Các ngân hàng sẽ phải phân loại các giao dịch có ứng dụng trí tuệ nhân tạo AI theo mức độ rủi ro cao, trung bình hoặc thấp. Đây là quy định theo thông tư số 53 của Ngân hàng Nhà nước về an toàn, quản lý rủi ro và điều kiện triển khai đối với việc ứng dụng AI.
AI hiện được ứng dụng trong nhiều nghiệp vụ ngân hàng như chấm điểm tín dụng, thẩm định cho vay, phát hiện gian lận thanh toán, tư vấn tự động... Việc ứng dụng công nghệ này cũng đặt ra các rủi ro liên quan đến an ninh mạng, an toàn dữ liệu.
Theo quy định mới, nếu hệ thống AI tự động thực hiện giao dịch thanh toán có giá trị trên 10 triệu đồng/giao dịch hoặc tổng giá trị giao dịch trong ngày trên 20 triệu đồng đối với khách hàng cá nhân thì được xác định là có rủi ro cao.
Khi đó, ngân hàng phải thiết lập công cụ giám sát liên tục và bảo đảm khả năng can thiệp của con người hoặc kích hoạt cơ chế ngắt khẩn cấp khi cần thiết.
Trí tuệ nhân tạo đang được các ngân hàng sử dụng để hỗ trợ việc xét duyệt khoản vay, đánh giá tín dụng và phát hiện gian lận. Nhưng nếu AI đưa ra quyết định sai, ai sẽ là người chịu trách nhiệm? Đây cũng là vấn đề mà nhiều quốc gia đang tìm cách giải quyết, với các quy định nhằm kiểm soát rủi ro, bảo vệ khách hàng mà không cản trở ứng dụng công nghệ mới.
Tại châu Âu, các cơ quan quản lý đang tìm cách cân bằng giữa ứng dụng trí tuệ nhân tạo và an toàn hệ thống tài chính. Liên minh châu Âu đưa những ứng dụng AI như chấm điểm tín dụng, đánh giá khả năng trả nợ vào nhóm rủi ro cao, với yêu cầu nghiêm ngặt về dữ liệu, tính minh bạch và sự giám sát của con người.
Anh tận dụng các quy định quản lý hiện hành, đồng thời nhấn mạnh yêu cầu kiểm định nghiêm ngặt trước khi triển khai vào thực tế.
Ông Andrew Bailey - Thống đốc Ngân hàng Trung ương Anh (BOE) cho biết: "Tiêu chuẩn kiểm thử mô hình là vấn đề vô cùng quan trọng. Trọng tâm hiện nay là đưa các tiêu chuẩn này vào các ngành hạ tầng trọng yếu, mà tài chính - ngân hàng rõ ràng là hạ tầng quốc gia đặc biệt quan trọng. Việc xây dựng tiêu chuẩn kiểm thử và áp dụng vào thực tế bắt buộc phải song hành với nhau".
Tại châu Á, Singapore lựa chọn cách tiếp cận dựa trên mức độ rủi ro. Theo hướng dẫn ban hành hôm 7/10, Cơ quan Tiền tệ Singapore yêu cầu các định chế tài chính quản lý rủi ro AI trong toàn bộ vòng đời, từ dữ liệu, thử nghiệm đến giám sát và an ninh mạng. Ngay cả khi sử dụng AI do bên thứ ba cung cấp, ngân hàng vẫn phải chịu trách nhiệm và có thể phải đình chỉ dịch vụ nếu rủi ro vượt ngưỡng chấp nhận.
Trong khi đó, Trung Quốc dựng 'chốt chặn đầu vào' với các mô hình tác động trực tiếp đến tiền và quyền lợi khách hàng. Hướng dẫn ban hành hồi tháng 6 xác định các ứng dụng như phê duyệt tín dụng, định giá tài sản, giao dịch tiền tệ hay bồi thường bảo hiểm thuộc diện rủi ro cao, bắt buộc phải qua ủy ban quản lý rủi ro nội bộ phê duyệt trước khi đưa vào vận hành.
Bình luận (0)