Ký ức con người Việt Nam qua ống kính nhiếp ảnh gia người Pháp Nicolas Cornet

Nicolas Cornet là nhà báo, nhiếp ảnh gia nổi tiếng người Pháp, đã dành gần 40 năm gắn bó với Việt Nam. Ông đã chia sẻ về hành trình gìn giữ ký ức văn hóa, lịch sử và tình yêu đặc biệt dành cho đất nước con người Việt Nam

"Đối với tôi, mỗi bức ảnh là một lát cắt chứa đựng câu chuyện đời sống thực tế mà ở đó con người là trung tâm", ông Nicolas Cornet giao lưu cùng bạn đọc trong buổi tọa đàm "Ký ức, Tâm linh và Con người Việt Nam qua ống kính của Nicolas Cornet" - diễn ra chiều 14/6 tại Hà Nội.

Con người là trung tâm của mọi bức ảnh

Mở đầu buổi trò chuyện, ông Nicolas Cornet bày tỏ niềm vui khi được gặp gỡ những khán giả trẻ Việt Nam - thế hệ mà ông tin sẽ tiếp tục viết nên tương lai của đất nước.

Nicolas được biết đến qua nhiều bộ sách ảnh phong cảnh và di sản đã xuất bản tại châu Âu và châu Á. Ông khẳng định mình không phải một nhiếp ảnh gia phong cảnh thuần túy mà là người làm phim tài liệu bằng ống kính tĩnh.

"Tôi là một nhà báo ảnh. Mỗi bức ảnh phải kể một câu chuyện về đời sống con người. Dù cảnh vật đẹp đến đâu, nếu thiếu hơi thở của con người, bức ảnh sẽ trở nên trống rỗng và vô hồn", ông nói.

Trong những năm đầu cầm máy, Nicolas gần như không bấm máy nếu trong khung hình không xuất hiện con người.

Ông dẫn chứng bằng bức ảnh chụp một cụ bà tại một ngôi đền cổ ven Hồ Tây từ những năm 1990, thời điểm khu vực này vẫn còn là vùng làng quê trồng bưởi thanh bình. Khi thực hiện tác phẩm, ông sử dụng ống kính góc rộng và đứng rất gần nhân vật.

"Một chiếc tele cho phép chụp từ xa nhưng cũng tạo ra khoảng cách giữa người chụp và người được chụp. Tôi muốn bước vào thế giới của họ, trò chuyện và nhận được sự đồng ý trước khi bấm máy", ông chia sẻ.

Ghi lại Việt Nam trong những năm đầu Đổi mới

Nicolas Cornet đến Việt Nam từ cuối thập niên 1980. Sau một chiến dịch quảng cáo thành công cho một hãng ô tô nổi tiếng, ông quyết định dành toàn bộ thời gian và nguồn lực cho các dự án nhiếp ảnh cá nhân về Việt Nam.

Những chuyến tàu chậm, xe khách cũ kỹ đưa ông rong ruổi khắp ba miền, ghi lại những khoảnh khắc đời thường đang dần trở thành tư liệu lịch sử.

Ông cho biết trong tất cả các cuốn sách ảnh của mình, việc phản ánh đầy đủ bản sắc Bắc - Trung - Nam luôn là nguyên tắc quan trọng. "Một đất nước là một chỉnh thể thống nhất nhưng đa dạng. Nhiếp ảnh tư liệu phải tôn trọng toàn bộ thực thể ấy…", ông nói.

Nhìn lại những bức ảnh chụp ga Long Biên cũ kỹ, những gia đình sinh sống trong các công trình di sản hay những ngôi chùa từng được sử dụng làm xưởng sản xuất vào thập niên 1990, Nicolas nhớ về một Việt Nam còn nhiều khó khăn nhưng đang chuyển mình mạnh mẽ.

Sự quan tâm tới những thân phận bình thường cũng dẫn Nicolas đến dự án về các cựu chiến binh "tàu không số" trên tuyến đường Hồ Chí Minh trên biển.

Trong nhiều năm, ông tìm gặp các nhân chứng lịch sử trên khắp cả nước để ghi lại ký ức chiến tranh: "Tôi muốn hiểu lịch sử từ những gia đình, những người lính, những người đã trực tiếp đi qua chiến tranh. Đó là dòng lịch sử chân thực và sống động nhất".

"Tôi rất hạnh phúc khi thấy người trẻ Việt Nam hôm nay được sống tự do hơn, có cơ hội lựa chọn con đường học tập, nghề nghiệp và cuộc sống của mình", ông chia sẻ thêm.

Công trình ảnh về chùa Việt Nam

Năm 2021, Nicolas Cornet ra mắt bản tiếng Việt của cuốn sách ảnh "Chùa Việt Nam" sau nhiều năm tìm kiếm nguồn tài trợ.

Tác phẩm giới thiệu 31 ngôi chùa tiêu biểu từ Bắc vào Nam, được sắp xếp theo dòng chảy lịch sử và quá trình mở rộng lãnh thổ của dân tộc Việt.

Từ đồng bằng sông Hồng, Huế đến Nam Bộ, cuốn sách không chỉ là hành trình nhiếp ảnh mà còn là một khảo cứu về văn hóa và tín ngưỡng.

Trong tương lai, ông mong muốn thực hiện các dự án về những dòng sông lớn của Việt Nam như sông Hồng, sông Hương hay sông Sài Gòn, kết hợp cùng thơ ca và văn học Việt Nam.

"Tôi muốn độc giả đến với ảnh thông qua văn chương. Những bài thơ, tác phẩm văn học sẽ mang đến linh hồn cho bức ảnh, còn nhiếp ảnh sẽ giúp người trẻ tiếp cận văn hóa dân tộc bằng một cách trực quan hơn", Nicolas Cornet chia sẻ.