(Ảnh: AI)
Các nhà khoa học Nga thông báo bệnh nhân đầu tiên được điều trị bằng vaccine ung thư cá nhân hóa Neooncovac không xuất hiện khối u mới sau khoảng 4 tháng theo dõi, trong khi các tổn thương ung thư di căn được ghi nhận đã biến mất.
Theo thông tin được kênh RT (Nga) đăng tải ngày 12/11, ông Alexander Gintsburg, Giám đốc Viện Nghiên cứu Dịch tễ học và Vi sinh vật học Gamaleya của Nga, cho biết bệnh nhân đầu tiên được điều trị bằng vaccine ung thư cá nhân hóa Neooncovac đang có diễn biến sức khỏe thuận lợi. Trong cuộc trả lời phỏng vấn báo Gazeta.ru ngày 11/11, ông Gintsburg xác nhận các tổn thương di căn của bệnh nhân đã biến mất và chưa phát hiện khối u mới trong khoảng thời gian theo dõi sau khi bắt đầu điều trị.
Bệnh nhân là một người đàn ông 60 tuổi, được chẩn đoán mắc ung thư hắc tố da (melanoma) giai đoạn III, với các tế bào ung thư đã lan ra ngoài vị trí khối u ban đầu. Người này bắt đầu được sử dụng Neooncovac từ tháng 4/2026 tại Viện Nghiên cứu Ung thư Herzen ở Moskva.
Theo ông Gintsburg, các bác sĩ hiện tiếp tục kiểm tra sức khỏe bệnh nhân hằng tháng, sử dụng phương pháp chụp cắt lớp vi tính (CT) độ phân giải cao để tìm kiếm dấu hiệu ung thư tại các hạch bạch huyết và những khu vực khác trong cơ thể. Ông cho biết dù kết quả kiểm tra gần nhất không phát hiện tổn thương mới, bệnh nhân vẫn cần được theo dõi trong ba năm tiếp theo nhằm đánh giá diễn biến bệnh và hiệu quả điều trị về lâu dài.
Trước đó, vào cuối tháng 7, các nhà nghiên cứu Nga đã công bố những kết quả ban đầu cho thấy bệnh nhân có thể trạng ổn định và xuất hiện đáp ứng miễn dịch theo mục tiêu điều trị. Các xét nghiệm ghi nhận những phản ứng miễn dịch tích cực, cho thấy cơ thể bệnh nhân đã tạo ra các thành phần cần thiết để hệ miễn dịch tham gia chống lại tế bào ung thư và những tổn thương di căn.
Những thông tin mới được công bố trong tháng 11 cho thấy quá trình điều trị tiếp tục ghi nhận diễn biến thuận lợi ở bệnh nhân đầu tiên. Tuy nhiên, các kết quả hiện được công bố chủ yếu dựa trên thông tin từ nhóm phát triển vaccine và cơ sở điều trị. Những dữ liệu này chưa đủ để xác định hiệu quả của Neooncovac đối với số lượng lớn bệnh nhân hoặc khẳng định khả năng chữa khỏi hoàn toàn bệnh ung thư.
Neooncovac là vaccine điều trị ung thư được phát triển dựa trên công nghệ RNA thông tin (mRNA), với thành phần được thiết kế riêng cho từng người bệnh. Khác với vaccine phòng bệnh thông thường, phương pháp này hướng đến hỗ trợ hệ miễn dịch nhận diện và tấn công các tế bào ung thư đã xuất hiện trong cơ thể. Để tạo ra vaccine, các nhà nghiên cứu thu thập mẫu mô khối u và mô lành của bệnh nhân, sau đó phân tích đặc điểm di truyền nhằm xác định những dấu hiệu đặc trưng của tế bào ung thư. Từ các kết quả phân tích, nhóm phát triển thiết kế vaccine phù hợp với từng trường hợp, nhằm kích thích hệ miễn dịch nhận biết và tiêu diệt những tế bào mang đặc điểm bất thường.
Ông Andrey Kaprin, người đứng đầu Trung tâm Nghiên cứu Y khoa Quốc gia về X-quang và Chẩn đoán hình ảnh của Nga, từng nhận định đây là cách tiếp cận khác biệt trong điều trị ung thư. Thay vì chỉ tập trung tác động trực tiếp lên khối u, phương pháp này hướng tới việc huấn luyện hệ miễn dịch của chính người bệnh phát hiện và loại bỏ các tế bào ác tính. Công nghệ cá nhân hóa cũng đồng nghĩa với việc vaccine dành cho mỗi bệnh nhân phải được phát triển trên cơ sở đặc điểm riêng của khối u, thay vì sử dụng một công thức hoàn toàn giống nhau cho tất cả người bệnh.
Về mức độ dung nạp, ông Gintsburg cho biết bệnh nhân đầu tiên đôi khi bị sốt từ 38 đến 38,5 độ C trong quá trình điều trị. Tình trạng sốt thường giảm sau vài giờ khi người bệnh sử dụng thuốc hạ sốt thông thường. Trong khi đó, bệnh nhân thứ hai, hiện đã hoàn thành khoảng một nửa liệu trình, chưa ghi nhận phản ứng sốt tương tự. Những thông tin này phản ánh các biểu hiện được nhóm nghiên cứu quan sát ở những trường hợp đầu tiên, song chưa thể đại diện cho hồ sơ an toàn của vaccine trên quy mô rộng.
Theo Viện Gamaleya, đến thời điểm công bố thông tin, đã có 6 bệnh nhân được sử dụng Neooncovac. Nhóm nghiên cứu dự kiến khoảng 20 người sẽ được điều trị tại Viện Herzen trước khi kết thúc năm 2026. Chương trình cũng được lên kế hoạch mở rộng sang các khu vực khác của Nga.
Trước đó, Bộ Y tế Nga đã phê duyệt hai phương pháp điều trị ung thư cá nhân hóa được phát triển trong nước, gồm vaccine mRNA Neooncovac dành cho bệnh nhân ung thư hắc tố tiến triển và thuốc peptide Oncopept hướng tới điều trị ung thư đại trực tràng. Theo thông tin công bố hồi tháng 7, các bệnh nhân được điều trị bằng Oncopept cũng đã xuất hiện đáp ứng miễn dịch theo mục tiêu nghiên cứu.
Một nội dung đáng chú ý khác là chi phí sản xuất và sử dụng vaccine ung thư cá nhân hóa. Tổng chi phí tạo ra vaccine riêng cho từng bệnh nhân và thực hiện toàn bộ liệu trình điều trị vào khoảng 7 triệu Ruble (tương đương 84.400 USD).Tuy nhiên, chi phí này được chi trả thông qua hệ thống bảo hiểm y tế bắt buộc của Nga.
Ngoài ung thư hắc tố, các nhà khoa học Nga đang nghiên cứu phát triển vaccine cá nhân hóa đối với một số loại ung thư khác, gồm ung thư tuyến tụy, thận, bàng quang, đại trực tràng và ung thư phổi không tế bào nhỏ. Việc mở rộng nghiên cứu sang nhiều loại ung thư cho thấy mục tiêu ứng dụng công nghệ mRNA cá nhân hóa trong những lĩnh vực điều trị khác nhau. Tuy nhiên, hiệu quả của từng loại vaccine vẫn cần được đánh giá riêng theo đặc điểm bệnh và kết quả nghiên cứu lâm sàng.
Bình luận (0)