Cuộc trò chuyện từ New York

"Thời gian gần đây, trong một số chương trình trên truyền hình, tôi có thấy các BTV nhắc đến “Bài giảng cuối cùng” và tác giả của nó – giáo sư Randy Pausch. Bản thân tôi đã tìm đọc cũng như xem video "Bài giảng cuối cùng", tôi rất tâm đắc với cách biên dịch ngắn gọn, súc tích của dịch giả Vũ Duy Mẫn. Tôi mong Nhịp cầu VTV giúp tôi được trò chuyện thêm cùng dịch giả" - Nguyễn Thị Nguyệt, quận 3, Thành phố Hồ Chí Minh viết.

Trước rất nhiều thư của độc giả, Nhịp cầu VTV đã cố gắng và liên lạc được với dịch giả Vũ Duy Mẫn. Hiện nay, dịch giả Vũ Duy Mẫn đang sống cùng gia đình tại thành phố New York, Mỹ. Ông đã có cuộc trò chuyện thân tình cùng VTV.vn về “Bài giảng cuối cùng”. Chúng tôi xin trích đăng…
- Lý do ông chọn “The last lecture”(“Bài giảng cuối cùng”) để dịch sang tiếng Việt?
Lâu rồi tôi mới thấy một cuốn sách kể về một cuộc đời thật, đương đại, với lối sống giản dị và tích cực mà tôi rất thích.
Nghĩ tới lớp trẻ ở trong nước, tôi nhớ đã đọc ở đâu đó một bậc cha mẹ tâm sự là bây giờ rất khó dạy dỗ con cái bởi khó thấy những tấm gương để chúng noi theo. Theo nghĩa đó, tôi thấy “Bài giảng cuối cùng” là một cuốn sách quý cho đọc giả Việt Nam và quyết định dịch nó.
- Điều khó nhất khi ông biên dịch quyển sách sang tiếng Việt là gì?
Đây là lần đầu tôi dịch một cuốn truyện, chuyển tải một câu chuyện từ văn hóa Mỹ sang văn hóa Việt không hẳn dễ, kể cả khi ngày nay toàn cầu hóa đã xóa mờ khá nhiều sự khác biệt.
Vừa muốn giữ lối nghĩ, lối hành xử và cách viết nguyên bản, lại vừa muốn diễn tả sao cho độc giả Việt không thấy gượng gạo, đó là điều khó nhất với tôi.
Với những điển tích, khái niệm, thuật ngữ thuần Mỹ, tôi phải dùng chú thích bổ sung, vì trong nguyên bản, tác giả đã giả thiết người đọc quen biết với tất cả chúng.
- Những bài học do Randy Pausch để lại trong “Bài giảng cuối cùng” có ý nghĩa như thế nào đối với riêng bản thân ông?
Thật sự là khi đọc xong “Bài giảng cuối cùng”, tôi đã phải suy nghi lại về cách sống của chính bản thân mình. Tôi học được nhiều ở lối suy nghí tích cực, tự thách thức mình một cách nghiêm túc của tác giả. Biết qúy thời gian hơn, và ý thức phải biết đón (chấp) nhận những gì mình có và cố làm tốt nhất với những thứ đó.
Tôi cũng nghiệm thấy là không có may mắn theo nghĩa đơn giản. May mắn chỉ là gặp gỡ của sự chuẩn bị và cơ hội. Càng lao động nghiêm túc bao nhiêu thì càng có nhiều cơ hội để gặp may mắn bấy nhiêu.
- Ông tâm đắc nhất “bài học nào” trong bài giảng của Randy?
Cần có những mơ ước cụ thể, phấn đấu hết mình để đạt được những ước mơ đó và đồng thời tạo điều kiện cho người khác cũng thực hiện được những mơ ước của họ. Đó là một chuỗi những bài học, nhưng tựu chung lại là một bài học lớn về cách sống lành mạnh nhất và tốt nhất cho bản thân và cho xã hội.
Gia đình dịch giả Vũ Duy Mẫn
- Ông đánh giá như thế nào về tác động của “Bài giảng cuối cùng” với cộng đồng mạng?
“Bài giảng Cuối cùng” khởi đầu là một video clip trên Internet, ngay lập tức nó thu hút sự chú ý của hàng triệu người trên khắp hành tinh. Trang Web “Bài giảng Cuối cùng” và trang Web của Randy Pausch để giao lưu với cộng đồng mạng đã gây cảm hứng sống tích cực cho rất nhiều người và cũng rất nhiều người qua đó đã chia sẻ, động viên, cổ vũ và giúp ông thêm vũng vàng trong những ngày tháng khó khăn nhất.
- Ông có thể nói một chút về sự đón nhận của độc giả tại Mỹ đối với “Bài giảng cuối cùng”?
Randy Pausch đọc “bài giảng cuối cùng” vào ngày 18/09/2007 trước cử tọa hơn 400 người tại Đại hoc Carnegie Mellon. Video bài giảng được đưa lên Internet và nhận được sự quan tâm của rất nhiều người xem.
Chỉ sau 4 ngày, ông được chương trình thời sự của hãng ABC gọi là “Nhân vật của tuần” vào ngày 21/07/2007. Sau 1 tháng đã có hơn 1 triệu người xem video “bài giảng cuối cùng” làm nó trở thành một hiện tượng trên Internet. Randy Pausch trở thành người “nổi tiếng”, xuất hiện trong nhiều chương trình, bài viết của giới truyền thông, bao gồm cả chương trình của Oprah Winfrey, ABC với Diane Sawyer, Goodd Morning America, …
Video “Bài giảng Cuối cùng” được nhận giải năm 2007 của YouTube. Randy Pausch được phong là Nhân vật của thành phố Pittsburgh năm 2008. Tháng 5/2008, báo Times xếp ông là một trong 100 người có nhiều ảnh hưởng nhất trên thế giới. Hãng Disney lập học bổng Pausch tại Đại học Carnegie Mellon.
Ông nhận được rất nhiều thư từ của bạn đọc, trong đó có Tổng thống đương nhiệm Bush, ca ngợi tinh thần của ông và cám ơn những đóng góp của ông cho công đồng. Randy Pausch cũng đã tường trình trước một tiểu ban của Thượng Viện Mỹ để kêu gọi tăng cường kinh phí nghiên cứu ung thư tụy.
Nhà xuất bản Hyperon của hãng Disney đã trả số tiền 6,7 triệu đô la Mỹ cho bản quyền xuất bản cuốn “Bài giảng cuối cùng”. Ngay khi vừa ra đời vào tháng 4/2008, nó đã trở thành cuốn sách best-seller của New York Times rồi của toàn quốc. Cuốn sách được in 400 ngàn bản trong lần xuất bản đầu, và đã được dịch ra 46 thứ tiếng. Có tin cuốn sách sẽ được dựng thành phim.

- Cám ơn ông!

Bạn cần đăng nhập để thực hiện chức năng này!

Bình luận không đăng nhập

Bạn không thể gửi bình luận liên tục.
Xin hãy đợi 60 giây nữa.