thọ, người dân hằng ngày phải chịu ảnh hưởng bởi mùi khét từ việc đốt rác, mùi hôi thối của rác thải, cùng tình trạng ruồi, muỗi.
Khu vực này được xác định là bãi chôn lấp rác tạm. Tuy nhiên, việc dừng tiếp nhận rác không đồng nghĩa với việc có thể bỏ qua các yêu cầu về bảo vệ môi trường. Khi rác mới không còn được đưa về đây, việc kiểm soát những nguy cơ ô nhiễm còn lại vẫn là vấn đề cần được địa phương xử lý.
Trước đây, mỗi ngày bãi rác Núi Bông tiếp nhận khoảng 120 tấn rác sinh hoạt. Hiện lượng rác phát sinh hằng ngày đã được chuyển về Nhà máy điện rác tại xã Trạm Thản để xử lý, góp phần giảm áp lực cho bãi chôn lấp.
Tuy nhiên, việc dừng tiếp nhận rác mới mới chỉ là bước đầu. Hiện các cơ quan chuyên môn của tỉnh đang nghiên cứu, đề xuất phương án triển khai nhằm giảm thiểu tình trạng ô nhiễm môi trường tại khu vực này trong thời gian tới.
Ông Nguyễn Vĩnh An, Phó Chi cục trưởng Chi cục Bảo vệ môi trường và Biến đổi khí hậu, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Phú Thọ, cho biết các bãi rác hiện không còn tiếp nhận rác phải được rà soát, đồng thời yêu cầu chủ quản lý hoặc cơ quan quản lý có trách nhiệm thực hiện đóng cửa, cải tạo theo quy định.
Theo ông Nguyễn Vĩnh An, trường hợp xác định được chủ quản lý, đơn vị chủ dự án phải lập hồ sơ và thực hiện việc đóng cửa, cải tạo. Nếu không xác định được chủ, chính quyền địa phương sẽ phải thực hiện đóng cửa bãi rác.
Bên cạnh việc xử lý, cải tạo các bãi rác tạm, bãi rác quá tải, yêu cầu căn cơ vẫn là nâng cao năng lực xử lý tập trung, đổi mới công nghệ và tổ chức hệ thống thu gom, vận chuyển phù hợp với từng khu vực. Qua đó, từng bước xây dựng hệ thống xử lý chất thải bền vững hơn, giảm phụ thuộc vào chôn lấp và kiểm soát tốt hơn các nguy cơ đối với môi trường về lâu dài.
Bình luận (0)