Gần 3,8 tỷ người đối mặt ảnh hưởng bởi nắng nóng nguy hiểm

(Ảnh: Hindustan Times/Getty Images)

Một nghiên cứu công bố ngày 26/1 cho thấy, đến năm 2050, gần 3,8 tỷ người trên toàn thế giới có thể phải đối mặt với các điều kiện nhiệt độ nguy hiểm. Theo các nhà khoa học thuộc Đại học Oxford (Anh), trong khi các quốc gia nhiệt đới sẽ chịu tác động nặng nề nhất, thì ngay cả những khu vực vốn có khí hậu mát mẻ cũng không thể đứng ngoài thách thức này. Nhu cầu làm mát được dự báo sẽ tăng mạnh mẽ tại các quốc gia đông dân như Brazil, Indonesia và Nigeria - nơi hàng trăm triệu người hiện chưa có điều hòa không khí hoặc các giải pháp chống nóng hiệu quả.

Nghiên cứu mới phân tích nhiều kịch bản nóng lên toàn cầu nhằm dự báo tần suất con người trong tương lai phải tiếp xúc với nhiệt độ được xem là quá nóng hoặc quá lạnh. Kết quả cho thấy, nếu nhiệt độ trung bình toàn cầu tăng thêm 2^oC so với thời kỳ tiền công nghiệp, số người sống trong điều kiện nắng nóng cực đoan sẽ gần như tăng gấp đôi vào giữa thế kỷ này.

Tuy nhiên, tác động lớn nhất có thể xảy ra ngay trong thập niên hiện tại, khi Trái đất nhanh chóng tiến sát ngưỡng tăng 1,5^oC. Tiến sĩ Jesus Lizana, tác giả chính của nghiên cứu, nhấn mạnh nhu cầu thích ứng với nắng nóng cực đoan cấp bách hơn nhiều so với nhận thức trước đây. Theo ông, các hạ tầng mới như điều hòa bền vững, thiết kế làm mát thụ động cần được triển khai ngay trong vài năm tới để bảo vệ sức khỏe cộng đồng.

Tiếp xúc kéo dài với nhiệt độ cao có thể làm quá tải cơ chế điều hòa tự nhiên của cơ thể, gây ra các triệu chứng từ chóng mặt, đau đầu cho tới suy đa cơ quan và tử vong. Nắng nóng thường được gọi là "kẻ giết người thầm lặng", bởi phần lớn các ca tử vong do nhiệt xảy ra âm thầm khi nhiều yếu tố môi trường cùng lúc làm rối loạn khả năng điều chỉnh thân nhiệt của con người.

Nghiên cứu, được đăng tải trên tạp chí Nature Sustainability, ước tính khoảng 3,79 tỷ người trên toàn cầu có thể bị phơi nhiễm nắng nóng cực đoan vào giữa thế kỷ. Tình trạng này sẽ làm nhu cầu năng lượng cho làm mát tăng vọt, đặc biệt tại các quốc gia đang phát triển như Ấn Độ, Philippines và Bangladesh - nơi hậu quả sức khỏe được dự báo nghiêm trọng nhất.

Đáng chú ý, các quốc gia giàu có ở vùng khí hậu lạnh như Canada, Nga hay Phần Lan cũng đối mặt rủi ro lớn. Nhà ở và hạ tầng tại đây thường được thiết kế để giữ nhiệt, ít thông gió và hệ thống giao thông công cộng thiếu điều hòa. Dù chi phí sưởi ấm có thể giảm, song về lâu dài, khoản tiết kiệm này nhiều khả năng sẽ bị thay thế bởi chi phí làm mát ngày càng tăng.

"Các quốc gia giàu không thể chủ quan cho rằng họ sẽ an toàn. Trong nhiều trường hợp, họ đang nguy hiểm vì chưa sẵn sàng trước làn sóng nắng nóng sẽ đến trong vài năm tới", Tiến sĩ Lizana cảnh báo.