Việc đưa di tích lên môi trường mạng được xem là hướng đi phù hợp trong bối cảnh chuyển đổi số, góp phần bảo tồn, lan tỏa giá trị lịch sử đến đông đảo công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ.
Khi cán bộ di tích trở thành "người làm nội dung số"
Tại Khu di tích quốc gia đặc biệt Pác Bó, bên cạnh nhiệm vụ đón tiếp, thuyết minh, bảo quản hiện vật, nhiều cán bộ còn đảm nhận thêm công việc quay phim, chụp ảnh, biên tập clip và quản trị các nền tảng mạng xã hội. Không có đội ngũ kỹ sư công nghệ thông tin chuyên trách, mọi việc đều do viên chức trong đơn vị chủ động tìm hiểu, học hỏi và thực hiện.
Anh Đào Đức Thông - Cán bộ Ban Quản lý Di tích quốc gia đặc biệt Pác Bó.
Anh Đào Đức Thông - Cán bộ Ban Quản lý Di tích quốc gia đặc biệt Pác Bó cho biết: "Ban Quản lý không có viên chức chuyên sâu về chuyển đổi số hay công nghệ thông tin. Chủ yếu anh em tự mày mò, tìm hiểu cách tổ chức dữ liệu, cách quay dựng video và cách truyền tải nội dung trên các nền tảng số sao cho dễ tiếp cận, nhất là với giới trẻ".
Từ những thiết bị sẵn có, các cán bộ đã xây dựng kho tư liệu hình ảnh, video về cảnh quan, di tích, câu chuyện lịch sử gắn với quá trình hoạt động cách mạng của Bác Hồ và các đồng chí lãnh đạo. Nội dung được đăng tải đều đặn trên website, fanpage và kênh TikTok của đơn vị. Cách thể hiện ngắn gọn, trực quan, tập trung vào giá trị cốt lõi giúp thông tin dễ tiếp cận, dễ chia sẻ.
Việc số hóa tư liệu cũng góp phần chuẩn hóa dữ liệu, phục vụ công tác lưu trữ và nghiên cứu lâu dài. Đây được xem là bước đi cần thiết để bảo tồn di tích trong điều kiện công nghệ phát triển nhanh, nhu cầu tiếp cận thông tin của công chúng ngày càng thay đổi.
Lan tỏa giá trị lịch sử từ không gian mạng
Thực tế cho thấy, nhiều du khách trước khi đến Pác Bó đã tìm hiểu thông tin qua các nền tảng số. Những video ngắn giới thiệu về suối Lê-nin, hang Cốc Bó, lán Khuổi Nặm hay câu chuyện Bác Hồ sống và làm việc tại đây giúp người xem hình dung rõ hơn về không gian lịch sử.
Bà Lê Thị Bích Hậu, du khách đến từ Hà Nội.
Bà Lê Thị Bích Hậu, du khách đến từ Hà Nội chia sẻ: "Tôi xem thông tin trên mạng xã hội của Ban Quản lý trước khi đến, các video ngắn nhưng đầy đủ, dễ hiểu. Khi đến thực tế, tôi thấy khu di tích được giữ gìn rất tốt, môi trường xanh sạch, văn minh. Những thông tin trên mạng giúp tôi chuẩn bị tốt hơn cho chuyến đi".
Không chỉ hỗ trợ du khách, việc đưa di tích lên không gian số còn giúp những người chưa có điều kiện đến tận nơi vẫn có thể tìm hiểu về lịch sử. Thông qua hình ảnh, clip, bài viết, những giá trị cốt lõi của di tích được truyền tải rộng rãi, góp phần giáo dục truyền thống, bồi đắp niềm tự hào dân tộc.
Đặc biệt, từ tháng 7/2024, Ban Quản lý Di tích quốc gia đặc biệt Pác Bó đã triển khai kênh TikTok chính thức. Nội dung tập trung giới thiệu câu chuyện lịch sử, cảnh quan và hoạt động thường ngày tại khu di tích. Một số video thu hút hàng trăm nghìn đến hơn một triệu lượt xem, cho thấy sức lan tỏa rất tích cực.
Ông Đào Văn Mùi - Giám đốc Ban Quản lý Di tích quốc gia đặc biệt Pác Bó chia sẻ: "Chúng tôi xác định chuyển đổi số không chỉ là xu hướng mà là yêu cầu tất yếu. Kênh TikTok và các nền tảng số giúp công chúng, đặc biệt là giới trẻ, tiếp cận thông tin lịch sử theo cách gần gũi hơn. Có những video đạt hơn một triệu lượt xem, đó là tín hiệu cho thấy cách làm này đang đi đúng hướng".
Ông Đào Văn Mùi - Giám đốc Ban Quản lý Di tích quốc gia đặc biệt Pác Bó.
Bảo tồn đi đôi với phát huy giá trị
Việc đưa di tích lên không gian số không thay thế trải nghiệm thực tế, nhưng đóng vai trò hỗ trợ, mở rộng khả năng tiếp cận. Thông tin chính xác, được kiểm chứng giúp hạn chế tình trạng hiểu sai hoặc lan truyền nội dung thiếu căn cứ về lịch sử.
Bên cạnh đó, môi trường mạng cũng tạo điều kiện tương tác hai chiều giữa đơn vị quản lý và công chúng. Những câu hỏi, phản hồi của người xem giúp Ban Quản lý điều chỉnh cách truyền tải, bổ sung thông tin cần thiết, nâng cao chất lượng nội dung.
Nhờ những nỗ lực này, năm 2025, Pác Bó đã đón hơn 2.500 đoàn khách đến tham quan, học tập với gần 240.000 lượt người, trong đó có gần 8.000 lượt khách quốc tế. Con số này cho thấy sức hút của di tích không chỉ đến từ giá trị lịch sử đặc biệt, mà còn từ cách tiếp cận linh hoạt, phù hợp với xu thế hiện nay.
Từ một địa danh gắn với bước ngoặt quan trọng của cách mạng Việt Nam, Pác Bó hôm nay đang tiếp tục được gìn giữ và lan tỏa theo một phương thức mới – phương thức của thời đại số.
Từ một địa danh gắn với bước ngoặt quan trọng của cách mạng Việt Nam, Pác Bó hôm nay đang tiếp tục được gìn giữ và lan tỏa theo một phương thức mới – phương thức của thời đại số. Những thước phim ngắn, những bức ảnh được đăng tải đều đặn không chỉ là hoạt động truyền thông, mà còn là cách kể lại câu chuyện lịch sử bằng ngôn ngữ hiện đại, dễ tiếp cận.
Đưa di tích lên không gian số là hành trình lâu dài, đòi hỏi sự đầu tư về con người, kỹ thuật và nội dung. Tuy nhiên, với những kết quả bước đầu, có thể thấy đây là hướng đi phù hợp, góp phần để các giá trị lịch sử tiếp tục sống động trong đời sống đương đại, đến gần hơn với công chúng trong và ngoài nước.
Bình luận (0)