Hộ kinh doanh không bắt buộc ghi sổ kế toán bằng tay

Theo phản ánh từ dư luận, nhiều hộ kinh doanh cho rằng việc vừa kê khai thuế trên môi trường điện tử, vừa phải ghi chép sổ mua, bán hàng bằng tay khiến thủ tục trở nên trùng lặp. Không ít ý kiến đề xuất bỏ quy định này vì dữ liệu mua bán đã được thể hiện trên hóa đơn điện tử hoặc phần mềm quản lý bán hàng.

Giải đáp nội dung này, Bộ Tài chính (Cục Thuế) cho biết, hộ kinh doanh thuộc đối tượng sử dụng hóa đơn điện tử phải lập hóa đơn điện tử khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ theo quy định tại Nghị định số 141/2026/NĐ-CP và Nghị định số 254/2026/NĐ-CP.

Hóa đơn điện tử là chứng từ hợp pháp phản ánh các giao dịch bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ, đồng thời là căn cứ xác định nghĩa vụ thuế. Việc sử dụng hóa đơn điện tử cũng góp phần thúc đẩy chuyển đổi số trong hoạt động kinh doanh, nâng cao tính minh bạch và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của người tiêu dùng.

Bên cạnh đó, Cục Thuế nhấn mạnh việc sử dụng hóa đơn điện tử không thay thế chế độ kế toán. Hộ kinh doanh vẫn phải thực hiện chế độ kế toán theo quy định tại Thông tư số 152/2025/TT-BTC. Đây là quy định đã được ban hành theo pháp luật về kế toán, không phải thủ tục hành chính mới do cơ quan thuế đặt ra.

Việc ghi chép sổ kế toán nhằm tổng hợp và hệ thống hóa các nghiệp vụ kinh tế phát sinh, phục vụ công tác quản lý, xác định số liệu kê khai thuế, đồng thời là căn cứ để giải trình khi cơ quan có thẩm quyền yêu cầu.

Đáng chú ý, hộ kinh doanh được lựa chọn hình thức lưu trữ tài liệu kế toán như hóa đơn, chứng từ, sổ kế toán bằng phương tiện điện tử hoặc bản giấy. Quy định hiện hành không bắt buộc phải ghi chép thủ công trên sổ giấy.

Vì vậy, theo Cục Thuế, sổ kế toán và hóa đơn điện tử có chức năng khác nhau nhưng bổ trợ cho nhau trong công tác quản lý của hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh. Việc thực hiện đầy đủ cả hai quy định không chỉ bảo đảm tuân thủ pháp luật về thuế và kế toán mà còn giúp quản lý doanh thu, chi phí và hoạt động kinh doanh minh bạch, hiệu quả hơn.

Trong thời gian tới, cơ quan thuế cho biết sẽ tiếp tục hoàn thiện các giải pháp hỗ trợ người nộp thuế trong việc lập và sử dụng hóa đơn điện tử; tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin; phối hợp với các đơn vị cung cấp giải pháp nhằm tạo thuận lợi cho hộ kinh doanh triển khai hóa đơn điện tử gắn với quản lý bán hàng, từng bước thay thế phương thức ghi chép thủ công, qua đó giảm chi phí tuân thủ và nâng cao hiệu quả quản lý.