Trong số 13.000 bản án được đề nghị tái thẩm, giám đốc thẩm trong năm 2019, mới xử lý được 6.000 vụ. Sở dĩ phải tái thẩm, giám đốc thẩm bởi có kháng cáo, kháng nghị về những vi phạm thủ tục tố tụng trong quá trình điều tra, xét xử.
Bản án tử hình cho Hồ Duy Hải vừa được giám đốc thẩm cũng vậy. Hội đồng thẩm phán đã xác nhận có những vi phạm trong quá trình điều tra, thu thập chứng cứ như: biên bản giám định không có người chứng kiến, biên bản ghi lời khai có sửa chữa, không đưa vào hồ sơ một số lời khai… Dù được phán quyết rằng, những sai phạm này không làm thay đổi bản chất vụ án và các bản án trước đó vẫn được giữ nguyên, nhưng chính những sai phạm đó đã khiến bản án, sau hơn 10 năm không thể thực thi được, ảnh hưởng nghiêm trọng tới tính nghiêm minh của pháp luật.
Ông Lê Thanh Vân, Đại biểu Quốc hội khóa XIV cho hay: "Hiếm khi Chánh án Tòa án nhân dân tối cao chủ trì phiên tòa nên đây là phiên tòa mẫu mực khắc phục sai trái trước đây và giải tỏa được câu hỏi không để lọt kẻ phạm tội, không hàm oan người vô tội".
Mới đây, Viện Kiểm sát nhân dân tối cao đã kháng nghị giám đốc thẩm, đề nghị Tòa án nhân dân tối cao hủy án sơ thẩm và phúc thẩm vụ ly hôn của vợ chồng chủ cà phê Trung Nguyên do có nhiều sai phạm trong việc phân chia, định giá tài sản và phán quyết quan hệ hôn nhân.
"Ông thẩm phán thiên vị đến mức trên Tòa nói với cô Thảo là: Cô xin lỗi chồng đi rồi về sống với gia đình… sau đó quyết định chia tài sản 60/40. Những cái sai như thế khiến án giám đốc thẩm nhiều lên", ông Trương Trọng Nghĩa - Đại biểu Quốc hội khóa XIV - Phó Chủ tịch Liên đoàn Luật sư Việt Nam nói.
Dù là án hình sự hay dân sự, những sai phạm về thủ tục tố tụng dễ đưa đến việc bỏ lọt tội phạm hoặc gây ra oan sai, ảnh hưởng quyền lợi các đương sự liên quan, tỷ lệ án bị hủy tăng cao.
Cảnh báo về vấn đề này, các chuyên gia cho rằng cần có biện pháp để đảm bảo tiêu chuẩn của những người làm công tác tố tụng, không ngừng giúp họ nâng cao kỹ năng chuyên môn, tư duy nghiệp vụ và ý thức chấp hành các quy định của pháp luật.
Ông Lưu Bình Nhưỡng - Phó ban Dân nguyện Quốc hội cho rằng chất lượng xét xử cần được đảm bảo ngay từ án sơ thẩm: "Quyết định đầu tiên chính là chất lượng xét xử sơ thẩm sau mới đến xét xử phúc thẩm. Nếu xét xử sơ thẩm tốt rồi, không cần cấp phúc thẩm xem xét lại".
Ông Nguyễn Văn Luật - Phó Chủ nhiệm Ủy ban Tư Pháp Quốc hội cũng nhấn mạnh: "Phải tập trung nâng cao chất lượng xét xử cũng như chất lượng của các bản án quyết định của tòa án, chất lượng của viện kiểm sát các cấp trong kiểm sát, hoạt động xét xử của tòa án, từ đó phát hiện sai sót để kiến nghị các giải pháp khắc phục".
* Mời quý độc giả theo dõi các chương trình đã phát sóng của Đài Truyền hình Việt Nam trên TV Online!
Bình luận (0)