Chủ tịch Tập đoàn Thiên Minh Đức Chu Thị Thành bị đề nghị đến 18 năm tù

Ngày 3/11, Tòa án nhân dân TP Hà Nội tiếp tục phiên tòa xét xử sơ thẩm bị cáo Chu Thị Thành, Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty Cổ phần Tập đoàn Thiên Minh Đức (Công ty Thiên Minh Đức), cùng 22 bị cáo trong vụ án "Tham ô tài sản; In, phát hành, mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ nộp ngân sách nhà nước; Trốn thuế" xảy ra tại Công ty Thiên Minh Đức và các đơn vị liên quan.

Trước khi bước sang phần tranh luận, đại diện Viện Kiểm sát (VKS) đã trình bày bản luận tội và đề nghị mức án đối với các bị cáo.

Chiếm đoạt hơn 79 tỷ đồng từ Quỹ bình ổn giá xăng dầu

Theo Viện Kiểm sát, Công ty Thiên Minh Đức là doanh nghiệp được cấp phép kinh doanh xuất khẩu, nhập khẩu xăng dầu. Từ năm 2021, công ty là thương nhân đầu mối kinh doanh xăng dầu theo Nghị định của Chính phủ.

Theo quy định của Chính phủ, Bộ Công Thương và Bộ Tài chính, thương nhân đầu mối kinh doanh xuất khẩu, nhập khẩu xăng dầu có nghĩa vụ trích lập Quỹ bình ổn giá xăng dầu (Quỹ BOG). Quỹ này được hạch toán riêng bằng tài khoản mở tại ngân hàng, nhằm mục tiêu ổn định thị trường, bình ổn giá xăng dầu trong nước.

Quỹ BOG được trích lập bằng một khoản tiền cụ thể tính trên lượng xăng dầu thực tế tiêu thụ và được xác định là một khoản mục chi phí trong cơ cấu giá bán. Thương nhân đầu mối kinh doanh xăng dầu chỉ được sử dụng Quỹ BOG theo thông báo điều hành giá xăng dầu của Bộ Công Thương, không được sử dụng quỹ vào các mục đích khác.

Sau khi Công ty Thiên Minh Đức được cấp phép làm thương nhân đầu mối kinh doanh xăng dầu, lợi dụng việc quyết định mức trích lập Quỹ BOG theo chu kỳ tại văn bản điều hành của liên Bộ Công Thương - Tài chính, bị cáo Chu Thị Thành, Chủ tịch HĐQT Công ty Thiên Minh Đức, đã làm trái các quy định của pháp luật về trích lập, quản lý và sử dụng Quỹ BOG.

Theo cáo buộc, Chu Thị Thành chỉ đạo các bị cáo dưới quyền gồm: Mai Anh Tuyên, Lê Thanh An (cùng là Phó Tổng Giám đốc), Nguyễn Thị Bích Liên (Kế toán trưởng) và Chu Đức Mạnh (Trưởng phòng Kinh doanh) tìm kiếm, liên hệ các khách hàng đã có quan hệ mua bán xăng dầu từ trước để bán xăng dầu không xuất hóa đơn giá trị gia tăng (GTGT), với đơn giá thấp hơn giá bán có xuất hóa đơn.

Mục đích là vừa thu được tiền ngay để đầu tư vào các dự án của công ty, vừa không phải trích lập Quỹ BOG tại thời điểm có mức trích quỹ cao.

Sau đó, các bị cáo tìm khách hàng có nhu cầu mua hóa đơn khống tại thời điểm được phép sử dụng Quỹ BOG hoặc có mức trích quỹ thấp, nhằm hợp thức hóa lượng xăng dầu đã bán không xuất hóa đơn, đồng thời rút tiền từ Quỹ BOG để sử dụng và thu lợi từ việc bán hóa đơn khống với mức phí 300 - 500 đồng/lít xăng dầu.

Thực hiện chủ trương trên, từ năm 2020 đến năm 2022, Công ty Thiên Minh Đức đã bán cho 27 đơn vị tổng cộng hơn 78,3 triệu lít xăng dầu, trị giá 1.056 tỷ đồng; đồng thời bán cho khách hàng vãng lai hơn 28,7 triệu lít xăng dầu, trị giá hơn 310 tỷ đồng nhưng không xuất hóa đơn GTGT, không trích lập Quỹ BOG với tổng số tiền hơn 67,3 tỷ đồng.

Cũng trong giai đoạn 2020 - 2022, Công ty Thiên Minh Đức đã xuất bán 153 hóa đơn khống cho 22 doanh nghiệp, với số lượng hơn 72 triệu lít xăng dầu, trị giá hơn 841 tỷ đồng, thu phí bán hóa đơn hơn 20,6 tỷ đồng.

Từ việc xuất bán hóa đơn khống, công ty thực hiện trích lập Quỹ BOG số tiền hơn 18,5 tỷ đồng và được phép sử dụng từ quỹ số tiền hơn 17,7 tỷ đồng. Theo đó, số tiền chênh lệch phải trích lập Quỹ BOG là hơn 791 triệu đồng.

Ngoài ra, Công ty Thiên Minh Đức xuất trả cho Công ty TNHH Vận tải Thương mại Thiên Phúc 13 hóa đơn không đúng thời điểm bán hàng, với số lượng hơn 25 triệu lít dầu, trị giá  hơn 501 tỷ đồng đồng.

Đối với 13 hóa đơn này, Công ty Thiên Minh Đức thực hiện trích lập Quỹ BOG số tiền 860 triệu đồng và được phép sử dụng từ quỹ số tiền hơn 13,4 tỷ đồng, qua đó sử dụng bất hợp pháp số tiền chênh lệch hơn 12,6 tỷ đồng.

Như vậy, theo cáo buộc, Chu Thị Thành cùng đồng phạm đã chiếm đoạt từ Quỹ BOG số tiền hơn 79 tỷ đồng, bán khống 153 hóa đơn GTGT, thu lợi bất chính hơn 20,6 tỷ đồng.

Quá trình điều tra, cơ quan chức năng còn phát hiện hành vi trốn thuế xảy ra tại các công ty, hợp tác xã, với số tiền trốn thuế từ hơn 134 triệu đồng đến hơn 24 tỷ đồng, thông qua việc sử dụng các hóa đơn mua khống của Công ty Thiên Minh Đức.

Sai phạm xảy ra tại PVOil Vũng Áng

Theo Viện Kiểm sát, PVOil Vũng Áng ký hợp đồng bán xăng dầu cho Công ty Việt Trung do bị cáo Cao Bảo Ngọc làm Giám đốc.

Trong quá trình bán hàng cho Công ty Việt Trung, bị cáo Hà Ngọc Vinh, Tổ trưởng Tổ Kế toán kho thuộc Phòng Tài chính kế toán PVOil Vũng Áng, có nhiệm vụ, quyền hạn quản lý, theo dõi, đối chiếu, kiểm tra số liệu hàng hóa tại các kho của công ty và kho hàng gửi theo hợp đồng.

Lợi dụng nhiệm vụ, quyền hạn được giao, quyền sử dụng phần mềm kế toán Smart và sơ hở của phần mềm cho phép điều chỉnh số liệu bán hàng mà không bị phát hiện, Vinh đã thống nhất bán xăng dầu không xuất hóa đơn cho Ngọc với giá thấp hơn giá PVOil Vũng Áng công bố từ 500 - 1.000 đồng/lít.

Tiền mua hàng được thanh toán vào tài khoản cá nhân do bị cáo Vinh chỉ định hoặc bằng tiền mặt.

Với thủ đoạn trên, từ tháng 12/2016 đến ngày 14/4/2025, bị cáo Hà Ngọc Vinh đã 187 lần xuất bán xăng dầu không có hóa đơn GTGT cho bị cáo Cao Bảo Ngọc, với tổng số hơn 5 triệu lít xăng dầu, trị giá hơn 94 tỷ đồng.

Số xăng dầu này được bị cáo Ngọc bán lại cho các chủ tàu cá tại khu vực Quảng Trị. Sau đó, Ngọc hoàn trả cho bị cáo Hà Ngọc Vinh số tiền hơn 89,3 tỷ đồng và hưởng khoản chiết khấu hơn 4,6 tỷ đồng.

Đề nghị mức án đối với 23 bị cáo

Đại diện Viện Kiểm sát nhận định, hành vi phạm tội tham ô tài sản của các bị cáo là đặc biệt nghiêm trọng, liên quan đến số tiền đặc biệt lớn, cần xử lý nghiêm nhằm bảo đảm tính răn đe và phòng ngừa chung.

Quá trình điều tra, truy tố và tại phiên tòa, bị cáo Chu Thị Thành cùng 22 bị cáo khác đã thành khẩn khai nhận hành vi phạm tội của bản thân và đồng phạm. Lời khai của các bị cáo phù hợp với nhau, phù hợp với tài liệu, chứng cứ thu thập trong quá trình điều tra.

Do đó, Viện Kiểm sát xác định việc truy tố các bị cáo theo cáo trạng của VKSND Tối cao là có căn cứ, đúng quy định pháp luật.

Từ những nhận định trên, đại diện Viện Kiểm sát đề nghị HĐXX tuyên phạt các bị cáo mức án cụ thể như sau:

Đối với nhóm bị cáo tại Công ty Thiên Minh Đức:

Chu Thị Thành (SN 1960, Chủ tịch HĐQT Công ty Thiên Minh Đức): 14 - 15 năm tù về tội "Tham ô tài sản", 2 - 3 năm tù về tội "Mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước"; tổng hợp hình phạt từ 16 - 18 năm tù. 

 Nguyễn Thị Bích Liên (SN 1979, Kế toán trưởng Công ty Thiên Minh Đức): 8 - 9 năm tù về tội "Tham ô tài sản", 18 - 24 tháng tù về tội "Mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước"; tổng hợp hình phạt từ 9 năm 6 tháng đến 11 năm tù. 

  Lê Thanh An (SN 1968, Phó Tổng Giám đốc Công ty Thiên Minh Đức): 6 - 7 năm tù về tội "Tham ô tài sản", 15 - 18 tháng tù về tội "Mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước"; tổng hợp hình phạt từ 7 năm 3 tháng đến 8 năm 6 tháng tù. 

Mai Anh Tuyên (SN 1974, Phó Tổng Giám đốc Công ty Thiên Minh Đức): 7 - 8 năm tù về tội "Tham ô tài sản", 15 - 18 tháng tù về tội "Mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước"; tổng hợp hình phạt từ 8 năm 3 tháng đến 9 năm 6 tháng tù.

Chu Đức Mạnh (SN 1980, Trưởng phòng Kinh doanh Công ty Thiên Minh Đức): 4 - 5 năm tù về tội "Tham ô tài sản", 12 - 15 tháng tù về tội "Mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước"; tổng hợp hình phạt từ 5 năm đến 6 năm 3 tháng tù.

Nguyễn Thị Thanh Hải (SN 1989, nhân viên kế toán Công ty Thiên Minh Đức): 30 - 36 tháng tù nhưng cho hưởng án treo về tội "Mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước".

Lê Thị Ngọc Lan (SN 1980, Thủ quỹ Công ty Thiên Minh Đức): 12 - 15 tháng tù nhưng cho hưởng án treo về tội "Mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước". 

Phạm Thị Quỳnh Trang (SN 1993, kế toán Công ty Thiên Minh Đức): 10 - 12 tháng tù nhưng cho hưởng án treo về tội "Mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước".

Dương Thị Thanh Hương (SN 1983, kế toán Công ty Thiên Minh Đức): 6 - 9 tháng tù nhưng cho hưởng án treo về tội "Mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước".

Lê Khắc Duẩn (SN 1992, nhân viên Công ty Thiên Minh Đức): 6 - 9 tháng tù nhưng cho hưởng án treo về tội "Mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước".

Nguyễn Trường Sơn (SN 1991, nhân viên Công ty Thiên Minh Đức): 10 - 12 tháng tù nhưng cho hưởng án treo về tội "Mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước".

Chu Việt Hùng (SN 1986, nhân viên Công ty Thiên Minh Đức): 10 - 12 tháng tù nhưng cho hưởng án treo về tội "Mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước".

Đối với các bị cáo liên quan đến PVOil Vũng Áng và các doanh nghiệp khác:

Hà Ngọc Vinh (SN 1986, nhân viên Công ty Cổ phần Xăng dầu Dầu khí Vũng Áng): tù chung thân về tội "Tham ô tài sản".

Cao Bảo Ngọc (SN 1983, Giám đốc Công ty Việt Trung): 7 - 8 năm tù về tội "Tham ô tài sản", 30 - 36 tháng tù về tội "Trốn thuế"; tổng hợp hình phạt từ 9 năm 6 tháng đến 11 năm tù.

Mai Thị Kim (SN 1980, Giám đốc Công ty Hoàng Kim): 30 - 36 tháng tù về tội "Trốn thuế".

Trương Đình Hải (SN 1977, Chủ tịch HĐQT Công ty Ngân Tín Chi nhánh Hà Nội): 24 - 30 tháng tù về tội "Trốn thuế".

Phạm Đức Tiệp (SN 1992, Giám đốc Công ty Ngân Tín Chi nhánh Hà Nội): 18 - 24 tháng tù về tội "Trốn thuế".

Đỗ Thế Năng (SN 1979, Giám đốc Công ty BMT): phạt tiền từ 1,2 - 1,5 tỷ đồng về tội "Trốn thuế".

Lê Mai Tú (SN 1988, Giám đốc Công ty Hải An Phát): phạt tiền từ 1 - 1,2 tỷ đồng về tội "Trốn thuế".

Nguyễn Văn Công (SN 1984, Giám đốc Công ty Hợp Mạnh): phạt tiền từ 800 triệu đồng đến 1 tỷ đồng về tội "Trốn thuế". 

Lê Văn Đồng (SN 1964, Chủ tịch HĐQT kiêm Giám đốc Hợp tác xã Bình Minh) 3 - 6 tháng tù về tội "Trốn thuế". 

Trần Quốc Lộc (SN 1984, Giám đốc Công ty Duy Ngọc) 3 - 6 tháng tù về tội "Trốn thuế". 

Đào Đăng Khải (SN 1969, Phó Giám đốc Công ty Hải Lộc): phạt tiền từ 200 - 300 triệu đồng về tội "Trốn thuế".