Từ ngày 1/1 năm nay, Nghị định quy định về đánh giá, xếp loại chất lượng đối với cơ quan hành chính nhà nước và công chức chính thức có hiệu lực, đánh dấu bước chuyển mạnh mẽ trong tiến trình cải cách hành chính. Lần đầu tiên, công chức được đánh giá theo từng tháng, từng quý với thang điểm cụ thể, có thể cộng và cũng có thể trừ, gắn trực tiếp với vị trí việc làm.
Với hệ thống tiêu chí mang tính định lượng, điểm số rõ ràng và yêu cầu đo lường chính xác, phương thức đánh giá mới được kỳ vọng sẽ tạo bước tiến lớn trong việc nâng cao chất lượng đội ngũ công chức. Tuy nhiên, tại TP. Hồ Chí Minh – địa phương có lượng hồ sơ hành chính lớn nhất cả nước, việc triển khai cơ chế chấm điểm mới đang đặt ra không ít áp lực đối với cán bộ, công chức ở cơ sở.
Suốt hơn 5 tháng qua, cán bộ, công chức phường Dĩ An phải tự học, kiêm nhiệm thêm nhiều phần việc của các bộ phận khác nhằm bảo đảm giải quyết, trả hồ sơ trong ngày cho người dân. Khối lượng công việc vốn đã lớn nay càng trở nên áp lực hơn khi việc đánh giá chất lượng được thực hiện định kỳ theo tháng, theo quý.
Chị Phạm Thị Thanh Tuyền, cán bộ Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Dĩ An, TP Hồ Chí Minh, cho biết phương thức chấm điểm mới đòi hỏi cán bộ phải duy trì hiệu suất làm việc liên tục.
“Phương thức chấm điểm này yêu cầu cán bộ phải duy trì phong độ làm việc thường xuyên. Có những khâu mình làm tốt, nhưng khi chuyển hồ sơ lên phòng ban chuyên môn lại bị chậm trễ. Trong quy trình, mình vẫn bị xác định có liên quan và có thể bị trừ đến 25% điểm, nên cũng bị ảnh hưởng bởi những điểm trừ đó" - chị Thanh Tuyền chia sẻ.
Phường Dĩ An hiện là địa phương đông dân nhất TP Hồ Chí Minh, với trung bình mỗi ngày giải quyết khoảng 400–500 hồ sơ hành chính. Trong khi đó, một số phường xa trung tâm chỉ xử lý vài chục hồ sơ mỗi ngày. Nếu việc đánh giá chỉ dựa trên số lượng đầu việc, sẽ dễ dẫn đến sự thiếu công bằng, đặc biệt với những cán bộ phụ trách các hồ sơ phức tạp.
Theo ông Ngô Gia Đại, Phó Giám đốc Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Dĩ An, việc đánh giá cần tính đến đặc thù từng địa bàn.
“Phải phân loại phường đông dân và phường ít dân. Khi định lượng, cần xem xét số lượng hồ sơ tiếp nhận là bao nhiêu. Trên cơ sở đó mới có thể đánh giá đúng kết quả giải quyết hồ sơ tốt hơn, nhanh hơn cho người dân – đây mới là điều người dân mong mỏi" - ông Ngô Gia Đại nói.
Trước yêu cầu áp dụng các tiêu chí đánh giá mới, khi đưa Trung tâm Phục vụ hành chính công TP Hồ Chí Minh vào hoạt động, thành phố đã khẩn trương xây dựng phương pháp chấm điểm công chức dựa trên nhiều yếu tố, gồm khối lượng công việc, mức độ phức tạp, tiến độ xử lý và chất lượng phục vụ người dân.
Ông Dương Văn Thơm, Phó Giám đốc Trung tâm Phục vụ hành chính công TP Hồ Chí Minh, cho biết việc chấm điểm được triển khai song song với Bộ quy tắc ứng xử của cán bộ, công chức.
“Đây vừa là trách nhiệm của cán bộ, công chức, vừa là thước đo phản ánh đúng hiệu quả công việc. Đồng thời, đây cũng là cơ sở quan trọng để đánh giá thi đua, khen thưởng và điều động cán bộ một cách phù hợp, đúng đắn" - ông Dương Văn Thơm nhấn mạnh.
Việc áp dụng các tiêu chí đánh giá mới không chỉ đặt ra yêu cầu ở khâu chấm điểm, mà còn đòi hỏi sự đổi mới trong tổ chức công việc, phân công nhiệm vụ và cơ chế hỗ trợ cán bộ ở cơ sở. Làm thế nào để việc đánh giá phản ánh đúng thực chất công việc, đồng thời tạo động lực phấn đấu cho đội ngũ công chức, đang là mong muốn chung của nhiều địa phương trong quá trình thực hiện cải cách hành chính.
Chấm điểm công chức – Kỳ vọng của người dân
Lắng nghe câu chuyện từ thực tế cơ sở cho thấy, những áp lực và lo lắng của đội ngũ cán bộ, công chức khi áp dụng cơ chế chấm điểm mới là có thật. Tuy nhiên, để nâng cao chất lượng dịch vụ hành chính công, việc thay đổi là cần thiết nhằm khắc phục những tồn tại kéo dài như đánh giá còn mang tính cảm tính, hình thức, xuê xoa, chiếu lệ; kết quả đánh giá ở nhiều nơi chưa phản ánh đúng thực chất chất lượng cán bộ.
Từ góc độ người dân – đối tượng trực tiếp thụ hưởng dịch vụ hành chính công, cơ chế chấm điểm cán bộ được kỳ vọng sẽ tạo ra những chuyển biến rõ rệt trong thái độ phục vụ, giảm tình trạng chậm trễ, “đủng đỉnh” trong xử lý hồ sơ hành chính.
Thực tế, không liên hệ được với tổng đài, không có người hướng dẫn là những trải nghiệm không hiếm gặp của người dân khi đi làm thủ tục hành chính. Như trường hợp chị Trương Thị Vân Anh, do không nhận được phản hồi từ tổng đài Sở Tư pháp TP Hồ Chí Minh, thủ tục “chấm dứt hoạt động tổ chức hành nghề luật sư” của chị đã bị kéo dài hơn 3 tháng, khiến một việc đơn giản trở nên rắc rối, tốn thời gian.
Chị Trương Thị Vân Anh cho biết, nhiều lần gọi điện đến Sở Tư pháp nhưng không có người nghe máy, buộc chị phải đến trực tiếp. Tuy nhiên, khi đến nơi cũng không có người hướng dẫn cụ thể.
“Chính phủ đã quy định việc chấm điểm cán bộ, tôi hy vọng không chỉ các thủ tục được xử lý đúng quy trình mà thái độ của cán bộ đối với người dân cũng sẽ được cải thiện" - chị Vân Anh chia sẻ.
Người dân không đòi hỏi quá nhiều. Thái độ tận tâm, hướng dẫn rõ ràng, xử lý hồ sơ đúng hẹn là những yêu cầu cơ bản nhất khi tiếp cận dịch vụ hành chính công. Với quy định chấm điểm mới, người dân kỳ vọng sự thay đổi không chỉ nằm ở quy trình hay hồ sơ giấy tờ, mà bắt đầu từ chính cách cán bộ tiếp xúc và phục vụ người dân.
Chị Nguyễn Thị Ngọc Hiền, người dân TP. Hồ Chí Minh, cho biết một trong những khó khăn thường gặp khi đi làm thủ tục công chứng là không có người ký hồ sơ do lãnh đạo đi họp.
“Cái khó nhất là khi đi công chứng thì lãnh đạo đi họp, không có người phụ trách ký giấy tờ" - chị Hiền phản ánh.
Theo các chuyên gia, để cơ chế chấm điểm công chức thực sự phát huy hiệu quả, việc xây dựng khung điểm đánh giá cần được thiết kế chi tiết, phù hợp với từng vị trí việc làm. Mỗi nhiệm vụ cần được mô tả rõ ràng, kèm theo các điều kiện cụ thể để đạt từng mức điểm. Đồng thời, những sáng kiến, đề xuất giúp rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ, nâng cao hiệu quả công việc cần được tính điểm cộng nhằm khuyến khích đổi mới.
PGS.TS Cao Vũ Minh, Trường Đại học Kinh tế – Luật TP. Hồ Chí Minh, phân tích: cùng một nhiệm vụ, có người mất tới 7 ngày mới trả kết quả, trong khi có người chỉ cần 2 ngày.
“Đây chính là cơ sở để thiết lập bảng điểm dựa trên thời gian xử lý nhanh, thủ tục đúng, quy trình chuẩn mực. Khi bảng điểm được công khai, minh bạch, sẽ tạo ra chuyển biến rất lớn trong cải cách thủ tục hành chính, đồng thời hạn chế tình trạng thân quen, nể nang" - PGS.TS Cao Vũ Minh nhận định.
Theo các chuyên gia, chấm điểm công chức không chỉ là một quy định mang tính kỹ thuật, mà còn là công cụ đo lường thái độ và hiệu quả phục vụ – hai yếu tố người dân quan tâm nhiều nhất. Khi việc đánh giá được thực hiện minh bạch, công tâm, đây sẽ là động lực thúc đẩy đội ngũ hành chính nâng cao tính chuyên nghiệp, qua đó củng cố niềm tin của người dân vào mô hình chính quyền phục vụ.
Tuy nhiên, các chuyên gia cũng cho rằng, bên cạnh việc thay đổi tiêu chí đánh giá, cần có sự linh hoạt trong quá trình áp dụng. Mỗi vị trí việc làm có tính chất khác nhau, mỗi địa phương có đặc thù riêng về quy mô dân cư và điều kiện kinh tế – xã hội. Do đó, việc chấm điểm cần xem xét đầy đủ các yếu tố đặc thù để bảo đảm phản ánh đúng thực chất công việc, tạo sự công bằng và đồng thuận trong đội ngũ cán bộ, công chức.
Bình luận (0)