Chính phủ Syria và lực lượng Kurd đạt thỏa thuận ngừng bắn lâu dài

(Ảnh: AP)

Chính phủ Syria và các lực lượng do người Kurd dẫn đầu đã đạt được một thỏa thuận nhằm chuyển lệnh ngừng bắn tạm thời thành ngừng bắn lâu dài, mở đường cho việc sáp nhập các lực lượng Kurd vào bộ máy nhà nước và chấm dứt gần 1 tháng giao tranh.

Thỏa thuận đạt được ngày 30/1 được xem là bước ngoặt giúp hạ nhiệt căng thẳng leo thang giữa hai bên liên quan đến vấn đề quyền tự trị của người Kurd tại khu vực Đông Bắc Syria. Theo đó, Lực lượng Dân chủ Syria (SDF) sẽ tham gia quân đội mới của Syria thông qua đàm phán, thay vì đối đầu vũ trang.

Đây cũng là dấu mốc quan trọng đối với Damascus, trong bối cảnh chính quyền trung ương tìm cách tái lập quyền kiểm soát trên toàn bộ lãnh thổ Syria sau 14 năm đất nước bị chia cắt bởi nhiều lực lượng vũ trang và thế lực bên ngoài. Trước đó, SDF kiểm soát khoảng 1/4 lãnh thổ Syria, bao gồm các mỏ dầu chủ chốt, được coi là thách thức lớn đối với chính quyền trung ương.

Thỏa thuận được ký kết sau khi lực lượng chính phủ Syria, với sự hỗ trợ của các nhóm Arab và bộ lạc, mở rộng kiểm soát tại Đông Bắc Syria, khiến khu vực do SDF kiểm soát thu hẹp khoảng 80%. Trong bối cảnh đó, SDF đã rút khỏi các khu vực đa số người Arab sinh sống và chuẩn bị phòng thủ tại các thành phố đa số người Kurd, trước khi hai bên đạt được thỏa thuận.

Theo nội dung thỏa thuận, hai bên sẽ rút lực lượng khỏi các tuyến đầu, trong khi lực lượng an ninh chính phủ tiến vào các thành phố Hasakah và Qamishli, vốn là trung tâm quyền lực của chính quyền người Kurd. SDF sẽ được sáp nhập vào quân đội Syria, còn các thiết chế dân sự của chính quyền người Kurd sẽ được nhà nước Syria tiếp nhận.

Một lữ đoàn quân đội mới sẽ được thành lập trong quân đội Syria, bao gồm 3 lữ đoàn của SDF, đồng thời các tay súng SDF tại Aleppo sẽ được đặt dưới quyền chỉ huy của chính phủ.

Trong khoảng 10 năm qua, khu vực do người Kurd quản lý tại Đông Bắc Syria hoạt động như một vùng tự trị trên thực tế, với hệ thống quản lý và lực lượng vũ trang riêng. Theo thỏa thuận mới, phạm vi tự trị này sẽ bị thu hẹp đáng kể và được thay thế bằng mô hình quản lý tập trung từ Damascus.

Để trấn an cộng đồng người Kurd, một trong những nhóm sắc tộc lớn nhất tại Syria, thỏa thuận cũng bao gồm các cam kết về quyền dân sự, giáo dục cho người Kurd và bảo đảm người dân phải di dời được trở về nơi sinh sống.

Đặc phái viên Mỹ về Syria Tom Barrack đã hoan nghênh thỏa thuận, gọi đây là “dấu mốc sâu sắc và mang tính lịch sử”, sau nhiều tuần Mỹ và Pháp tiến hành ngoại giao con thoi nhằm ngăn chặn nguy cơ bùng phát chiến tranh quy mô lớn.